Παρασκευή, 25 Σεπτεμβρίου 2020

ΜΙΑ ΣΤΑΣΗ ΕΔΩ, ΜΙΑ ΣΤΑΣΗ ΕΚΕΙ

ΧΡΩΣΤΑΜΕ...  ΚΡΙΤΕΣ ΘΑ ΜΑΣ ΔΙΚΑΣΟΥΝ


Στο Καστέλι των Χανίων… επί της κορυφής του λόφου που βιγλίζει τα πέριξ… Μεταξύ ύπνου και ξύπνιου… Και μόνος και μετά πολλών… Ατενίζοντας το απέραντο γαλάζιο της θάλασσας, δύοντος του ηλίου. Ακούγοντας τις φωνές από τα βάθη των αιώνων. Με τη γεύση ενός ξεχασμένου στους πολλούς χανιώτικου κυδωνιού στον ουρανίσκο. Αρωμα γιασεμιού, χανιώτικου γιασεμιού, που επιμένει ν’ ανθίζει σε κάποιες παλιές αυλές. Εδώ στο λεγόμενο μπαλκόνι της αγαπημένης πολιτείας, μπροστά απ’ το κτήριο της Μεραρχίας που το “ελευθέρωσαν” από τη “Rosa Nera”, για να γίνει ένα ακόμα ξενοδοχείο μαζί με άλλα δυο κτήρια. Και οι λίθοι κεκράξονται…

«Το Καστέλι υπήρξε αρχικός πυρήνας της πόλης των Χανίων. Φανταστείτε την περιοχή χωρίς τα σημερινά Χανιά, όπως την αντίκρισαν οι πρώτοι άνθρωποι που έφτασαν εδώ. Από την ανατολική πλευρά και από τη χερσόνησο του Ακρωτηρίου ξεκινούσε μια παραλία μήκους 23 χλμ., με μικρούς κολπίσκους, που έφτανε στη Χερσόνησο του Ροδωπού, στο σημερινό Κολυμπάρι. Η επίπεδη ακτή, σε βάθος 40-50μ., παρουσίαζε ελάχιστα υψώματα, κυρίως στη σημερινή περιοχή της Χαλέπας, και κανέναν ασφαλή κόλπο. Το μόνο σημείο που ξεχώριζε ήταν η θέση του σημερινού Καστελίου. Από τη θάλασσα υψωνόταν ένας σχεδόν κάθετος βράχος, ύψος 15-20 μ. και πλάτους 150-200 μ., που σε 200 μ. χαμήλωνε νότια στην πεδιάδα που εκτεινόταν σε βάθος 5 χλμ., μέχρι να αρχίσουν τα πρώτα υψώματα των Λευκών Ορέων. Ο βράχος προσέφερε μια ωραία θέση για κατοίκηση, ένα αγαπημένο τοπίο του προϊστορικού ανθρώπου που συνήθιζε να κτίζει τους οικισμούς του σε υψώματα με θέα τη θάλασσα». Από το βιβλίο “Περπατώντας στα Χανιά” του Αντώνη Καλογήρου (ROAD Εκδόσεις Α.E., Ιωάννης Αυγ. Τεγόπουλος, Μάρτιος 2010).

«Το Καστέλι, η “καρδιά” και η “μήτρα” της πόλης των Χανιών από τα νεολιθικά χρόνια μέχρι τις πρώτες δεκαετίες του 20ου αιώνα, διασώζει ένα πλήθος από στοιχεία όλων των περιόδων, όπως ακριβώς ένα παλίμψηστο χειρόγραφο. Το Πρωτοβυζαντινό τείχος που περιβάλλει το λόφο και αναδείχτηκε πρόσφατα, σώζεται σε μεγάλη έκταση και είναι κτισμένο πάνω στα θεμέλια του Ελληνιστικού, με υλικό από την αρχαία Κυδωνία. Ένα μεγάλο τμήμα του σώζεται γύρω και μέσα στην πλατεία της Μεραρχίας. Δυτικά και σε συνέχεια της ίδιας πλατείας σώζονται σε μεγάλη έκταση το Βενετσιάνικο Διοικητήριο, βόρεια της πλατείας τα υπολείμματα του Οθωμανικού διοικητηρίου. Το κτήριο της Μεραρχίας, αρχικά διοικητικό και δικαστικό μέγαρο, χρησιμοποιήθηκε στη συνέχεια ως έδρα της διοίκησης της Κρητικής Πολιτείας και της διοίκησης από το 1913 του Ελληνικού κράτους. Η ανάδειξη του σημαντικού αυτού Αρχαιολογικού Πάρκου δεν είναι κάτι που γίνεται “από τη μια μέρα στην άλλη”». Από μια παλιότερη από τριετίας (28 Ιουλίου 2017) ανάρτηση του γνωστού τοις πάσι αρχαιολόγου, τ. εφόρου Βυζαντινών Αρχαιοτήτων Μιχάλη Ανδριανάκη, που αναφανδόν όχι μόνο έχει ταχθεί εξ αρχής, κατά της ξενοδοχοποίησης, που έχει “προγραμματιστεί” από τον σημερινό “ιδιοκτήτη” του, το Πολυτεχνείο Κρήτης, αλλά και έχει κάνει συγκεκριμένες προτάσεις, στη γραμμή που υπαγορεύει η φωνή του τόπου.

