ΠΑΙΔΟΤΟΠΟΣ (Σάββατο 26.9.26)

 ΑΝΑΓΝΩΣΤΙΚΟΝ ∆’ ∆ΗΜΟΤΙΚΟΥ (1955)

ΚΕΙΜΕΝΑ ΚΑΙ ΕΙΚΟΝΕΣ ΜΙΑΣ ΑΛΛΗΣ ΕΠΟΧΗΣ

Φίλες και φίλοι, καληµέρα και καλή σχολική χρονιά!

Κείµενα και εικόνες από ένα παλιό αναγνωστικό της ∆’ ∆ηµοτικού φιλοξενούµε στον σηµερινό πρώτο Παιδότοπο της νέας σχολικής χρονιάς. Από το Αναγνωστικό που είχα κι εγώ ως µαθητής -πάνε 68 χρόνια από τότε. Σαν χθες…  Αριέτα Καλλέργη, το όνοµα της δασκάλας µου. Σαν να ήταν χθες την θυµούµαι να απαγγέλλει την «Ελιά» του Κωστή Παλαµά. Ωραία ως Ελληνίδα! Στη µνήµη της αλλά και στη µνήµη όλων των δασκάλων µου που είχα στο ∆ηµοτικό, τα σηµερινά «κείµενα και οι εικόνες µιας άλλης εποχής» στη στήλη...

Σας χαιρετώ µε αγάπη όλους!

Βαγγέλης Θ. Κακατσάκης

δάσκαλος – λογοτέχνης

ΤΟ ΟΡΓΩΜΑ

[…] Αρχίζει τ’ όργωµα της γης. Αυλάκια βαθιά χαράζονται στο χώµα. Σε λίγο λάµπει από τη χαρά και από τον ιδρώτα το µέτωπο του κυρ - Πανάγου· λάµπουν και των αλόγων τα καπούλια ωσάν ατσάλι και εκείνα φιλότιµα προβαίνουν και στ’ όργωµα εξοδεύουν όλη τη δύναµή των.

Αγναντεύω µε θαυµασµό το γέρο εξωµάχο και όλο τον βλέπω να µεγαλώνει παράξενα στα µάτια µου. Όλα τα άλλα µου φαίνονται µικρά µπροστά του. Μικρή η πολιτεία πέρα µε την µάταιη βουή της. Μικροί οι κύριοι και οι κυράδες, που περνούν µε χάχανα στα αυτοκίνητα. Μικροί οι ακαµάτηδες, που βγαίνουν στα χωράφια για περίπατο. Μόνο ο γέρο εξωµάχος είναι αληθινά µεγάλος.

Ο ήλιος χρυσώνει το ψηµένο πρόσωπό του. Και ο πρωινός αέρας µπαίνει από τ’ ανοικτό του στήθος και χαϊδεύει το κορµί του, κορµί σφικτό ωσάν το πουρνάρι. Τα µάτια του ξεγελιούνται από τη χαρά και βλέπουν από τώρα τα ολόξανθα στάχυα να κυµατίζουν, στολισµένα µε πλήθος παπαρούνες ολοκόκκινες. Και όλο µιλάει φιλικά µε τους συντρόφους του:

- Άϊντε, ψαρή µου. Έλα ντορή µου. Τράβα. […]

Κατά Σπ. Μελάν 

(απόσπασµα)

Η ΕΛΙΑ

Είµαι του ήλιου θυγατέρα,

η πιο απ’ όλες χαϊδευτή·

χρόνια η αγάπη του πατέρα

σ’ αυτό τον κόσµο µε κρατεί.

Όσο να γείρω νεκρωµένη, 

αυτόν το µάτι µου ζητεί.

Είµαι η ελιά η τιµηµένη!

Όπου κι αν λάχω κατοικία,

δεν µ’ απολείπουν οι καρποί·

ως τα βαθιά µου γηρατεία

δεν βρίσκω στη δουλειά ντροπή.

Μ’ έχει ο Θεός ευλογηµένη

κι είµαι γεµάτη προκοπή.

Είµαι η ελιά η τιµηµένη!

