ΜΙΑ ΣΤΑΣΗ ΕΔΩ, ΜΙΑ ΣΤΑΣΗ ΕΚΕΙ

Ο "ΧΑΡΙΛΑΟΣ" ΤΟΥ ΑΠΟΚΟΡΩΝΑ ΚΑΙ ΟΧΙ ΜΟΝΟ - ΚΑΙ... ΣΤΑ ΠΕΤΑΧΤΑ (ΜΑΝΤΙΝΑΔΕΣ ΓΙΑ ΤΑ ΓΛΥΠΤΑ ΤΟΥ ΠΑΡΘΕΝΩΝΑ -  ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΗΔΕΙΑ ΤΟΥ ΚΩΝΣΑΝΤΙΝΟΥ - ΚΛΙΝΟΝΤΑΣ ΤΗΝ ΓΡΙΠΗ )

Και για να ακούσουμε τους καινούργιους σκοπούς του Πλακιανού (του Μιχάλη Παπαδάκη) περιμέναμε στα μικράτα μου, τα τέλη της δεκαετίας του 1950), στον Νίππο, να έρθει το πανηγύρι του Τιμίου Σταυρού. Και βέβαια του Ρούσου Οικονομάκη του Καντέρη του Κουρκούνη και των αποδέλοιπων λυράρηδων και λαγουτιέρηδων του Αποκόρωνα. Η πρώτη σκέψη που έκαμα, όταν προ καιρού ο εκ Φρε ορμώμενος, καλά καλός λυράρης και καλός μου φίλος Ανδρέας Λιλικάκης, με πληροφόρησε για τη διημερίδα με θέμα “Διατήρηση της Μουσικής Κληρονομιάς του Αποκόρωνα” και για την αφιερωμένη στους Αποκορωνιώτες μουσικούς στις απαρχές της κρητικής δισκογραφίας, βραδιάς που διοργανώνει ο Παραδοσιακός Μουσικός Σύλλογος Αποκορώνου “Ο Χαρίλαος” του οποίου είναι πρόεδρος, στις 21 και 22 Ιανουαρίου (αύριο και μεθαύριο) στις Καλύβες και στο θέατρο “Μίκης Θεοδωράκης” στα Χανιά. Ωστόσο ο συρτός του θρυλικού Χαρίλαου Πιπεράκη για το “ξεροστερνιανό νερό” είχε κάμει κατοχή στον νου μου: «Το ξεροστερνιανό νερό λένε πως έχει αβδέλες/ μα κείνο το μαργιόλικο βγάζει όμορφες κοπέλες.// Για πες μου ποιος σου τα ‘πλεξε τα φρύδια σου γαϊτάνι/ να δώσω ‘γω τα πλεχτικά να τα ‘χουμε ομάδι»…

Θρύλος της Κρητικής Μουσικής Παράδοσης ο Χαρίλαος (Πιπεράκης) που έφυγε το 1913, όντας έφηβος απ’ το χωριό του, το Ξηροστέρνι, έχοντας μόνο του εφόδιο ένα εκπληκτικό μουσικο ταλέντο και μία πρόωρη δεξιοτεχνία στη λύρα για την Αμερική, όπου διέπρεψε. Μέσα στα 70 χρόνια που έδρασε εκεί “αλώνισε”, όπως σημειώνει ο Γιώργος Στυλιανάκης σε δημοσίευμα του στη εφ. “Κήρυξ” το 1979 με αφορμή τον θάνατο του (απ’ αυτό και οι άλλες πληροφορίες) απ’ άκρη σε άκρη τις Ηνωμένες Πολιτείες κι έδωσε ζωή και χαρά με τους σκοπούς του, όχι μόνο στους Κρητικούς και στους Έλληνες, αλλά και σε όλους τους μετανάστες, “κλέβοντας” και τις πιο δύσκολες καρδιές με τους σκοπούς του. «Συμπερασματικά ο άνθρωπος αυτός, μ’ ένα μόνο όνομα μπορεί να χαρακτηριστεί. Ήταν αναμφισβήτητα το “ιερό τέρας” της λύρας. Και πολύ σωστά θα μπορούσε να λεχθεί πως την έκαμε παγκόσμιο όργανο, για κάθε σκοπό, κάθε λαού». Τα που γράφει γι’ αυτόν πάλι ο ίδιος, αφού έχει σταθεί ιδιαίτερα στον “συνωστισμό” που προκάλεσε ο ερχομός του στα πάτρια το 1936. Στην ταφή του στην Καλιφόρνια, όπως γράφει στο βιβλίο του “Χανιώτες, Λαϊκοί μουσικοί που δεν υπάρχουν πια” ο αξέχαστος Θανάσης Δεικτάκης «έφεραν δίσκους για ν’ ακουστούν τα τραγούδια του, γιατί οι λυράρηδες που είχε παρακαλέσει για στερνή φορά να παίξουν, έκλαιγαν σαν μικρά παιδιά»…

Άλλος ένας πνεύμονας πολιτισμού για την Επαρχία των Αποκορώνων, όπως επέμενε να την αποκαλεί ο επίσης αξέχαστος, εξ Αρμένων ορμώμενος ιστορικός ερευνητής Χαράλαμπος Μπουρνάζος, το πρώην Δημαρχείο Καλυβών όπου οι νέες εγκαταστάσεις του Παραδοσιακού Μουσικού Συλλόγου “Ο Χαρίλαος”- αύριο βράδυ τα επίσημα εγκαίνια του. Άλλο ένα “κοινόν” για την “Αρχοντοεπαρχία μας”, όπως την τραγουδεί στη γνωστή του μαντινάδα ο Ανδρέας Λιλικάκης, “Ο Χαρίλαος”. Πάμε δυνατά! Πάμε αποκορωνιώτικα!