«Ήμασταν και παραμένουμε αντίθετοι στην παραχώρηση των εμβληματικών κτιρίων στο Λόφο Καστέλι για χρήση τουριστική (ξενοδοχείο). Γνωρίζουμε και σεβόμαστε τους περιορισμούς στους οποίους υπόκεινται οι ιδιοκτησίες μας μορφολογικά και χρήσεων. Και όπως είναι γνωστό ο λόφος Καστέλι είναι σε ζώνη μείζονος προστασίας όπου ισχύουν αυστηρότεροι περιορισμοί. Εμείς οι κάτοικοι θεωρούμε το χώρο ως το μπαλκόνι του ενετικού λιμανιού, την Ακρόπολη των Χανίων και που άλλοι το λένε τοπόσημο – σημαία της πόλης. Το Πολυτεχνείο με την ίδρυσή του αυτά τα κτήρια έχει ως έδρα του. Σήμερα την ξενοδοχοποίηση τη θεωρούμε πράξη γελοιοποίησης του χώρου, φορτωμένου με τόσους συμβολισμούς, όπου είναι σε εξέλιξη αρχαιολογικές ανασκαφές της Μινωικής Κυδωνίας. Πιστεύουμε ότι ταιριάζει χρήση ακαδημαϊκή – πολιτιστική που μαζί με το Κέντρο Αρχιτεκτονικής Μεσογείου (ΚΑΜ) και το θέατρο “Θεοδωράκη” που είναι όλα πολύ κοντά μεταξύ τους, θα απαρτίσουν τη Χανιώτικη Τριλογία». Αυτά από τον Σύλλογο Μόνιμων Κατοίκων της Παλιάς Πόλης των Χανίων σε πρόσφατη ανακοίνωσή του.

Στο Καστέλι των Χανίων… Επί της κορυφής του λόφου που βιγλίζει τα πέριξ… Μεταξύ ύπνου και ξύπνιου. Και μόνος και μετά πολλών… Απαγγέλοντας Κωστή Παλαμά. Εκ μέρους αρχόντων και αρχομένων: «Χρωστάμε σ’ όσους ήρθαν,/ πέρασαν, θα ‘ρθούνε, θα περάσουν./ Κριτές θα μας δικάσουν/ οι αγέννητοι, οι νεκροί».

Χανιώτικα νέα (Παρασκευή, 25.9.2020)

Πέμπτη, 24 Σεπτεμβρίου 2020

ΠΡΙΝ ΑΠΟ 9 ΧΡΟΝΙΑ ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ

ΣΤΑ ΠΕΤΑΧΤΑ
Σάββατο, 24 Σεπτεμβρίου 2011


Φίλες και φίλοι, καλημέρα!