Κωστής Παλαµάς 

(απόσπασµα)

∆ΥΟ ΕΧΘΡΟΙ

Πόσον κακόν και ανόητον είναι να µισεί κανείς τον εχθρόν του φαίνεται από τον εξής µύθον.

∆ύο άνθρωποι εταξίδευον µε το ίδιον πλοίον, αλλά ο ένας ήτο εχθρός του άλλου. Και µόλις εισήλθον εις το πλοίον ο µεν ένας επήγε και εκάθισεν εις την πρώραν, ο δε άλλος εις την πρύµνην. ∆εν ήθελον να βλέπει ο ένας τον άλλον.

Αίφνης εσηκώθη δυνατός άνεµος και εξέσπασε µεγάλη τρικυµία. Ο κίνδυνος να πνιγούν ήτο µεγάλος.

Τότε ο άνθρωπος, ο οποίος εκάθητο εις την πρύµνην ηρώτησεν ένα από τους ναύτας του πλοίου:

- Είπε µου, ποίον µέρος του πλοίου θα βυθισθεί πρώτον, αν ναυαγήσωµεν;

- Η πρώρα, απήντησεν ο ναύτης.

- Τότε θα αποθάνω ευχαριστηµένος, είπεν, αφού θα ίδω τον εχθρόν µου να πνίγεται πρωτύτερα από εµέ.

Κατά τον Αίσωπον

ΕΛΑΦΟΣ ΚΑΙ ΑΜΠΕΛΟΣ

Μία έλαφος, δια να ξεφύγει τους κυνηγούς, που την κατεδίωκον, έτρεξε και εκρύβη πίσω από ένα κλήµα. Όταν οι κυνηγοί είχαν προσπεράσει, η έλαφος ενόµισεν, ότι επέρασε και ο κίνδυνος και, χωρίς να σκεφθεί τίποτε άλλο, ήρχισε να τρώγει µε λαιµαργίαν το κλήµα, που την έσωσεν.

Έπειτα από ολίγον οι κυνηγοί επέστρεψαν, διέκριναν µέσα από τα ολίγα φύλλα την έλαφον και την εκτύπησαν µε τα βέλη των.

Τότε η ετοιµοθάνατος έλαφος εκατάλαβε το σφάλµα της και είπε: «Καλά τα έπαθα. ∆ιότι δεν έπρεπε να καταστρέψω τον σωτήρα µου».

Κατά τον Αίσωπον

Ο ΦΑΝΤΑΣΜΕΝΟΣ ΚΑΠΝΟΣ

Είπε ο καπνός µια µέρα:

- Μεγάλος θα γενώ,

θ’ ανέβω στον αέρα,

θα πάω στον ουρανό.

Τα νέφη θα περάσω,

θ’ ανέβω πιο ψηλά,

ώσπου εκεί να φθάσω,

στ’ αστέρια τα πολλά.

Και βασιλιάς θα γίνω,

και θα καταφρονώ

τη γη, που τώρ’ αφήνω

και πάω στον ουρανό.

Κι αµέσως ξεκινάει

να πάει στον ουρανό.

Μα έξαφνα φυσάει

αγέρι σιγανό.

Και πριν στα ύψη φέρει

το µαύρο του κορµί,

δυνάµωσε το αγέρι,

τον σκόρπισε µε ορµή.

Ιωάννης Πολέµης

«Τα πρώτα βήµατα»

ΤΟ ΤΡΑΓΟΥ∆Ι ΤΟΥ ΗΛΙΟΥ

Ήλιε µου,

έβγα, ήλιε µου,

που κάνεις το χωράφι

και γεµίζει από χρυσάφι.

∆ώσε µας,

ήλιε µου, ήλιε µου,

το ρόδο και τ’ αγκάθι,

φέξε ως του γιαλού τα βάθη.

Το νερό,

φέξε, ήλιε µου,

να τρέχει και να λάµπει,

να µοσχοβολούν οι κάµποι.

Στρώσε µας,

χρυσοήλιε µου,

τη γη µε χαµοµήλι,

δωσ’ µου το γλυκό σταφύλι.