ΚΑΙ... ΣΤΑ ΠΕΤΑΧΤΑ 

ΜΑΝΤΙΝΑΔΕΣ ΓΙΑ ΤΑ ΓΛΥΠΤΑ ΤΟΥ ΠΑΡΘΕΝΩΝΑ -  ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΗΔΕΙΑ ΤΟΥ ΚΩΝΣΑΝΤΙΝΟΥ - ΚΛΙΝΟΝΤΑΣ ΤΗΝ ΓΙΠΗ 

Για την επιστροφή των Γλυπτών του Παρθενώνα ο λόγος στις σημερινές μαντινάδες της Νεκταρίας. «Του Παρθενώνα τα γλυπτά ο Έλγιν τα ‘χε κλέψει,/ η Βρετανία δυστυχώς δεν τα ‘χει επιστρέψει// Κομμάτι τσ’ ιστορίας μας, χωρίς αμφιβολία/ ανήκουνε στους Έλληνες και όχι στην Αγγλία». Τα που μας λέει στις δύο πρώτες. Για να μας πει στην τρίτη: «Οι βουλευτές σαν μια γροθιά μαζί ν’ αγωνιστούνε/ του Παρθενώνα τα Γλυπτά στο σπίτι τους να ‘ρθουνε». Απ’ το στόμα σου και στου θεού το αυτί, καλή μου φίλη!

Όλα τελικά πήγαν καλά, χωρίς παρατράγουδα, για την Κυβέρνηση στην κηδεία του τέως βασιλιά Κωνσταντίνου την περασμένη Δευτέρα 16 Δεκεμβρίου. Και η πίτα ολόκληρη και ο σκύλος χορτάτος. Σε γενικές γραμμές, γιατί σε ειδικές πολλά είναι αυτά που σηκώνουν συζήτηση…

 

Η γρίπη, της γρίπης, τη γρίπη, γρίπη… Σε όλες τις πτώσεις του ενικού αριθμού η λέξη. Το μη χείρον βέλτιστον. Καλύτερα να κλίνουμε τη γρίπη απ’ τον κορωνοϊό, δεν το συζητώ!

Χανιώτικα νέα (Παρασκευή, 20.1.2023) 

 https://www.haniotika-nea.gr/category/monimes-stiles/mia-stasi-edo-mia-stasi-eki/

 

 

ΕΚΔΗΛΩΣΗ

 ΤΟ "ΜΑΥΡΟ ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟ" ΤΗΣ ΕΥΑΣ ΜΑΖΟΚΟΠΑΚΗ 

ΣΑΒΒΑΤΟ, 21 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ ΣΤΟ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΧΑΝΙΩΝ

Το βιβλίο «Μαύρο Τριαντάφυλλο» της Εύας Μαζοκοπάκη, θα παρουσιασθεί το Σάββατο 21 Ιανουαρίου 2023, στις 7 το απόγευμα στο Πνευματικό Κέντρο Χανίων.

Την παρουσίαση συντονίζει ο δάσκαλος – λογοτέχνης, Βαγγέλης Κακατσάκης.

Για το βιβλίο θα μιλήσουν οι: Αννέτα Μαρκογιαννάκη, ψυχολόγος-συγγραφέας, Δέσποινα Μαρκουλάκη, φιλόλογος, Ξενοφούλα Σπαντιδάκη, φιλόλογος.

Συμμετέχουν με θεατρικά, μουσικά και χορευτικά δρώμενα μαθητές και μαθήτριες του φροντιστηρίου «ΠΡΩΤΟΠΟΡΙΑ».

Συνδιοργάνωση: Περιφέρεια Κρήτης – Περιφερειακή Ενότητα Χανίων, Φροντιστήριο «Πρωτοπορία», εκδόσεις ΔΕΡΕ.

 

 

ΤΟ “ΜΑΥΡΟ ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟ" ΤΗΣ ΕΥΑΣ ΜΑΖΟΚΟΠΑΚΗ

Γράφει ο Βαγγέλης Θ, Κακατσάκης

 

 

 

«Ένα μυθιστόρημα γεννημένο από το μαύρο της Νέμεσης και το λευκό της αγάπης. Μια πλοκή καταιγιστική, μια ιστορία δυναμική, μια σκακιέρα δεξιοτεχνική. Ένα βιβλίο γεμάτο ανοιχτές πληγές, προδομένα όνειρα, κρυμμένα μυστικά. Μια γυναίκα με άρωμα μαύρου τριαντάφυλλου διαχέει τη μυστηριακή αύρα της σε μια σκακιέρα διεκδίκησης μιας αλήθειας που συντρίβει. Το “ματ” της εκδίκησης απορροφά τα πιόνια που την ποθούν από τη γέννηση της. Η βασίλισσα με το άρωμα του μαύρου τριαντάφυλλου πρέπει να σώσει το μοναδικό λευκό της ψυχής της με κάθε μέσον να σώσει τον βασιλιά της. Πώς θα κλείσει η σκακιέρα της προδοσίας; Το άρωμα του μαύρου τριαντάφυλλου τι ρόλο θα παίξει στο παιχνίδι της πάλης του φωτός με το σκοτάδι;» Από το οπισθόφυλλο του βιβλίου “Μαύρο τριαντάφυλλο” (2η έκδοση, εκδ. “ΔΕΡΕ”, Αθήνα 2020) της Εύας Μαζοκοπάκη.

Απ’ τους πνευματικούς δημιουργούς που “αποφανίζουν” τον τόπο μας και η γνωστή καλή φιλόλογος Εύα Μαζοκοπάκη. Τα εφτά μέχρι τώρα βιβλία της (πεζά και ποιητικά) που έχουν δει το φως της δημοσιότητας και έχουν αποσπάσει εγκωμιαστικές κριτικές επιβεβαιώνουν των λόγων μου το αληθές. Η Εύα Μαζοκοπάκη (κόρη των παλιών καλών δασκάλων Ευάγγελου Μαζοκοπάκη και Ευαγγελίας Μπαλαντίνου- Μαζοκοπάκη που την καμαρώνουν απ’ τα ουράνια δώματα) έχει έναν δικό της ξεχωριστό τρόπο έκφρασης τόσο ως ποιήτρια, όσο και ως πεζογράφος. Κι αν έχει να γράψει κάποιος για το “Μαύρο τριαντάφυλλο”, που ειρήσθω εν παρόδω παρουσιάστηκε πρόσφατα στην Εταιρία Ελλήνων Λογοτεχνών, αλλά και για το σύνολο έργο της!