ΜΟΥ ’ΡΘΕ το δύο τοις εκατό, μα φτάνει και το άλλο/ κι απ’ τη χαρά μου σκέφτομαι να σας χορέψω... μπάλο. Απ’ τον μαντιναδολόγο μας, τον Ηλία τον Σταματάκη, η μαντινάδα. Και ο χορός, βεβαίως - βεβαίως. Να δούμε ποιος θα πληρώσει τα όργανα, Ηλία!
«OXI TΩΡΑ!». «Εμείς θέλουμε τώρα!». «Οχι τώρα, σας λέμε! Δεν μας συμφέρει». «Ο,τι πείτε! Εσείς ξέρετε». Φανταστικός διάλογος περί χρεωκοπίας. Ή μήπως πραγματικός; Σε άλλα επίπεδα.
ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΕΙ τίποτα πιο βασανιστικό για τον άνθρωπο από την αναμονή του μοιραίου. Μια ψυχή που είναι να βγει ας βγει να τελειώνουμε. Και ο φίλος μου ο γερω-δάσκαλος αυτής της άποψης είναι.
ΑΝΑΘΕΜΑ την ώρα/ κατάρα στη στιγμή/ που πήρα την απόφαση/ να γίνω βουλευτής! Το ρεφρέν ενός τραγουδιού που σιγομουρμουρίζουν σε ιδιωτικές τους στιγμές ολοένα και περισσότεροι κυβερνητικοί βουλευτές. Ολα έχουν τα όριά τους.
ΟΙ ΠΟΛΙΤΕΣ κι αν είναι στα όριά τους! Κι όμως τα βουλευτικά προνόμια, εκεί. Κανείς δεν σκέφτηκε να τα προσφέρει, να τα θυσιάσει, χάριν της πατρίδας.
ΕΧΟΥΜΕ την ωραιότερη πατρίδα, έχουμε τον ωραιότερο λαό! Απ’ τα που είπε ο Μίκης Θεοδωράκης τις προάλλες στο Νίππος. Κακομοίρα πατρίδα, παλιόψαθα σ’ έχουν καταντήσει όπως θα ’λεγε και ο Μακρυγιάννης.
ΠΟΙΟΣ ΘΑ καθαρίσει τα ποτάμια; Ποιος θα μαζέψει τα σκουπίδια που κάνουν πάρτι με το που θα φυσήξει ο αέρας στον Βόρειο Οδικό Αξονα κι όχι μόνο; Ποιος θα καθαρίσει τις γέφυρες απ’ το αφισομάνι; Ρητορικά ερωτήματα.
ΑΠΑΙΣΙΟΔΟΞΙΑ εκφράζουν οι Χανιώτες σύμφωνα με μια έρευνα της Cretan Polls (βλ. σχετικό ρεπορτάζ του Γιώργου Γεωργακάκη στο χθεσινό φύλλο της εφημερίδας μας). Αυτό έλειπε να εκφράζουν αισιοδοξία.
«ΟΤΙ ΤΟ ΗΜΙΣΥ εκάστης γενεάς είναι ευεργετικόν και αγωνίζεται υπέρ του άλλου ημίσεος, είναι φαινόμενον πασιφανές, αλλ’ ότι το παθητικόν ήμισυ, τείνει πολλάκις εις την ματαίωσιν του ευεργετικού αγώνος του πρώτου δεν είναι πασιφανές δι’ όλους· από τους μεν δεν συμφέρει να κατανοηθή, τους δε διαλανθάνει και ούτως η δρώσα μερίς ομοιάζει προς μηχανήν κεκορεσμένην ατμού, ήτις, ή οπισθοδρομεί, ή έχει κάτωθεν άφρακτον δικλίδα, διά της οποίας ο ατμός ματαίως χάνεται, η δε μηχανή παραμένει αδρανής και ακίνητος». Από τη «Χρυσή Διαθήκη» του Πολύβιου Δημητρακόπουλου.
ΤΡΥΓΟΠΑΤΗΜΑΤΑ στην αυλή του Κρητικού Παραδοσιακού Σπιτιού Σούδας, από σήμερα και για τρεις μέρες. Οσοι πιστοί του οίνου και του πνεύματος, προσέλθετε! Καλά κρασιά!
Η ΚΥΡΙΑ Ντε Σόμερι, όταν ο σύζυγός της την έπιασε στο κρεβάτι με τον ερωμένο της, του είπε ότι δεν συνέβη τίποτα απ’ αυτά που είδε. Οταν αυτός αγανάκτησε δήλωσε αγέρωχα: «Α! τώρα βλέπω πως πάψατε να μ’ αγαπάτε. Πιστεύετε περισσότερο σ’ αυτά που βλέπετε, παρά σ’ αυτά που σας λέγω, εγώ».
«Στο δάσκαλο ο Νικολής να τον ρωτήσει τρέχει,/ να του εξηγήσει αν μπορεί μια απορία που έχει./ - Μα πε μου μπρε συ, δάσκαλε, η γη αφού γυρίζει,/ γιάντα κραθιόμαστε ορθοί και δε μα σε λιχνίζει;/ - Ο νόμος της βαρύτητας είναι που μας κρατάει,/ και μένει όρθιο Νικολή στη γη ό,τι πατάει./ - Μια απορία, δάσκαλε, έχω ακόμη, όμως,/ πώς εκραθιότανε ορθά πριν ψηφιστεί ο νόμος;».
Το ποίημα «Ο νόμος της βαρύτητας» του Μπάμπη Γριβάκη.
ΧΑΙΡΕΤΩ ΣΑΣ ΚΙ ΑΓΑΠΩ ΣΑΣ!

Χανιώτικα νέα (Σάββατο, 24.9.2011)

Τετάρτη, 23 Σεπτεμβρίου 2020

ΕΥΘΥΒΟΛΑ ΚΑΙ ΜΗ

Ο "ΙΑΝΟΣ"... ΔΕΝ ΠΕΡΑΣΕ ΑΠΟ ΄ΔΩ




Γράφει ο Νεκτάριος Ευ.  Κακατσάκης
Eικόνες καταστροφής απ’ την Καρδίτσα, απ’ τα χωριά στη Λίμνη Πλαστήρα…
Ιδιες εικόνες και από την Κεφαλονιά και τ’ άλλα νησιά του Ιονίου, αλλά και απ’ όσες περιοχές πέρασε ο “Ιανός”… καταστρέφοντας τ’… ανθρώπινα!
…Εικόνες βιβλικής καταστροφής, που εν πολλοίς μοιάζουν βγαλμένες από το… ίδιο έργο που είχαμε ζήσει κι εμείς εδώ στην περιοχή μας τον Οκτώβρη του 2017, πολύ περισσότερο τον Φλεβάρη του 2019!
Και τότε αναζητούσαμε ευθύνες! Και τότε ξανά τα ίδια λέγαμε και γράφαμε! Και τότε πάλι στα… κάγκελα βρισκόμασταν! Και πάντοτε τα ίδια!
…Ο “Ιανός” δεν μας επισκέφθηκε!
Σταθήκαμε τυχεροί(;).
Ομως ποιος μα βεβαιώνει ότι τον χειμώνα, δεν θα κληθούμε να… αντιμετωπίσουμε κι εμείς εδώ κάποια έντονα – εντονότερα καιρικά φαινόμενα όπως εκείνα που έζησαν στην πάνω Ελλάδα προ ημερών;
…Οι σκέψεις όλων μας, τούτες τις ώρες είναι σε αυτούς, στους ανθρώπους που έχασαν τους δικούς τους, στους ανθρώπους που έχασαν τις περιουσίες τους…
Οι δυσκολίες είναι μπροστά τους, η Πολιτεία οφείλει να βοηθήσει!
Ωστόσο, εκτός από αρωγός στις δύσκολες στιγμές, η Πολιτεία οφείλει να λειτουργεί και προληπτικά, λαμβάνοντας απαραίτητα μέτρα!
Και για να επανέλθω και στα καθ’ ημάς, δεν ξέρω κατά πόσο μπορούμε να νιώθουμε εμείς εδώ έτοιμοι να αντιμετωπίσουμε μια επανάληψη έντονων καιρικών φαινομένων όπως κι εκείνα που παρουσιάστηκαν τους χειμώνες του ’17 και του ’19.
Οι αλλαγές στις κλιματολογκές συνθήκες εξακολουθητικά μας κτυπούν καμπανάκι!
Είμαστε έτοιμοι;
Εχουμε πάθει! Εχουμε μάθει;