Τον κάµπο,

ήλιε µου, ήλιε µου,

το θέρο χάρισέ µας,

σαν το δέντρο ανάστησέ µας.

Ζαχαρίας Παπαντωνίου

«Παιδικά τραγούδια»

ΗΛΘΕ ΠΑΛΙΝ ΑΝΟΙΞΙΣ

Ήλθε πάλιν άνοιξις,

ήλθαν τα λουλούδια.

Πράσινα η γη φορεί

και ανθίζει το κλαρί

και παντού χαράς χοροί

και χαράς τραγούδια.

Έλειωσαν στις κορυφές

των βουνών τα χιόνια.

Άνοιξ’ η τριανταφυλλιά.

Κι εις την πρώτη τους φωλιά

ήλθαν πάλι τα πουλιά,

ήλθανε τ’ αηδόνια.

Όλ’ η φύσις χαρωπή

χαίρεται και ψάλλει.

Ψάλλετε και σεις, παιδιά,

µε χαρούµενη καρδιά.

Ο χειµώνας τα κλαδιά

θα µαράνει πάλι.

Άγγελος Βλάχος

Χανιώτικα νέα (Σάββατο, 26.9. 2026)

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣ

ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΚΑΨΗ - ΠΑΠΑ∆ΑΤΟΥ

"Η ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΜΝΗΜΗ ΚΙΝΔΥΝΕΥΕΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΔΙΑΦΟΡΙΑ" 

(Συνέντευξη στον Νεκτάριο Ευ. Κακατσάκη στα Χανιώτικα νέα

Με αφορµή την παρουσία της στα Χανιά για τις εκδηλώσεις του Συλλόγου Μικρασιατών Χανίων «Ο Άγιος Πολύκαρπος», η πρόεδρος της ΕΣΤΙΑΣ Νέας Σµύρνης, Αναστασία Κάψη - Παπαδάτου, µιλά στις «διαδροµές» για τη µνήµη, τη Μικρασιατική Καταστροφή και τη σχέση των νέων µε την ιστορική κληρονοµιά. Μέρος αυτής της αφήγησης αποτελούν και τα κειµήλια της ΕΣΤΙΑΣ που παρουσιάζονται στα Χανιά, φωτίζοντας τις ανθρώπινες ιστορίες πίσω από την Ιστορία.

Τι ακριβώς φέρνει η ΕΣΤΙΑ από τις µουσειακές συλλογές της στα Χανιά; Ποια από τα κειµήλια που θα δει το κοινό θεωρείτε ότι έχουν τη µεγαλύτερη ιστορία να αφηγηθούν; 

Η ΕΣΤΙΑ Νέας Σµύρνης φέρνει στα Χανιά αντικείµενα που δεν είναι απλώς µουσειακά εκθέµατα· είναι φορείς µνήµης! Μέσα από ένα αστικό νυφικό της Κωνσταντινούπολης, περίπου του 1950, µια µικρή σατέν µποµπονιέρα της ίδιας εποχής, αλλά και το νυφικό της «Ρόζας» από την ταινία «Η Ρόζα της Σµύρνης», το κοινό έρχεται σε επαφή µε την αισθητική, τις συνήθειες, τις οικογένειες και τα συναισθήµατα του ελληνισµού της Ανατολής. Για µένα, ιδιαίτερα συγκινητικό είναι το γεγονός ότι ένα τόσο µικρό αντικείµενο, όπως µια µποµπονιέρα, ή ένα νυφικό, µπορεί να µας οδηγήσει σε µια ολόκληρη εποχή. Το νυφικό της Κωνσταντινούπολης µας µιλά για τη ζωή των αστικών ελληνικών οικογενειών, ενώ το νυφικό της «Ρόζας» συνδέει τη µουσειακή µνήµη µε τη σύγχρονη αναπαράσταση της Σµύρνης και µιας πατρίδας που χάθηκε, αλλά δεν ξεχάστηκε.

Και ίσως αυτή είναι η µεγαλύτερη δύναµη των αντικειµένων αυτών: δεν µας ζητούν απλώς να τα κοιτάξουµε. Μας καλούν να θυµηθούµε.

