ΟΠΩΣ ΤΟ ΨΩΜΙ

Ο Βαγγέλης Κακατσάκης, απ' όσο ξέρω, είναι της ουσίας, γι' αυτό και καλός ποιητής. Και όταν τον βλέπω, ακούω γι' αυτόν ή διαβάζω τα κείμενά του, έχω μέσα μου τα εργαλεία για την ερμηνεία της σκέψης του. Είναι ένας ερημίτης, εραστής της Παιδείας και της Αλήθειας: δηλαδή, το ίδιο (θα μπορούσαμε να το αντιστρέψουμε): της Αλήθειας και της Παιδείας.

                                 Αυγερινός Ανδρέου

    Πρώην πρόεδρος της Εταιρίας Ελλήνων Λογοτεχνών

«ΟΠΩΣ ΤΟ ΨΩΜΙ»

ΠΑΡΟΥΣΊΑΣΗ ΤΗΣ ΠΟΙΗΤΙΚΉΣ ΣΥΛΛΟΓΗΣ ΤΟΥ ΒΑΓΓΕΛΗ ΚΑΚΑΤΣΑΚΗ  "ΌΠΩΣ ΤΟ ΨΩΜΙ" ΣΤΗΝ ΚΡΗΤΙΚΗ ΕΣΤΊΑ ΣΤΙΣ 13 ΟΚΤΩΒΡΊΟΥ 2018

ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ*

Κυρίες και Κύριοι,

          Τον κρητικό  πνευματικό άνθρωπο Βαγγέλη Κακατσάκη γνώρισα πριν 10 ακριβώς χρόνια στο λογοτεχνικό συνέδριο της Βεργίνας, το οποίο έγινε με τη συμμετοχή της ιστορικής Εταιρίας Ελλήνων Λογοτεχνών, της οποίας τότε ήμουν Γενικός Γραμματέας, του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης και άλλων πολλών φορέων. Εκτιμήσας την λογοτεχνική του αξία, το εξαίρετο ήθος του και την ευψυχία του, πλάι στην Κρητική λεβεντιά, ζήτησα απ' αυτόν να εγγραφεί μέλος της  Εταιρίας Ελλήνων Λογοτεχνών (Ε.Ε.Λ.), όπερ απεδέχθη ασμένως. Έκτοτε έχουμε συνδεθεί με φιλία, δίνουμε μαζί λογοτεχνικούς αγώνες και ανοίγουμε διαύλους πνευματικών δημιουργιών, για τον αναβαθμό του ανθρώπου, για το ύψωμα της δημιουργίας,  για την δικαίωση του απλού αγνωνιζομένου ανθρώπου και για την απονεύρωση των μυλόπετρων του κακού, που λιώνουν και τσακίζουν το δίκιο.

          Όλα καλά, εκτός από ένα δικό μου παράπονο:

          Είναι που δεν κατάλαβε ο φίλος μου Βαγγέλης ότι πρέπει ν΄ανακηρυχθώ επίτιμος δημότης ενός μικρού χωριού της Κρήτης, μετά από τόσες μελέτες, άρθρα και ομιλίες μου για το πρωτοφανέρωτο κρητικό πνεύμα, το υπερήφανο και αδούλωτο, που όμοιό του “ουκ έστιν εν τω κόσμω τούτω”. Και να φωνάζω σε κάθε ομιλία μου ότι ο Θεός έκτισε τον Κόσμο την μία ημέρα και την άλλη ημέρα, ξεκούραστος, έκτισε την Κρήτη και την Ήπειρο!

          Αγαπητοί φίλοι,

Φυσικά αστεϊζομαι, δεν θεωρώ ότι δικαιούμαι μια τέτοια μεγάλη τιμή.

          Βαγγέλης Κακατσάκης, λοιπόν.

          Τι να πρωτοπούμε, τι να πούμε για τον λογοτέχνη αυτόν, ο οποίος άρχισε σαν λογοτεχνική κατάκρυα βρύση, όπως λέει και το γνωστό Ριζίτικο τραγούδι, έγινε λογοτεχνικός χίμαρρος, μετεξελίχτηκε σε λογοτεχνικό ποταμό, σε πλατειά θάλασσα και τώρα απλώνεται στον λογοτεχνικό ωκεανό; Από τα πολλά λόγια που θα είχαμε να πούμε, θα περιορισθούμε στα λίγα, τα οποία χωρούν στον μικρό χρόνο της αποψινής εκδήλωσης.