Χανιώτικα νέα (Τετάρτη, 23.9.2020)

Τρίτη, 22 Σεπτεμβρίου 2020

ΜΙΑ ΣΤΑΣΗ ΕΔΩ, ΜΙΑ ΣΤΑΣΗ ΕΚΕΙ

ΡΕΜΒΑΣΜΟΣ ΑΓΙΑΣ ΣΟΦΙΑΣ


«Τους είδα να ξεπελεκούν τα ζυγάλετρα και να στομώνουν τις σκαλίδες. Τους είδα να κάνουν συζευξιές, να καματερεύουν τις ματζιέτες, να κρεμνούνε στον μπέτη τους το σποροσάκουλο, να κάνουν το Σταυρό τους (στ’ όνομα του Θεού), να ρίχνουνε τα σπορικά στα σπλάχνα της γης. Τους είδα να αναμαζώνουν στις χαλέπες, τους τροχάλους και στα κατωμέρια, να καίνε βάτους και να μαζώνουν ροδίκια από τις αυλακιές. Τους άκουσα να σιγοτραγουδούνε στις πλαγιές και να μιλάνε με τα ζευτικά τους την αρχέγονη ελληνική μας γλώσσα»… Από το βιβλίο του μακαριστού μητροπολίτη Κισσάμου και Σελίνου Ειρηναίου Γαλανάκη “Στοχασμοί από την Αγία Σοφία” (Αθήνα 1991).

Απλός, λόγω κορωνοϊού, ο φετινός εορτασμός της Αγίας Σοφίας, προστάτιδος του ομώνυμου Κοινωφελούς Ιδρύματος, που δημιούργησε στον ομφαλό του Αποκόρωνα, στις Γαλανιανές Χαλέπες, ο εκ Νεροχωρίου ορμώμενος Αγιος, στη λαϊκή συνείδηση, Ειρηναίος Γαλανάκης ο Χριστιανός. Καμιά επιπλέον εκδήλωση πέραν του εσπερινού που τέλεσαν, όπως κάθε χρόνο, στον αύλειο χώρο του εκκλησακιού, τα εγκαίνια του οποίου έγιναν τον Σεπτέμβρη του 1975, οι παπάδες του Αποκόρωνα, την παραμονή της Χάρης της, δύοντος του ηλίου. Ωσεί παρών σ’ αυτόν, όπως και στο μνημόσυνο που ακολούθησε ο Παππούς, ευλογών και αγιάζων πάντας ημάς, αλλά και το Ιδρυμα και το Ινστιτούτο Επαρχιακού Τύπου που συνυπάρχουν και συμπορεύονται αρμονικά τα τελευταία χρόνια.

Τον είδα, δεκάχρονο παιδί να μαζώνει μαχαιρίδες στα μέρη ετούτα, άνοιξη καιρού, για να κάνει το στεφάνι του Λαζάρου… Τον είδα νέο στα είκοσι, ντάλα μεσημέρι, Ιούλη μήνα να χτίζει τοίχους στην αποκάτω μπάντα για να συγκρατήσει τα χώματα. Τον είδα καλόγερο πια, γύρω στα 40 του, παραμονή της Αγίας Σοφίας, ν’ αναθιβάλει στο μυαλό του, το τάξιμο της μάνας του, ένα εκκλησάκι στη μνήμη της. Τον είδα στα 96 του χρόνια, μετά την παραίτησή του από τον επισκοπικό θρόνο, χειμώνα καιρό, να κοιτάζει τις χιονισμένες Μαδάρες… Τον είδα…

ΣΕ ΔΗΜΟΣΙΑ ΘΕΑ...



Μια τέτοια μέρα είναι ωραίο για να πεθαίνεις/ όμορφα κι όρθια σε δημόσια θέα/ με λένε Παύλο Φύσσα από τον Περαία/ Ελληνας κι ό,τι συνάδει αυτό όχι μια σημαία/ μελανοχίτωνος, γόνος του Αχιλλέα και του Καραϊσκάκη/ κι αν όντως ξέρω κάτι είναι πως γεννήθηκα ήδη/ με δύο καταδίκες βαριές φορτωμένες πάνω στην πλάτη/ δυο φτερά από μένα πάνω στο σώμα μου ραμμένα […] Τραβάει ο καθένας, μάγκα μου, τα ζόρια του/ και κουβαλάει τα ζόρια του/ και κουβαλάει τον δικό του σταυρό/ τι με ρωτάς πώς περνώ, τι να σου πω/ δόξα τα λεφτά έχουμε αδερφό». Από το τραγούδι του Παύλου Φύσσα “Ζόρια” (Δίσκος “Ηλιοκαψίματα”, 2012).