Γιατί τελικά, η ιστορία δεν βρίσκεται µόνο στα µεγάλα γεγονότα. Βρίσκεται και σε ένα νυφικό που κάποτε φορέθηκε, σε µια µποµπονιέρα που κάποτε προσφέρθηκε, σε µια ζωή που κάποτε ξεκίνησε. Και µέσα από αυτά, η µνήµη της Μικράς Ασίας συνεχίζει να ζει.

Αναφορικά µε το νυφικό της «Ρόζας», που σχεδιάστηκε για την ταινία «Η Ρόζα της Σµύρνης», πείτε µας πώς ένα κινηµατογραφικό κοστούµι αποκτά θέση µέσα σε µια µουσειακή συλλογή;

Το νυφικό της «Ρόζας» είναι ένα πολύ χαρακτηριστικό παράδειγµα του πώς ένα κινηµατογραφικό κοστούµι µπορεί να ξεπεράσει τα όρια µιας ταινίας και να αποκτήσει τη δική του ζωή ως µουσειακό τεκµήριο.

Σχεδιάστηκε από την ενδυµατολόγο Γιούλα Ζωιοπούλου για την ταινία «Η Ρόζα της Σµύρνης», που κυκλοφόρησε το 2016, σε σκηνοθεσία του Γιώργου Κορδέλλα και σενάριο της Χριστίνας Λαζαρίδη. Μάλιστα, ένα ιδιαίτερα όµορφο στοιχείο αυτής της ιστορίας είναι ότι σκηνές της ταινίας γυρίστηκαν στο ίδιο το Μέγαρο της ΕΣΤΙΑΣ Νέας Σµύρνης. Έτσι, υπάρχει ένας πραγµατικός και συµβολικός δεσµός ανάµεσα στην ταινία, το αντικείµενο και την ΕΣΤΙΑ.

Σήµερα, µέσα στη µουσειακή συλλογή της ΕΣΤΙΑΣ, το νυφικό δεν λειτουργεί µόνο ως ενθύµιο µιας κινηµατογραφικής παραγωγής. Αποκτά έναν ευρύτερο συµβολισµό: µας βοηθά να προσεγγίσουµε την εικόνα της Σµύρνης, την κοινωνική και πολιτιστική της ζωή και, κυρίως, τη µνήµη των ανθρώπων που έζησαν εκεί.

Και ίσως αυτό είναι το πιο ενδιαφέρον: ένα αντικείµενο που δηµιουργήθηκε για να αναπαραστήσει µια ιστορική µνήµη, τελικά γίνεται και το ίδιο φορέας µνήµης.

Γιατί ένα µουσειακό αντικείµενο δεν χρειάζεται απαραίτητα να είναι εκατό ετών για να έχει ιστορία. Αρκεί να µπορεί να µας συνδέσει µε κάτι που δεν θέλουµε να ξεχάσουµε.

Αναφερθήκατε στα αυθεντικά αντικείµενα καθηµερινής ζωής, (νυφικό, µποµπονιέρα) από την Κωνσταντινούπολη του 1950. Μπορούν τελικά τα «µικρά» προσωπικά αντικείµενα να µας πουν περισσότερα για µια εποχή από ότι ένα επίσηµο ιστορικό κείµενο;

Απολύτως. Ένα επίσηµο ιστορικό κείµενο µπορεί να µας εξηγήσει τι συνέβη σε µια εποχή· ένα προσωπικό αντικείµενο, όµως, µπορεί να µας κάνει να αισθανθούµε πώς ήταν να ζεις µέσα σε αυτήν. Ένα νυφικό της Κωνσταντινούπολης του 1950, για παράδειγµα, δεν µας µιλά µόνο για τη µόδα. Μας µιλά για τις γυναίκες που το φόρεσαν, για την αισθητική µιας οικογένειας, για τις προσδοκίες, τις χαρές και τα όνειρα µιας νέας ζωής. Και µια τόσο µικρή µποµπονιέρα, µε τα αρχικά των νεονύµφων, γίνεται σχεδόν ένα προσωπικό αποτύπωµα ενός γάµου που συνέβη πριν από δεκαετίες. Αυτό είναι και το συναρπαστικό µε τα αντικείµενα: κουβαλούν λεπτοµέρειες που συχνά δεν καταγράφονται στα βιβλία της Ιστορίας. Μας φέρνουν από το µεγάλο ιστορικό γεγονός στον άνθρωπο.