 

Χανιώτικα νέα (Τρίτη, 29.11.2022)  

https://www.haniotika-nea.gr/poiisis-symposio-sto-moyseio-typografias/

 

ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ

 Ο ΒΑΓΓΕΛΗΣ ΚΑΚΑΤΣΑΚΗΣ ΣΤΟ 4ο ΛΥΚΕΙΟ

(Χανιώτικα νέα, 20.1.2023)

Την Τρίτη 24 Ιανουαρίου στις 10 π.μ. μαθητές της Β Λυκείου του 4ου ΓΕΛ Χανίων ,θα υποδεχθούν τον διακεκριμένο και αγαπημένο Χανιώτη δάσκαλο -  λογοτέχνη Βαγγέλη Κακατσάκη.Πρόκειται να μας παρουσιάσει την νέα του συλλογή διηγημάτων ,με τίτλο "Πότες θα κάμει ξεστεριά..",μια έκδοση των Χανιώτικων Νέων και του Μουσείου Τυπογραφίας.Στην συνέχεια θα απαντήσει σε ερωτήσεις μαθητών για την γέννηση-δημιουργία ενός λογοτεχνικού έργου,πεζού και ποιητικού.

Τον περιμένουμε με χαρά και ευχαριστούμε για την άμεση ανταπόκριση στην πρόσκληση μας.

Η υπεύθυνη καθηγήτρια ,

Βίκυ Κόλλια ,φιλολογος

ΠΡΙΝ ΑΠΟ 9 ΧΡΟΝΙΑ ΣΑΝ ΠΡΟΧΘΕΣ

 

ΣΤΑ ΠΕΤΑΧΤΑ

Γράφει ο Βαγγέλης Θ. Κακατσάκης

Φίλες και φίλοι, καλημέρα!
“ΝΑ ΤΡΕΧΕΙΣ πίσω απ’ το χρόνο,/ ή/ ο χρόνος να σε κυνηγά,/ κι έπειτα να βλέπεις ένα σπουργίτι που δεν ξέρει τους μήνες/ που δεν ξέρει Μάρτιο και Δεκέμβριο/ παρά μονάχα το πέταγμα στη μεγάλη Άνοιξη του ΘΕΟΥ”…

ΔΙΑΒΑΖΩ και ξαναδιαβάζω τα που έγραψε, μεταξύ των άλλων, εν είδει ποιητικού προλόγου το με δικά του ποιήματα και δικές του εικόνες Ημερολόγιο 2014, με τον τίτλο “Εκκοκιστήριο Ιδεών”, που κυκλοφόρησε ο φίλος Γιάννης Ναζλίδης απ’ τη Βέροια. Τρέχω κι εγώ πίσω απ’ τον χρόνο, με κυνηγά κι εμένα ο χρόνος. Ολοι τρέχουμε πίσω απ’ τον χρόνο, όλους μας κυνηγά ο χρόνος, ο χρόνος είναι χρήμα, “time is money”, όπως λένε οι Αγγλοι…

ΕΓΩ και ο χρόνος, εμείς και ο χρόνος, ο χρόνος χρήμα, ο χρόνος πουλί, ο χρόνος ένας σπουργίτης. Ενας υπαρκτός σπουργίτης, όπως αυτούς που φτεροκοπούν έξω απ’ το παράθυρό μου, ενώ γράφω… Ο χρόνος – σπουργίτης που αγνοεί τον τεμαχισμό του σε χιλιετίες, σε αιώνες, σε χρόνια, σε μήνες, σε μέρες, σε ώρες, σε λεπτά, σε δευτερόλεπτα, σε κλάσματα του δευτερολέπτου. Ο χρόνος σε ρόλο θύματος, μα και σε ρόλο θύτη… Ο χρόνος σε ρόλο εντολοδόχου, μα και σε ρόλο εντολέα. Ο χρόνος στιγμή και ο χρόνος αιωνιότητα… Αντε να επιστρέψω τώρα, στο σήμερα, Γιάννη!

ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ Αντωνίου του Μεγάλου, μα και του Αγίου Αντωνίου του νέου του εν τη σκήτη της Βεροίας ασκήσαντος, σήμερα! Χρόνια πολλά και καλά στις πολλές Αντωνίες και στους πολλούς Αντώνηδες, λοιπόν! Ειδικά και διά της στήλης στους Κακατσαντώνηδες, έξι τον αριθμό, ζωή να ’χουνε!

“ΜΑΛΑΞΙΑΝΕ οι ρίμες σου νερά που κελαρύζουν/ κι όλου του κόσμου τις καρδιές εκείνες τις δροσίζουν”. Καλά το καταλάβατε. Οντως ο Ηλίας ο Σταματάκης, ο πρώτος κατά τα πρεσβεία και κατά την τάξη μαντιναδολόγος μας είναι αυτός που απονέμει τα εύσημα στον Εννιαχωριανό (Γιάννη Μαλαξιανάκη) για τις πραγματικά όμορφες ρίμες του. Θαυμαστής του κι εγώ!

ΚΑΙ ΘΑΥΜΑΣΤΗΣ του Ηλία του Σταματάκη βεβαίως – βεβαίως, ο οποίος ουδεμία ευθύνη φέρει για το ότι η χθεσινή μαντινάδα του για τα Φώτα και του καλικάντζαρους είχε ξαναμπεί. Ολη η ευθύνη πάνω μου…

ΠΟΙΑ κρίση και ποια ξεκρίση! Τίποτα, τίποτα δεν μας σταματά να κόψουμε κι εφέτος όσες πίτες συνήθως κόβουμε κάθε χρόνο τους δύο πρώτους μήνες. Καμιά τρόικα δεν είναι ικανή να κόψει τούτο το έθιμο. Αλφα βήτα,/ κόψε πίτα/ δος κι εμέ/ και του Νικήτα…

ΓΙΑΝΝΗ Ναζλίδη, ζωγράφο – ποιητή, Βέροια: Να χαρώ εγώ! Τούτη η φράση που συνηθίζεις να χρησιμοποιείς στην επικοινωνία σου με τους άλλους, μου ’ρθε στο νου πολλές φορές έτσι όπως περιδιάβαζα απολαμβάνοντας κι απολαμβάνω περιδιαβάζοντας τις με δικές σου εικόνες και δικά σου ποιήματα σελίδες του Ημερολογίου 2014 με τίτλο “Εκκοκιστήριο Ιδεών” που κυκλοφόρησες. Να χαρώ εγώ ποιητή και ζωγράφο! Να χαρώ κι εγώ τον (και για) τον φίλο μου!