18 Σεπτεμβρίου 2013… Ο ράπερ Παύλος Φύσσας (καλλιτεχνικό όνομα Killah P.) δολοφονείται «σε δημόσια θέα» από τον Γεώργιο Ρουπακιά, μέλος της Χρυσής Αυγής, αφού δέχεται τραύματα από μαχαίρι και στην καρδιά. Ο ίδιος, ενώ έχει ακόμη τις αισθήσεις του, υποδεικνύει στους αστυνομικούς τον δράστη της επίθεσης, ο οποίος στη συνέχεια συλλαμβάνεται και ομολογεί την πράξη του. Ομόθυμη η καταδίκη από τα πολιτικά κόμματα του λεγόμενου συνταγματικού τόξου και… από τη Χρυσή Αυγή που αποποιείται οποιαδήποτε ευθύνη. Ωστόσο η ιατροδικαστική έκθεση δεν αφήνει καμία αμφιβολία ότι οι μαχαιριές του Ρουπακιά ήταν επαγγελματικές και εν ψυχρώ… Σαν να ήταν χθες! Από τότε μέχρι σήμερα το σύνθημα “Ο Παύλος ζει/ τσακίστε τους ναζί” ακούγεται όλο και πιο δυνατά να δονεί τη χώρα, που πορεύεται, σαν “τρελοβάπορο”, όπως πορεύεται…

«Μετά από 5,5 βασανιστικά χρόνια δικαστικής διαδικασίας, κατά την οποία δεχθήκαμε έως και ύβρεις και απειλές από την πλευρά των κατηγορουμένων, εμείς, η οικογένεια του Παύλου Φύσσα αναμετρηθήκαμε κατά πρόσωπο με το τέρας του ναζισμού και σταθήκαμε όρθιοι. Η ώρα της απόφασης έφτασε, 7 Οκτωβρίου 2020 και ώρα 11.00. Επτά μαρτυρικά χρόνια από τη δολοφονία του Παύλου, για εμάς η συνολική καταδίκη της ηγεσίας της εγκληματικής οργάνωσης “Χρυσή Αυγή” είναι μονόδρομος». Αυτά απ’ την Οικογένεια του Παύλου Φύσα, τη Μάγδα, τον Παναγιώτη και την Ειρήνη. Συνυπογράφουμε άπαντες. Όλοι όσοι αισθανόμαστε Έλληνες, γόνοι του Αχιλλέα και του Καραϊσκάκη, συνυπογράφουμε. «Μια τέτοια μέρα είναι ωραία» για ν’ ανασταίνεσαι «όμορφα κι όρθια σε δημόσια θέα», Παύλο Φύσσα απ’ τον Περαία!

Χανιώτικα νέα (Τρίτη, 22.9.2020)

Δευτέρα, 21 Σεπτεμβρίου 2020

ΤΑ ΧΕΛΙΔΟΝΙΑ ΤΟΥ ΜΟΝΑΧΟΥ

ΤΑ ΧΕΛΙΔΟΝΙΑ ΤΟΥ ΜΟΝΑΧΟΥ

Η ΕΥΘΥΝΗ ΤΟΥ ΣΥΓΧΡΟΝΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ



Γράφει η Κατερίνα Βαρανάκη

Οσο αγαπώ το Θεό,
τόσο τον γνωρίζω
Κι όσο τον γνωρίζω,
τόσο αγαπώ τα πλάσματά Του..