Και τελικά, ίσως µέσα από ένα νυφικό και µια µποµπονιέρα να µπορούµε να δούµε κάτι πολύ µεγαλύτερο: όχι µόνο πώς ήταν η Κωνσταντινούπολη του 1950, αλλά πώς αγαπούσαν, πώς γιόρταζαν και πώς ονειρεύονταν οι άνθρωποί της.

Γιατί η µεγάλη Ιστορία γράφεται και µέσα από τις µικρές ιστορίες των ανθρώπων.

Αν έπρεπε να επιλέξετε µόνο ένα αντικείµενο από τις συλλογές της ΕΣΤΙΑΣ για να εξηγήσετε σε έναν νέο άνθρωπο τι ήταν η Σµύρνη και τι άφησε πίσω της, ποιο θα ήταν και γιατί;

Αν έπρεπε να επιλέξω µόνο ένα αντικείµενο, θα επέλεγα χωρίς δεύτερη σκέψη τον χάρτη «Plan de Smyrne» του 1913. Είναι ένα εξαιρετικά σπάνιο και πολύτιµο τεκµήριο, που αποτυπώνει τη Σµύρνη µε συγκλονιστική λεπτοµέρεια.

Ο χάρτης φιλοτεχνήθηκε από τον Έλληνα λιθογράφο Βασίλη Παπαχρυσάνθου και είναι γραµµένος στα γαλλικά, καθώς παραγγελιοδότης του ήταν ο Ernest Bon, γαλλικής καταγωγής, ιδρυτής ασφαλιστικού γραφείου στη Σµύρνη. Ο αρχικός του σκοπός ήταν πρακτικός: να καταγράφει την πόλη τόσο αναλυτικά, ώστε να µπορεί να υπολογιστεί το µέγεθος των ζηµιών σε περίπτωση πυρκαγιάς.

Κι όµως, σήµερα ο ίδιος αυτός χάρτης έχει αποκτήσει µια συγκλονιστική ιστορική ειρωνεία. Γιατί περίπου µία δεκαετία αργότερα, το 1922, η Σµύρνη γνώρισε την καταστροφική πυρκαγιά που κατέκαψε την ελληνική και την αρµενική συνοικία.

Κοιτάζοντάς τον, βλέπεις τους δρόµους, τις γραµµές του τραµ και του τρένου, το δίκτυο ύδρευσης, τις εκκλησίες, τα τζαµιά, τα νεκροταφεία, τα κτίρια. ∆εν βλέπεις απλώς έναν χάρτη. Βλέπεις µια ολόκληρη πόλη ζωντανή! Και αυτό είναι που µε συγκινεί βαθιά. Όταν τον κοιτάζω, δεν σκέφτοµαι µόνο τη Σµύρνη ως ιστορικό γεγονός. Φαντάζοµαι ανθρώπους να περπατούν σε αυτούς τους δρόµους, οικογένειες να ζουν στα σπίτια τους, παιδιά να µεγαλώνουν στις γειτονιές τους. Και τότε ο χάρτης παύει να είναι ένα κοµµάτι χαρτί. Γίνεται µια γέφυρα µε το παρελθόν...

Αν έπρεπε, λοιπόν, να εξηγήσω σε έναν νέο άνθρωπο τι ήταν η Σµύρνη και τι άφησε πίσω της, θα του έδειχνα αυτόν τον χάρτη και θα του έλεγα: «Κοίταξέ την πριν χαθεί». Γιατί µέσα σε αυτές τις γραµµές υπάρχει µια ολόκληρη πόλη, και µέσα στην πόλη υπάρχουν οι ζωές των ανθρώπων της.