ΕΝΩ ο Αλέξανδρος ετοιμαζόταν να αναχωρήσει για την Ασία, έφτασε η είδηση ότι στην Πιερία το άγαλμα του μυθικού Ορφέα, που υπήρχε εκεί, ίδρωνε συνεχώς. Οι μάντεις έδιναν διάφορες ερμηνείες γι’ αυτό το φαινόμενο. Ένας από αυτούς, ο Αρίστανδρος ο Τελμισεύς, είπε στον Αλέξανδρο να μην ανησυχεί, γιατί, όπως φαίνεται, θα ιδρώσουν πολύ οι ποιητές και οι τραγουδιστές, συνθέτοντας ποιήματα και τραγούδια που θα υμνούν τα κατορθώματά του. (Από το βιβλίο “Η άλλη όψη της Ιστορίας”, εκδ. “Σαββάλας”).

“Να τρέχεις πίσω απ’ το χρόνο,/ ή/ ο χρόνος να σε κυνηγά,/ κι έπειτα να βλέπεις ένα σπουργίτι που δεν ξέρει τους μήνες,/ που δεν ξέρει Μάρτιο και Δεκέμβριο,/ παρά μονάχα το πέταγμα στη μεγάλη Ανοιξη του ΘΕΟΥ/ Δίπλα στις μέρες είναι οι στιγμές,/ μικρές καλημέρες μεγάλων πόθων,/ μνήμες μαθητικών παρελάσεων/ αλλά και οι έρωτες που συνεχίζουν ν’ ανθίζουν στην αγνότητα,/ …και το κενό που υπάρχει όσο δεν πέφτεις μέσα του… που λέει ο Ελύτης./ Καμιά φορά που βλέπεις τα γένια των Αγίων,/ κρέμεται από εκεί ο χρόνος,/ πιασμένος μέσα σε μια εμμονή της Πίστης,/ στην ωραιότητα και την αρμονία των δέντρων,/ των ποταμών, της θάλασσας”.
Απόσπασμα απ’ το πρώτο (αντί προλόγου) ποίημα του Ημερολογίου 2014 “Εκκοκιστήριο ιδεών” του Γιάννη Ναζλίδη.
ΧΑΙΡΕΤΩ ΣΑΣ ΚΙ ΑΓΑΠΩ ΣΑΣ!
(petaxta.blogspot.com)

Χανιώτικα νέα (17.01.2014)

 

 

 

https://petaxta.blogspot.com/2014/01/blog-post_17.html?fbclid=IwAR0_NtVbLAzuWSi9UKuAjpIKXX0eBeXS2ZTUxBJT8o9-FdOgkFTqjzGySds

ΕΝ ΝΙΠΠΩ

 ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΑΘΑΝΑΣΗ... 

Τ' ΑΓΙΟΥ ΑΘΑΝΑΣΗ...

Τ' Αγιού Αθανάση σήμερο, το πανηγύρι των κεκοιμημένων μας, και λίαν πρωί εκεί... Για να ψάλλουμε το απολυτίκιό του και να μνημονεύσουμε τους αγαπημένους μας.. Λιόκαλη μέρα!

ΕΥΘΥΒΟΛΑ ΚΑΙ ΜΗ...

ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΚΑΛΑΘΟΠΛΕΚΤΙΚΗΣ ΜΑΕΣΤΡΙΑΣ

 

 

Γράφει ο Νεκτάριος Ευ. Κακατσάκης

«Όπου ακούς πολλά κεράσια, κράτα και μικρό καλάθι».

Κατανοητή η παροιμία, μας βρίσκει εν συνόλω -έχω την αίσθηση- σύμφωνους ότι όλη αυτή η… καλαθοπλεκτική/καλαθολογία, με τα καλάθια του “νοικοκυριού”, των “Χριστουγέννων”, της Καθαράς “Δευτέρας”, της “Σαρακοστής”, του “Πάσχα”, έχει καταντήσει σκέτο ανέκδοτο!

Θα μου πεις αυτό σκεφτήκανε, αυτό εκάμανε!

Ή μήπως εσκεφτήκανε με πονηράδα;

Όπως κι αν έχει, οι τιμές τραβούν την ανηφόρα όπως γράφαμε και τις προάλλες!

Το εγχείρημα “καλάθι” μπορεί να μας πλασαρίστηκε ως μία λύση αλλά στην πράξη αποδείχθηκε πως μόνο δίκαιη δεν είναι, αφού ο σύγχρονος καταναλωτής και όχι ο… πολίτης έχει δει τα euros να κάνουνε φτερά και να μην έχει τη δυνατότητα να ανταπεξέλθει στις υποχρεώσεις του!

Κι οι υποχρεώσεις ενός νοικοκυριού

-ίσως να ξέρετε κύριοι- δεν είναι μόνο το σούπερ μάρκετ!

Απλά, παρέχετε την ψευδαίσθηση μιας οικονομικής βοήθειας η οποία όμως

-όπως έχουμε γράψει και στο παρελθόν- δεν υφίσταται, αφού η ακρίβεια, οι ανατιμήσεις έχουν λυγίσει τα νοικοκυριά ενώ έχουν παρατηρηθεί και παρατηρούνται και φαινόμενα αισχροκέρδειας!