Τ α χελιδόνια έχουν φύγει εδώ και κάποιες μέρες. Είχαν αρκετό ταξίδι μπροστά τους κι έπρεπε να διευθετήσουν και κάποιες υποθέσεις για τη μετεγκατάσταση τους. Δεν είναι εύκολη υπόθεση η μετανάστευση, μα έλα που είναι γραμμένη στο DNA τους. Των ανθρώπων πάλι δεν είναι μάλλον, αλλά εκεί λειτουργούν άλλοι παράγοντες και άλλα αρκτικόλεξα. Πουλιά κυρίως εναερόβια διδάσκονται πολλά στα μακρινά ταξίδια τους και παρά τους κινδύνους δεν παρεκκλίνουν του σκοπού τους.
Τα χελιδόνια, λοιπόν, δεν τα διάλεξε τυχαία για τον τίτλο της 5ης ποιητικής του συλλογής -ψηφιακής προς το παρόν και έντυπης στο μέλλον- ο Βαγγέλης Κακατσάκης. Ο επί χρόνια πιστός υπηρέτης του λόγου, του πολιτισμού, της παράδοσης, εν τέλει του ανθρώπου, μέσα από τις ιδιότητες του δασκάλου, του συνδικαλιστή, του εκκλησιαστικού συνεργάτη, του συγγραφέα, του ποιητή βρήκε σ’ αυτά τους καταλληλότερους μάρτυρες για μια ακόμα κατάθεση ζωής μέσα από την ποίηση.
Στην ηλικία της ωριμότητας το ποιητικό υποκείμενο ενδύεται το ράσο του μοναχού ως ένδειξη της απόπειρας ενδοσκόπησης και αποτίμησης της ζωής του και των γύρω του. Ο συμβολισμός της ζωής μέσα από τις εποχές/μέρη της συλλογής ενισχύει την άποψη αυτή και συνάμα προβάλλει το αξιακό σύστημα που την καθορίζει και τη νοηματοδοτεί. Αρχίζοντας με μια ομολογία πίστεως στην αγάπη, στο πρώτο ομώνυμο της συλλογής ποίημα, συνεχίζει με την ευθύνη, ατομική και κοινωνική (Περί ευθύνης), αλλά και εκείνη του ποιητή (Λαέ μου), προχωρεί στην αποδοχή της διαφορετικότητας (Αγγελία), στην αξία της προσφοράς (Ο ευλογημένος τριανταφυλλώνας), της καρτερίας (Υπάρχοντας), της συνεργασίας (Οι μοναχοί και τα περιστέρια), της αγάπης προς το συνάνθρωπο (Το κλάμα ενός αγίου), της αλληλοβοήθειας (Τα σπουργίτια του μοναστηριού), αλλά και στη μεταφυσική ανησυχία (Η Πύλη της μετάνοιας).
Στο κοσμικό σύμπαν του Βαγγέλη Κακατσάκη επικρατεί ο νόμος του ενιαίου. Ενιαίος ο χώρος, επίγειος και επουράνιος, το ίδιο ο χρόνος, παρελθόν- παρόν- μέλλον και τέλος οι ήρωες των ποιημάτων του, πρόγονοι- απόγονοι- επίγονοι (Προαπελθόντες, Εναπομείναντες, Παιχνίδια)- πατούν τα ίδια χώματα, προσκυνούν τις ίδιες εικόνες, ψάλλουν τους ίδιους ύμνους μα πάνω απ’ όλα επώνυμοι ή ανώνυμοι διατηρούν την ανθρώπινη ιδιότητά τους και δηλώνουν πάντα παρόντες, πράγμα που μας κάνει να τους νιώθουμε οικείους και προσφιλείς.
Σκηνικό δράσης τους αποτελεί η ελληνική φύση και συγκεκριμένα η φύση του χωριού του ποιητή, οριοθετημένη από τους ναούς και τα ξωκλήσια της, τα κυπαρίσσια και τις «σοφές» ελιές της. Μια πανδαισία χρωμάτων και αρωμάτων προσφέρουν τα λουλούδια της, ενώ την ηχητική απόλαυση εξασφαλίζουν τα πουλιά της. Τα πουλιά, αγαπημένο θέμα που επανέρχεται συχνά, εξυπηρετεί και πολλαπλούς συμβολισμούς σε μια ποίηση που συνδυάζει το παραδοσιακό με το μοντέρνο. Η πληθώρα των εκφραστικών μέσων εξασφαλίζει το λυρισμό των εικόνων απ’ τη μια: ‘Προσδοκία Ανάστασης/ στων νέων κορυδαλλών τα πετάγματα’ (από το “Αρωμα αροσμαρή”), ενώ η λιτότητα και η λακωνικότητα αναδεικνύουν το φιλοσοφικό φορτίο από την άλλη: ‘Για τον άρτο τον επιούσιο/ έχει ο Θεός/ καμιά διαμαρτυρία από τα πετεινά του ουρανού’ (από το “Εχει ο Θεός’).
Ανάλογη τακτική ακολουθείται και στον στίχο, που καθορίζει και τη μορφή των ποιημάτων. Άλλοτε τρέχει με το ρυθμό του ιάμβου, χαρακτηριστικό της παραδοσιακής-δημοτικής ποίησης κι άλλοτε φλερτάρει με τον καβαφικό, λιτό, πεζολογικό τόνο και το ύφος της οικονομίας και της αφαίρεσης. Το τελευταίο συμβαίνει στα ρεαλιστικά ποιήματα της συλλογής, όπου η οικονομία των μέσων, η κρυπτική διάθεση που εξυπηρετείται από σύμβολα και η αξιοποίηση των σημείων στίξης συντελούν στην εσωτερίκευση του πάθους και της τραγικότητας και κορυφώνουν την δραματική ένταση:
Χριστούγεννα;
Ούτε αγραυλούντες ποιμένες,
ούτε απαστράπτοντες άγγελοι,
ούτε μάγοι με δώρα.
Αδιαπέραστο το σκοτάδι
στη γέννηση του νέου παιδίου.
Μια προσφυγοπούλα η μάνα του.
Καρπός συνεύρεσης σε μια παλιόβαρκα-
η αμοιβή για τα μεταφορικά
από την κόλαση στον παράδεισο-
το τεχθέν βρέφος.
Ξημερώνουν Χριστούγεννα…
Οι σύντομες προτάσεις σε παρατακτική κυρίως σύνδεση και το λεξιλόγιο της καθημερινότητας υποβάλλουν συχνά την αίσθηση του προφορικού λόγου, ενώ η ενσωμάτωση στίχων των δημοτικών τραγουδιών αλλά και της εκκλησιαστικής υμνογραφίας επιβεβαιώνουν τη συνέχεια της ελληνικής γλώσσας και την ικανότητα να μεταγγίζει τα μηνύματά της μέσα από τις διαφορετικές διαδρομές της.
Αν η λογοτεχνία είναι δραστηριότητα του κοινωνικού ανθρώπου, όπως ειπώθηκε, η ποίηση του Βαγγέλη Κακατσάκη επιβεβαιώνει τον κοινωνικό της ρόλο, καθώς μέσα από ιδεολογικούς πολιτισμικούς και κοινωνικούς κώδικες επικοινωνεί την ευθύνη του σύγχρονου ανθρώπου απέναντι στον εαυτό του και τους άλλους. Χαρακτηριστικό των πεποιθήσεων του αυτών είναι και το ποίημα που εμπνέεται από τη φράση του μακαριστού μητροπολίτη Κισάμου και Σελίνου Ειρηναίου Γαλανάκη «Η Ορθοδοξία είναι Ορθοπραξία»:
Ορθοδοξίας ανάγνωσμα
Ορθοδοξία είναι
και η ανοιχτή πόρτα για τον ζητιάνο
και η λειτουργία στην εκκλησία του εμείς
και ο σεβασμός στις όποιες επιλογές των άλλων
και ο πλούτος του μη έχειν
και η ενατένιση του ουρανού
και…
Η ορθοδοξία είναι ορθοπραξία.