Φέτος συµπληρώνονται 104 χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή. Υπάρχει κίνδυνος οι επέτειοι να µετατραπούν σε µια τυπική επανάληψη; 

Περισσότερο από εκατό χρόνια µετά, η µνήµη δεν κινδυνεύει από το πέρασµα του χρόνου· κινδυνεύει από την αδιαφορία. Αν οι επέτειοι περιοριστούν σε µια ηµεροµηνία στο ηµερολόγιο ή σε µια καθιερωµένη τελετή, τότε χάνουν το βαθύτερο νόηµά τους. Για εµάς στην ΕΣΤΙΑ, η µνήµη είναι µια ζωντανή σκυτάλη που περνά από γενιά σε γενιά. ∆εν θυµόµαστε µόνο την τραγωδία του ξεριζωµού· τιµούµε έναν λαµπρό πολιτισµό που άνθισε στη Μικρά Ασία, τους ανθρώπους που έχασαν την πατρίδα τους αλλά δεν έχασαν την αξιοπρέπεια, την πίστη και τη δηµιουργικότητά τους. Όσο αφηγούµαστε τις ιστορίες τους, όσο δίνουµε φωνή στα πρόσωπα πίσω από τα γεγονότα, η µνήµη παραµένει ζωντανή και γίνεται δύναµη για το παρόν.

Πώς οφείλουµε να µιλήσουµε στα σηµερινά παιδιά και νέους που απέχουν τέσσερις ή πέντε γενιές από τα γεγονότα της Καταστροφής της Σµύρνη ή τον ξεριζωµό;

Τα παιδιά και οι νέοι δεν έχουν ανάγκη από διδακτισµό· έχουν ανάγκη από αλήθεια και συναίσθηµα. Τους αγγίζει όταν αντιλαµβάνονται ότι η ιστορία δεν αφορά «κάποιους άλλους», αλλά ανθρώπους που είχαν όνειρα, οικογένειες, σχολεία, γιορτές και µια καθηµερινότητα που ανατράπηκε µέσα σε λίγες ηµέρες. Στα Μουσεία της ΕΣΤΙΑΣ βλέπουµε συχνά µαθητές να στέκονται συγκινηµένοι µπροστά σε ένα παιδικό ρούχο, µια φωτογραφία ή ένα φόρεµα της Σµύρνης. Εκεί καταλαβαίνουν πως κάθε αντικείµενο κουβαλά µια ανθρώπινη ζωή. Αυτή η προσωπική σύνδεση είναι ο πιο ουσιαστικός δρόµος για να αγαπήσουν και να σεβαστούν την ιστορία.

Για έναν ιστορικό φορέα όπως η ΕΣΤΙΑ που ιδρύθηκε το 1930, τι είναι κατά τη γνώµη σας σηµαντικότερο, να προστατεύσει όσα κληρονόµησε ή να βρει νέους τρόπους για να τα κάνει µέρος της σηµερινής ζωής;

Η ΕΣΤΙΑ ιδρύθηκε από ανθρώπους που έφτασαν πρόσφυγες στη Νέα Σµύρνη κρατώντας ελάχιστα υπάρχοντα, αλλά έναν ανεκτίµητο πλούτο στην ψυχή τους: τη µνήµη της πατρίδας. Αυτή την παρακαταθήκη έχουµε ιερό χρέος να διαφυλάξουµε.

Όµως η κληρονοµιά δεν επιβιώνει µόνο όταν φυλάσσεται· επιβιώνει όταν µοιράζεται. Γι’ αυτό η ΕΣΤΙΑ δεν είναι µόνο ένα αρχείο ή ένα µουσείο· είναι ένας ζωντανός οργανισµός που συνοµιλεί µε τη σηµερινή κοινωνία µέσα από εκθέσεις, εκπαιδευτικά προγράµµατα, βιβλία, µουσική και πολιτιστικές δράσεις. Στόχος µας δεν είναι οι νέοι να θυµούνται τη Μικρά Ασία από υποχρέωση, αλλά να τη νιώθουν ως µέρος της συλλογικής µας ταυτότητας.

Η µνήµη δεν είναι ένα βλέµµα στραµµένο µόνο προς το παρελθόν. Είναι η γέφυρα που ενώνει τις ρίζες µας µε το µέλλον των παιδιών µας.