Απού μπορεί κι απάνω του δηλαδή και ο σπυριάρης-νοικούρης μόνος του!

Οι όποιοι έλεγχοι δε, γίνονται για τα μάτια του κόσμου!

Τι κάνετε λοιπόν; Θα συνεχίζετε να δίνετε καλάθια στον λαό που όμως αδυνατεί να τα κουβαλήσει πόσω μάλλον να τα γεμίσει;

Αν είναι έτσι, καλαθοβράστα κι άστα!

 

Χανιώτικα νέα (Τετάρτη, 18.1.2023)

ΜΙΑ ΣΤΑΣΗ ΕΔΩ, ΜΙΑ ΣΤΑΣΗ ΕΚΕΙ

Ο ΑΓΙΟΣ ΒΑΣΤΑ Κι... ΕΛΑ  - ΚΑΙ... ΣΤΑ ΠΕΤΑΧΤΑ (ΧΡΟΝΙΑ ΠΟΛΛΑ,ΑΝΤΩΝΗΔΕΣ ΚΑΙ ΘΑΝΑΣΗΔΕΣ - Η ΝΕΚΤΑΡΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΚΛΟΓΕΣ)

 

Ο ΑΓΙΟΣ ΒΑΣΤΑ... ΚΙ ΕΛΑ 

 

 

Στσι δεκαφτά του Γεναριού, είναι κερά τ’ Αγι’-Αντωνιού… Τ’ Αγί’- Αντωνιού σήμερο, 17 του μήνα, του Αγιού Αθανάση αύριο. Και τους δυο τους γιορτάζουμε στο χωριό μου στον Νίππο. Κάτω απ’ τον Παγά, μια μαγευτική τοποθεσία κοντά στη βρύση του χωριού, στο Ραφιόλι, μέσα σ’ ένα δαφνοσκέπαστο σπηλιάρι το εκκλησάκι του πρώτου. Στα δυτικά του χωριού, στον δρόμο προς τον Τζιτζιφέ το εκκλησάκι του δεύτερου, όπου και το νεκροταφείο (φωτ. από παλιότερο πανηγύρι). Άγιος πολέμιος των καθημερινών ποικίλων πειρασμών θεωρείται ο πρώτος, Άγιος που κουβεντιάζει με τους κεκοιμημένους μας τις νύχτες θεωρείται ο δεύτερος. «Τον ζηλωτήν Ηλίαν τοις τρόποις μιμούμενος, τω Βαπτιστή ευθείαις ταις τρίβοις επόμενος, πάτερ Αντώνιε», η αρχή απ’ το απολυτίκιο του πρώτου. «Στύλος γέγονας Ορθοδοξίας, θείοις δόγμασι, υποστηρίζων την εκκλησία, Ιεράρχα Αθανάσιε», η αρχή απ’ το απολυτίκιο του δεύτερου. Διπλά ευλογημένες για μένα οι χρονιές που αξιώθηκα να τα ψάλλω και τα δυο, τις μέρες της Χάρης τους.

Το 251 μ.Χ. στην Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου από πλούσιους ευσεβείς χριστιανούς γονείς, γεννήθηκε ο Άγιος Αντώνιος. Ύστερα από 45 χρόνια στην ίδια πόλη από επίσης ευσεβείς Χριστιανούς, πλην όμως φτωχούς γονείς, γεννήθηκε ο Άγιος Αθανάσιος. Τον δρόμο της ερήμου ως ασκητής, παλεύοντας με απίστευτους πειρασμούς, ακολούθησε ο πρώτος. Μέχρι και στον πατριαρχικό θρόνο της Αλεξάνδρειας, παλεύοντας με άλλου είδους εχθρούς, ανέβηκε ο δεύτερος. Στην  έρημο, όπου τον είχαν εξορίσει, η συνάντηση του με τον πρώτο, τον βίο του οποίου συνέγραψε. Μεγάλου Αντωνίου και Μεγάλου Αθανασίου βίοι για την Αγιοσύνη συγκλίνοντες. «Ο Πέτρος δίνει τα κλειδιά τ’ Αγίου Αντωνίου,/ κι ο Άγιος Αντώνιος τ’ Αγίου Αθανασίου», μας λέει ο Βλαστός (στις 16 Ιανουαρίου γιορτάζουμε την προσκύνηση της Τιμίας Αλύσεως του Αποστόλου Πέτρου).

«Με την αινιγματική ονομασία “Άγιος Αντώνιος Βάστα κι έλα” είναι γνωστό ένα παλαιό μοναστηριακό μετόχι στον οικισμό Αγίας Τριάδας Αρκαδίου. Η τοπική παράδοση θέλει τον ναό μοιρασμένο ανάμεσα στους δυο Αγίους του χειμώνα, τον Αθανάσιο και τον Αντώνιο. Λέγεται μάλιστα ότι οι δύο γείτονες του ημερολογίου συγκατοίκησαν για ένα διάστημα στον ίδιο μονόχωρο ναό και μοιράστηκαν την ίδια στέγη σε χαλεπούς για το νησί καιρούς. Μια αιτιολογική παράδοση συνδέει την ονομασία “Βάστα κι έλα” με τα πρώτα χρόνια της οθωμανικής κατάκτησης. Ένας Οθωμανός αξιωματούχος βεβήλωνε τον παλιό ναό που τότε ήταν αφιερωμένος αποκλειστικά στον Άγιο Αθανάσιο, μέχρι που θύμωσε ο Άγιος και γκρέμισε τον ναό την ώρα που ήταν μέσα ο Μουσουλμάνος, χωρίς όμως να τον σκοτώσει.