Χανιώτικα νέα (Δευτέρα, 14. 9. 2020)

 

Κυριακή, 20 Σεπτεμβρίου 2020

ΠΟΙΗΣΗ

Η ΕΛΙΑ ΜΕ ΤΟΥΣ ΒΑΣΙΛΙΚΟΥΣ*

                                                    


Όπως χαίρεται

μια μάνα για τα παιδιά της, 

έτσι χαίρεται

και η ελιά για τους βασιλικούς της,

τους δεκατρείς βασιλικούς 

που το ανθρώπινο χέρι 

εμπιστεύτηκε στον ίσκιο της.

 

Το ξέρει ότι αυτή θα τους κηδέψει, 

όταν θα έρθουν-και δε θ’ αργήσουν-

οι κακοί καιροί και οι ενάντιοι άνεμοι.

Και αν επαναληφθεί  

το θαύμα των βασιλικών

απ’ το ανθρώπινο χέρι,

ξέρει. 

 

Πολλά ξέρει 

η σοφή αιωνόβια ελιά.

Στον κήπο μου το επαναλαμβανόμενο θαύμα… Η φωτογραφία φετινή. 


ΒΑΓΓΕΛΗΣ Θ. ΚΑΚΑΤΣΑΚΗΣ ("Τα χελιδόνια του μοναχού", ψηφιακή έκδοση, Απρίλιος 2020)





Σάββατο, 19 Σεπτεμβρίου 2020

ΠΑΙΔΟΤΟΠΟΣ

ΕΛΕΝΗ ΧΩΡΕΑΝΘΗ - ΜΑΡΙΟΝ ΧΩΡΕΑΝΘΗ
ΟΛΑ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΑ ΕΙΝ¨ΕΦΕΤΟΣ ΣΤΑ ΣΧΟΛΕΙΑ


Καλοί μου φίλοι, καλό Σαββατοκύριακο!

“Μπαλάντα για την καινούργια σχολική χρονιά”, ο τίτλος της ποιητικής σύνθεσης που έγραψε ειδικά για τον Παιδότοπο ύστερα από πρότασή μου η και καλή μου φίλη, γνωστή ανά το πανελλήνιο δασκάλα, συγγραφέας και ποιήτρια Ελένη Χωρεάνθη. Αυτή την ξεχωριστή σύνθεση που εκπέμπει πάμπολα παιδαγωγικά μηνύματα κι ένα άρωμα αισιοδοξίας, διανθισμένη με υπέροχες και πρωτότυπες εικόνες – κολάζ της επίσης ωραίας ως Ελληνίδος κόρης της, ζωγράφου και συγγραφέως Μάριον Χωρεάνθη, φιλοξενούμε σήμερα.
Επί τη ενάρξει της νέας, κατά κοινή ομολογία παράξενης και δύσκολης, λόγω κορωνοϊού, σχολικής χρονιάς. Κατάπολλα τα ευχαριστώ μου και γι’ αυτή τη συνεργασία μας Ελένη και Μάριον.
Ιδιαίτερα γι’ αυτήν λόγω της δυσκολίας του θέματος… Καλή συνέχεια σε όλα τα ωραίια που με τόσο μεράκι κάνετε.
Καλή σχολική χρονιά σε μαθητές και δασκάλους!

Σας χαιρετώ με αγάπη όλους!
Βαγγέλης Θ. Κακατσάκης
δάσκαλος






ΜΠΑΛΑΝΤΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΙΝΟΥΡΙΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ

 

             Α

 

Με τι βιάση το πρωινό

ξεκινούν για το σχολειό!

Έχουν όλα μια χαρά!

Η καρδιά τους λαχταρά

 

να βρεθούν όλα μαζί

του σχολείου την αυλή

και να πουν “ώρα καλή!”

μ’ ένα στόμα, μια φωνή.

                

Φύγαν όλα απ’ τις εννιά,

άδειασε η γειτονιά.

Έχουν τόσα μαζευτεί

με μια μάσκα στο αφτί.

 

Το σχολειό αρχίζει τώρα,

μα δεν πέρασε η μπόρα

μένει ο κωρονοϊός

ορεξάτος, σφριγηλός.

 

Όμως δεν θα του περάσει,

θα τον κάνουνε να σκάσει.