Χανιώτικα νέα - Διαδρομές (Σάββατο, 19.9.2024) 

ΠΟΙΗΣΗ

ΠΑΙΖΟΝΤΑΣ ΜΕ ΤΙΣ ΣΥΛΛΑΒΕΣ

               1 

Το «ρο» της ροδιάς

ανυπόμονα έκοψα

και στο «πο» των ποδιών σου

ταπεινά το απέθεσα^.

τον «πόρο» της σκέψης σου

αναζητώντας.

                    2

Απ’ τη ράχη του έψιλον

το «ψι» περιμάζεψα

και το «χα» της χαράς μου

δίπλα του το ’βαλα.

Να μια «ψίχα» του έρωτα,

τροφή της ψυχής μου.

ΒΑΓΓΕΛΗΣ Θ. ΚΑΚΑΤΣΑΚΗΣ

"Όταν γίνεις ποίημα¨, Πυξίδα της Πόλης, Χανιά, 2013

ΕΥΘΥΒΟΛΑ ΚΑΙ ΜΗ

ΑΠΑΛΟ ΧΑΔΙ ΤΟ ΑΓΓΙΓΜΑ ΤΗΣ

Γράφει ο Νεκτάριος Ευ. Κακατσάκης 

«Άνοιξαν τα σχολεία!». «Ήρθαν τα πρωτοβρόχια!». ∆ύο προτάσεις µία ολόκληρη εποχή, αλλοτινή µα τέτοιες ηµέρες πάντα ξεπετάγονται µαζί µε πολλές - πολλές εικόνες, από µία µικρή καλά φτιαγµένη και διατηρηµένη φωλίτσα όπου αναπαύονται επί... χρόνια και µε επισκέπτονται κάποιες «ώρες µικρές στα σκοτεινά». 

Ήταν από τις πρώτες - πρώτες που µας είχε βάλει για αντιγραφή στο τετράδιο της αντιγραφής η γλυκιά µας δασκάλα, η κυρία Φωτεινή! 

Όλα τα πιο πάνω σκέφτοµαι πόσο καλά αρµοδένονται µεταξύ τους, όλα µε µία µικρή χρυσή κλωστίτσα πολύ δυνατή, πανίσχυρη κόλλα και σαν ένα ολόγραµµα παρουσιάζονται µπροστά µου, στο τώρα, στο σήµερα!

Απλά συµβαίνει, και τότε ζω και ξαναζώ επιστρέφοντας στα χρόνια εκείνα της αθωότητας, του πρώτου ήλιου που έλαµπε µέσα στα ολόγλυκα µάτια της µαµάς µου! Νιώθω απαλό χάδι το άγγιγµά της καθώς µας έλουζε, καθώς µας… µεγάλωνε, µε καλά ζυµωµένα µε αγάπη αυτοσχέδια τραγουδάκια που µιλούσαν για παιχνίδι και αγάπη και νοιάξιµο για όλους! Μιλούσαν για χαρές µιας ζωής που τότε δεν την ξέραµε, αλλά την ονειρευόµασταν πως έτσι θα ήταν! Μία ζωή όχι απόκοσµη από όλο τον κόσµο της γης, της γειτονιάς µας, των φίλων και των µικρών συµµαθητών µας, των δασκάλων µας και του σχολειού µας! Ήταν ένας ολόκληρος και ολοκληρωµένος κόσµος! Ήταν η ευτυχία της ύπαρξης και η καλοσύνη που διαφέντευε!

Και τώρα πλέον έχω την απόλυτη γνώση ότι αυτός ο µαγικός κόσµος που είχαµε γεννηθεί να ζήσουµε, το ξέραµε από τότε πως µπορούσε να τον συναντήσουµε!

Και σηµασία δεν έχει αν τελικά τον συναντήσαµε έτσι ή λιγότερο ίδιο! Σηµασία έχει ότι αυτός ο κόσµος ακόµη κυριαρχεί στις αναµνήσεις µας ως ο ιδανικός και ο πιο… πανέµορφος επειδή αυτόν τον κόσµο µας µάθαινε η µαµά µας! Και η µαµά πάντα ξέρει!

Χανιώτικα νέα (Τετάρτη, 16.9.26)