Ο βέβηλος βρέθηκε πετρωμένος στα χαλάσματα μέχρι που σκέφτηκε να παρακαλέσει τον ξένο προς τον ίδιο Άγιο, υποσχόμενος να αλλαξοπιστήσει. Κι ο Άγιος Αθανάσιος τον άφησε να φύγει. Την επόμενη χρονιά κιόλας άρχισε να ανοικοδομεί τον γκρεμισμένο ναό. Τον τελείωσε στις 16 του Γενάρη κι ετοιμάστηκε να τον εγκαινιάσει. Λίγο κάποιο λάθος του Δεσπότη, λίγο η ημερομηνία της γιορτής του Αγίου Αντωνίου έκαναν τον ναό ν’ αλλάξει άγιο. Από Αθανάσιος έγινε Αντώνιος. Από τότε ο Οθωμανός πήγαινε συχνά κρατώντας αφιερώματα κατά προσταγή του Αγίου. Βαστούσε δώρα και πήγαινε. Άρα… Βάστα κι έλα». Από το βιβλίο “Λαϊκές τελετουργίες στην Κρήτη” του Νίκου Ψιλάκη (εκδ. “Καρμάνωρ”) 

ΚΑΙ... ΣΤΑ ΠΕΤΑΧΤΑ (ΧΡΟΝΙΑ ΠΟΛΛΑ,ΑΝΤΩΝΗΔΕΣ ΚΑΙ ΘΑΝΑΣΗΔΕΣ - ΜΑΝΤΙΝΑΔΕΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΚΛΟΓΕΣ

 

Χρόνια πολλά στους Αντώνηδες και στις Αντωνίες που γιορτάζουν σήμερα, αλλά και στους Θανάσηδες και στις Αθανασίες που γιορτάζουν αύριο. Ονομαστικά, ας μου επιτραπεί, στον αδερφό μου τον Αντώνη, που αν και μικρότερος πήρε το όνομα του παππού μας του Κακατσαντώνη, αφού εμένα μ’ είχε τάξει η μάνα μας στην Ευαγγελίστρια του Φρε να με βγάνανε τ’ όνομα της. Τι θυμάμαι τώρα…

 

Για τις εκλογές οι σημερινές, όπως πάντα ξεχωριστές, μαντινάδες της Νεκταρίας Θεοδωρογλάκη. «Σενάρια για εκλογές, συνέχεια ακούμε,/ λένε ότι την άνοιξη στις κάλπες θα βρεθούμε», μας λέει στην πρώτη. «Πολλοί οι υποψήφιοι γι’ αυτό θα μπερδευτούμε,/ ποιος είναι ο κατάλληλος να τον εμπιστευτούμε», μας λέει στη δεύτερη. Για να καταλήξει στην τρίτη: «Τον νέο μας πρωθυπουργό λεβέντη τονε θέλω/ άξιο και δυναμικό, όπως τον Βενιζέλο». Και βέβαια τον Ελευθέριο Βενιζέλο και όχι τον Ευάγγελο Βενιζέλο έχει στον νου της η Νεκταρία...

 

Χανιώτικα νέα (Τρίτη, 17.1.2023) 

 

ΧΡΥΣΑ

 ΟΙ ΧΑΛΑΣΟΧΩΡΗΔΕΣ

 

 Της Χρύσας Κακατσάκη

Επειδή έχουμε ήδη μπει σε προεκλογική περίοδο, ο κυρ Αλέξανδρος τα έχει πει όλα. Σαν να μην πέρασε μια μέρα.

«Ήτον ικανός να εξοδεύσει και δέκα πέντε χιλιάδας και είκοσι χιλιάδας διά να επιτύχει. Αλλά δεν επετούσε τα λεπτά «στο βρόντο». Ήτο βέβαιος ότι εκλεγόμενος βουλευτής, θα ωφελείτο είκοσι πέντε ή τριάντα χιλιάδας το ολιγώτερον. Α! ήτο πολύ «κουλοπετσωμένος». Εν πρώτοις, όταν επρόκειτο να διορίσει υπάλληλον, θα του έλεγε «μ’ δίνεις τα μισά;», πριν αποφασίσει να δώσει μπιλιέτο.

Αλλ’ αυτά ήσαν δευτερεύοντα και ανάξια λόγου. Ό,τι απετέλει την δύναμιν του Αλικιάδου ήτο ο πόθος, υφ’ ου εφλέγετο, να φανεί χρήσιμος εις την εκτέλεσιν δημοσίων έργων της επαρχίας. Εν πρώτοις, υπήρχεν η εθνική οδός, η προκηρυσσομένη εκάστοτε ως μέλλουσα να κατασκευασθεί παρά την πρωτεύουσαν της επαρχίας πόλιν. Εκείθεν, αν εξελέγετο βουλευτής, θα είχε την μερίδα του λέοντος. Από τώρα είχεν αρχίσει να συνεταιρίζεται κρυφά με τους εργολάβους. Έπειτα ήτο ο λιμήν, ο λιμήν της βορειοανατολικής πόλεως. Εις κάθε νέας εκλογάς επροκηρύσσετο η εργολαβία· εις κάθε διάλειμμα μεταξύ δύο εκλογών η εργολαβία εγκατελείπετο.. (..)

Ενθυμούμαι τι συνέβη προ πολλών ετών, όταν είχε γίνει τις υπουργός, βουλευτής γείτονος επαρχίας.Οι κουρείς έκλεισαν τα κουρεία των, οι καφεπώλαι τα καφενεία των, οι υποδηματοποιοί επώλησαν τα καλαπόδια των. Δεν υπήρξε βοσκός, όστις να μη διωρίσθη τελωνοφύλαξ ούτε αγρότης όστις να μην προεχειρίσθη εις υγειονομοσταθμάρχην. Τότε είδομεν πρώτην φοράν κι εδώ εις την νήσον, λιμενάρχη φουστανελλάν. Ο εκ της γείτονος επαρχίας υπουργός μάς τον είχε στείλει, ως δείγμα περίεργον υπαλλήλου.

Διότι μη νομίσης, ότι η θεσιθηρία γεννάται μόνη της. Τα δύο κακά αλληλεπιδρώσιν. Η ακαθαρσία παράγει τον φθείρα και ο φθείρ παράγει την ακαθαρσίαν. Το τέρας το καλούμενον «επιφανής» τρέφει την φυγοπονίαν, την θεσιθηρίαν, τον τραμπουκισμόν, τον κουτσαβακισμόν, την εις τους νόμους απείθειαν» .