Τα παιδιά θα τον νικήσουν

και στο μάθημα θα σκίσουν. 



   

                 Β

 

Τι ωραία! Τι μαγεία

που ανοίξαν τα σχολεία,

κι έγιναν οι αγιασμοί,

τόσοι μοσχοβολισμοί!

 

Οι ιερείς ευλόγησαν

τα παιδιά και ράντισαν

μάνι μάνι τα σχολεία

Ω, τι θεία ευλογία.

 

                 Γ

 

Τέλειωσε ο αγιασμός

κι όλα τα παιδιά

τρέχουν τώρα, τι χαμός

στων σχολείων τα σκαλιά.

 

Με τους φίλους μάνι μάνι

ανταμώνουν και μιλούν.

Πάει η γλώσσα τους ροδάνι.

Θεέ μου, τι να πρωτοπούν.

 

Όμως λίγο μακριά

πρέπει πια να στέκονται

τώρα ο ένας απ’ τον άλλο,

και να μην μπερδεύονται.

 

Μην κολλήσει ο ένας

απ’ τον άλλο τον κακό ϊό,

αν, χωρίς να ξέρει

του τον μεταφέρει.

 

‘Ομως, έχει γούστο

όλο αυτό που ζούνε.

Και οι Δασκάλοι γελούνε,

λες και ήπιαν μούστο.

 

Με τα μάτια χαιρετιούνται

και με τον αγκώνα.

Αγκαλίτσες και φιλιά,

πια δεν επιτρέπονται.

 

Ο εχθρός παραμονεύει

σε κάθε μια γωνιά.

Να βρει ευκαιρία ψάχνει

να χωθεί σε καμιά μύτη,

 

στόμα, μάτι, αφτί

καιροφυλακτεί.

Δεν θα του περάσει, όμως,

όσα κόλπα κι αν μηχανευτεί.

 

Τώρα ξέρουν τα παιδιά

τι κακούργος είναι

ο ξενόφερτος ιός

και μπορούν να προφυλαχτούν.

 

Τόσους μήνες τώρα

προετοιμασίες κάνουν

πώς να δρουν και ν’ αντιδρούν

κι έχουν εφοδιαστεί

 

μάσκες που ρουθούνια φράζουν,

χέρια πεντακάθαρα.

μπουκαλάκια μες στη σάκα

έχουν μ’ αντισηπτικά.

 

Στον θανάσιμο εχθρό

θ’ αντιστέκονται γενναία

και θα του πηγαίνουν κόντρα

πάντα και μαχητικά.

 

         



     Δ

 

Όλα είναι διαφορετικά

στου κόσμου όλου τα σχολειά.

Μασκοφόροι μοιάζουν,

κλόουν τα παιδιά.

 

Τι αστείο που φαίνεται!

Θέατρο, θαρρείς, πως παίζουν,

φαρσοκωμωδίες,

τους αστείους ρόλους κάνουν

 

γελωτοποιών, και τρικλοποδιές,

ξόβεργα, παγίδες, βρόχια

στον κακούργο εισβολέα

έμαθαν να βάνουν.

 

Τι παιγνίδι αλλιώτικο,

διασκεδαστικό,

είναι πια κι αυτό

και πολύ πρωτότυπο.

 

Να διαβάζουν, να μετρούν,

να μιλούν, να τραγουδούν

μασκοφορεμένα.

Μα να τρώνε πώς μπορούν...

 

 

   Το διάλειμμα

 

Τέλειωσε το διάλειμμα,

άδειασε η αυλή.

Τα σπουργίτια τρέχουνε

με χαρά πολλή.

 

Ψίχουλα τσιμπολογούν

και φτεροκοπούν.

Γέμισε η αυλή πουλιά

τι φωνολαλιά.

 

Μέσα απ’ τα παράθυρα

τώρα τα παιδιά,

τα σπουργίτια βλέπουνε

που ΄χουν λευτεριά.

 

Τι κακό να μην μπορούν,

σαν και τα πουλάκια

παίζοντας να μένουν,

όλα τα παιδάκια

 

μέρα νύχτα στην αυλή, 

και να μην χορταίνουν

και καθόλου για δουλειά

μέσα να μην μπαίνουν.

       

 



Ο γυρισμός

 

Με τρεις πήδους, τραλαλά

γύρισαν απ’ το σχολειό

τα πρωτάκια μας δυο δυο

που και η μύτη τους γελά.

 

Στη ματιά τους κουβαλούν

τη χαρά τους την πολλή,

τα όσα έμαθαν να πουν

στη γιαγιά και στον παππού:

 

Να διαβάζουν, να μετράνε,

και τραγούδια θα μαθαίνουν

κι απ’ τη βιάση να προφτάσουν,

τι να πρωτοπούν δεν ξέρουν,

 

όταν φτάνουν στην αυλή.

- Αχ, τι γκαντεμιά κι αυτή-

απ’ τη βιάση την πολλή

όλα τα ξεχνούν, αλί…

 

Υ. Γ. Ευχόμαστε μια χρονιά ευλογημένη,

        με αροσμαρή σπαρμένη σε Δασκάλους και παιδιά.

 

Ελένη και Μάριον Χωρεάνθη


Χανιώτικα νέα (Σάββατο, 19.9.2020)