 

Α.Παπαδιαμάντης, Οι Χαλασοχώρηδες

 

ΠΑΙΔΟΤΟΠΟΣ

ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΒΟΥΤΣΑΔΑΚΗ

ΜΟΥΣΕΙΟ ΜΑΘΗΤΙΚΗΣ ΖΩΗΣ ΒΡΙΛΗΣΣΙΩΝ

 

Καλοί μου φίλοι, χρόνια πολλά,

Όταν οι προπαππούδες και οι προ-γιαγιάδες των σημερινών παιδιών πήγαιναν σχολείο... Στο “σχολείο” τους η επίσκεψη στον σημερινό Παιδότοπο. Με ξεναγό μια απ’ τις “εργάτριες” του “Μουσείου Μαθητικής Ζωής” στα Βριλήσσια της Αττικής, συνταξιούχο εδώ και οχτώ χρόνια δασκάλα Κατερίνα Βουτσαδάκη - δικό της το κείμενο και οι φωτογραφίες.

Υπάρχουν πολλοί δάσκαλοι και πολλές δασκάλες που επιμένουν να υψώνουν και μετά τη συνταξιοδότησή τους τη σημαία της Δασκαλοσύνης. Μια απ’ αυτές και η περίπτωση της συνεπαρχιώτισσας μου (απ’ τον Βαφέ και το Νιο Χωριό η καταγωγή της) της Κατερίνας...

Καλή συνέχεια στο πολυεπίπεδο έργο σας, καλή μου φίλη!

Σας χαιρετώ με αγάπη όλους,

Βαγγέλης Θ. Κακατσάκης 

δάσκαλος - λογοτέχνης

 

ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Παράλειψή μου, αν δεν μνημονεύσω στον σημερινό Παιδότοπο την δική μας Μαρία Δρακάκη και τον επίσης δικό μαςΔημήτρη Καρτσάκη που ίδρυσαν αρχίζοντας από το μηδέν το Μουσείο Σχολικής Ζωής στα Νεροκούρου, στο παλιό Δημοτικό Σχολείο το 2006 και συνεχίζουν να το υπηρετούν. Και βέβαια τον ρεθεμνιώτη σχολικ'ο σύμβουλο Χάρη Στρατιδάκη που ίδρυσε το Σχολικό Σχολείο Αμνάτου το 1993...

 

Η ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΤΟΥ ΜΟΥΣΕΙΟΥ ΜΑΣ

Ελάτε παιδιά, να γυρίσουμε το ρολόι του χρόνου, δεκαετίες πίσω, όταν η γιαγιά και ο παππούς των γονιών σας πήγαιναν στο σχολείο, για να μάθουν γράμματα…

Έτσι ξεκινά ένα ταξίδι μέσα από τις μουσειοβαλίτσες, που με μεράκι γεμίσαμε με αντικείμενα της μαθητικής ζωής.  Είναι ένα εκπαιδευτικό πρόγραμμα, που απευθύνεται σε παιδιά νηπιαγωγείου , δημοτικού, αλλά και  σε μαθητές γυμνασίου. 

Το περιεχόμενο των μουσειοσκευών  τροποποιείται, ανάλογα με την ηλικία των μαθητών. 

Το υλικό άρχισαν να συγκεντρώνουν πριν 12 χρόνια δύο δασκάλες: η Άντα Ευάγγελου και η Γιολάντα Τσορώνη.

  Άνοιξαν αποθήκες, πατάρια   παλιές ντουλάπες και όσοι έχουμε τη συνήθεια, να κρατάμε και να μην πετάμε, προσφέραμε, ό, τι έχει σχέση με τη μαθητική ζωή. 

Οι δύο αίθουσες του 5ου Δημοτικού Βριλησσίων μετατράπηκαν σε μουσείο, που μπορούσαν να το επισκέπτονται μαθητές. Στα εγκαίνια είχαμε ανάμεσά μας και την αείμνηστη Αγγελική Βαρελλά... 

Προσωρινή η εγκατάσταση, δυστυχώς, γιατί τις αίθουσες χρειάστηκε το  σχολείο  μετά από δύο χρόνια, για να στεγάσει δύο νέα τμήματα. Αναζητήθηκε νέος χώρος. 

Στη νέα του εγκατάσταση στο 4ο Βριλησσίων είχαμε την τύχη να το υποδεχθούμε και να το αγκαλιάσουμε με αγάπη. 

Τακτοποιήσαμε τα 10 ξύλινα θρανία, δωρεά του δημοτικού σχολείου του Παράλιου Αστρους Κυνουρίας, την ξύλινη παλιά έδρα με το βάθρο της, τις 6 προθήκες, και όλα τα εκθέματα , ώστε  να είναι πάλι επισκέψιμος ο χώρος από παιδιά και ενήλικες. 

Και ήρθε η δίχρονη υποχρεωτική εκπαίδευση και πάλι μια νέα ανάγκη οδήγησε μετά από δύο πάλι χρόνια στη μετακίνηση  όλης της " περιουσίας " του μουσείου σε αποθηκευτικό χώρο του Δήμου μας. 

Ιδρύσαμε σύλλογο φίλων και συνεχίσαμε να δεχόμαστε δωρεές σε παλιά βιβλία, αλλά και σε υλικό, λαογραφικού ενδιαφέροντος. Ενώ ξεκινήσαμε την αναζήτηση πλέον μιας μονοκατοικίας που θα μίσθωνε ο δήμος μας, ώστε να στεγάσει το μουσείο. 

Και ήρθε ο covid 19  με τις γνωστές σε όλους μας συνέπειες... 

Στην προσπάθειά μας, συνταξιούχοι πλέον εκπαιδευτικοί, ο Δημήτρης Δημητρίου κι εγώ δημιούργησαμε τις μουσειοσκευές και αρχίσαμε να ανταποκρινόμαστε στην πρόσκληση που μας έκαναν σχολεία της περιοχής μας και των όμορων δήμων.

 Πάντα στην αίθουσα  εκδηλώσεων, στήνουμε  κάθε φορά μια μικρή έκθεση, ενώ στην οθόνη δεσπόζει η φωτογραφία με τα  πράσινα ξύλινα θρανία, η έδρα με τη δασκάλα (κούκλα) και ο μαυροπίνακας με τη μαθήτρια (κούκλα) που είναι έτοιμη να γράψει με την κιμωλία…

ΤΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΜΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

Το εκπαιδευτικό πρόγραμμα  γίνεται εθελοντικά, τροποποιείται, ανάλογα με την τάξη που το παρακολουθεί και διαρκεί δύο διδακτικές ώρες. 

Αρχίζουμε πάντα με την περιπέτεια της γραφής, με την πλάκα και το κοντύλι στην Α ' τάξη, με το μολύβι Faber Νο 2, στη Β' τάξη, τον κονδυλοφόρο  ή πένα (την καμπουριτσα)  στη Δ' όπως χαρακτηριστικά περιγράφει ο Λευτέρης Παπαδόπουλος στην αυτοβιογραφία  του. 

Τα παιδιά βλέπουν τις παλιές καρτέλες για το μάθημα των θρησκευτικών, της φυσικής ιστορίας, της ζωολογίας, της πατριδογνωσίας. 

Ξεφυλλιζουν παλιά κιτρίνισμένα τετράδια, τη χαρτογραφία, το φυτολόγιο, το τετράδιο καλλιγραφίας. 

Κι έρχεται η στιγμή, που στην αίθουσα μπαίνουν δύο μαθήτριες με τις ποδιές  τους με το λευκό γιακα και τη δερμάτινη σάκα τους. 

 

 

Φορούν κορδέλα και στη μία  τσέπη έχουν το βαμβακερό μαντηλάκι  ενώ στην άλλη το πτυσσόμενο ποτηράκι. 

Γίνεται όμως σχολική ζωή χωρίς παιχνίδι και διάλειμμα;

Ειναι η σειρά των ξύλινων παιχνιδιών που έφτιαξε με γνώση και μεράκι ο αείμνηστος συνάδελφός μας Τάσος Μιχας, ενώ ερχόταν ο ίδιος και έδειχνε στα παιδιά πώς τα έφτιαχναν τότε, πως έπαιζαν στη γειτονιά, στην αυλή. 

Εντυπωσιαζονται  τα παιδιά από το τσέρκι  και παίζουν σε ομάδες με τους πήλινους βόλους που στο τέλος  τους μοιράζονται. 

Διαχρονικά αγαπημένα : ο χειροποίητος χαρταετός, τα τόξα,  οι σφεντόνες, οι σβούρες, το κουμπί - διελκυστίνδα, το γιο-γιο, η μπαλίτσα από μια κάλτσα παραγεμισμενη με σφουγγάρι-το κλωτσοσκούφι,τα ξύλινα σπαθιά από παράσταση για την 25η Μαρτίου,το ξύλινο καρέκλι, η παλιά κούκλα από ταρταρουγα. 

Ακολουθεί ένα μικρό αφιέρωμα στο τσίγκινο παιχνίδι που ξεκίνησε να κατασκευάζει το 1950 στην Ελλάδα: το βατραχάκι, τα κουζινικά, ο λούστρος με μπαταρία. 

Στη διάρκεια της παρουσίασης, οι μαθητές βλέπουν και σχολιάζουν τις φωτογραφίες που προβάλλονται στην οθόνη με εκθέματα που δεν συμπεριλαμβάνονται στις μουσειοσκευες. 

Μπορούν να υποβάλλουν ερωτήσεις  και φυσικά να παίξουν με τα ξύλινα παιχνίδια. 

 

 

Από τις 14 επισκέψεις που ως σήμερα έχουμε κάνει μας έχει συγκινήσει το ενδιαφέρον κάποιων παιδιών, προπάντων εκείνων με "ιδιαίτερες ικανότητες" 

Τέλος παρακολουθούν αποσπάσματα της πολύ βραβευμένης  ταινίας  του 1990 "Ο  Ψύλλος " του Δημήτρη Σπύρου.

Η χειρόγραφη εφημερίδα του 12χρονου μαθητή σε χωριό της ορεινής Ηλείας  τη δεκαετία του '60 είναι τα φτερά που τον βοηθούν να πετάξει μακριά. 

Την αυστηρότητα του δασκάλου, αντισταθμιζει η ομορφιά των αθώων παιδικών ματιών.

 Από τα έντυπα αξιολόγησης  εκπαιδευτικών,  αντλούμε ιδέες ώστε να γίνεται ακόμη καλύτερο το πρόγραμμα…

Κατερίνα Βουτσαδάκη 

Δασκάλα - ειδική παιδαγωγος

Χανιώτικα νέα (Σάββατο, 14 Ιανουαρίου 2023) 

https://www.haniotika-nea.gr/katerina-voytsadaki-to-moyseio-mathitikis-zois-vrilission/

 

ΠΟΙΗΣΗ

ΑΓΓΕΛΙΑ

 

 

Μαζί τ’ αηδόνια με τις καρακάξες,

στο ίδιο δάσος,

σε κοινό μουσικό πρόγραμμα,

δίχως μαέστρο. 

 

Μαζί τα χαμομήλια με τις τσουκνίδες,

στον ίδιο κήπο, 

σε κοινή θέα,

δίχως κηπουρό. 

Μαζί τα πρόβατα με τα γίδια,

στο ίδιο κοπάδι,

σε κοινά βοσκοτόπια. 

Ζητείται βοσκός. 

 

ΒΑΓΓΕΛΗΣ Θ. ΚΑΚΑΤΣΑΚΗΣ 

(Τα χελιδόνια του μοναχού, εκδ. Πυξίδα της Πόλης, Χανιά 2020) 

https://www.facebook.com/kakatsakes/posts/pfbid0VunaANZ89C5EYhJjkjC48gbEsqRxgMsroZayxqKFPZ1YhPjj4rhL1kf83epMcXHdl?comment_id=1314347569408076