          Αγαπητοί φίλοι,

          Όταν πέθανε ο τρισμέγιστος Ελευθέριος Βενιζέλος, αυτός “που δεν της χάλασε ποτέ της λευτεριάς χατήρι”, στις αρχές του 1936, πολιτικοί και απλός κόσμος μαζεύτηκαν στο Κρητικό πατρικό του σπίτι. Μεταξύ αυτών και ο Αλέξανδρος Παπαναστασίου. Όταν του έδειξαν το μικρό δωματιάκι, που ζούσε μικρός ο Εθνάρχης, είπε την σπουδαία φράση: “Μικρή φωλιά, μεγάλος αητός!”. Ωστόσο, η Κρήτη έχει και άλλες μικρές φωλιές, απ' τις οποίες πέταξαν κι άλλοι μεγάλοι αητοί. Από μια τέτοια μικρή φωλιά του Νίππου Αποκορώνου Χανίων, πέταξε ο Βαγγέλης Κακατσάκης, που απόψε τιμούμε.

          Ο Βαγγέλης Κακατσάκης, απ' όσο ξέρω, είναι της ουσίας, γι' αυτό και καλός ποιητής. Και όταν τον βλέπω, ακούω γι' αυτόν ή διαβάζω τα κείμενά του, έχω μέσα μου τα εργαλεία για την ερμηνεία της σκέψης του. Είναι ένας ερημίτης, εραστής της Παιδείας και της Αλήθειας: δηλαδή, το ίδιο (θα μπορούσαμε να το αντιστρέψουμε): της Αλήθειας και της Παιδείας. Βαδίζει ορθός και αταλάντευτος- εις πείσμα του ξεπεσμένου καιρού μας. Λοιπόν, το πράγμα είναι απλό: αν δεν έχεις σκεφθεί, αν δεν έχεις ταλανισθεί, αν δεν έχεις παλέψει, αν δεν έχεις αδικηθεί, αν δεν έχεις νοσταλγήσει, αν δεν έχεις αγαπήσει -πρόσωπα και πράγματα- δεν μπορείς να διδάξεις, δεν μπορείς να γράψεις. Αλλά ο Βαγγέλης τάχει κάνει όλα αυτά και τούτο βγαίνει στο έργο του. Λέει την αλήθεια, ερευνά την αλήθεια, πασχίζει για την αλήθεια.

           Η αναζήτηση της αλήθειας συνήθως αποφεύγεται. “Αταλαίπωρος τοις πολλοίς η ζήτησις της αληθείας και εις τα ετοίμα  μάλλον τρέπονται”. Θουκυδίδης, Α, 20,20.  Δεν ενδιαφέρονται οι πολλοί γι' αυτήν. Καμώνονται οι άνθρωποι ότι θέλουν να μάθουν την αλήθεια, ενώ στην πραγματικότητα τους ενοχλεί και την παραμερίζουν. “... λέγει αυτώ ο Πιλάτος, τι εστίν αλήθεια, και τούτο επών πάλιν εξήλθε προς τους Ιουδαίους”, ( κατά Ιωάννην, ΙΗ', 38).

          Κυρίες και Κύριοι,

          Από τα χρόνια του Ομήρου μέχρι τα σημερινά οι Κρήτες ποιητές, λόγιοι και λαϊκοί, που δομούν τα δημώδη άσματα, ταξιδεύουν, πλοηγούν και πλοηγούνται στα ίδια ιδεολογικά και πολιτιστικά στοιχεία, ακόμη δε αναπλέκονται σε φράσεις σχεδόν ίδιες. Στην ασπίδα του Αχιλλέα, στην Ιλιάδα έχουμε:

“ Βάζει τη γης, τη θάλασσα, βάζει τα ουράνια πάνω,

βάζει τον ήλιο τον ακούραστο, τ' ολόγιομο φεγγάρι”.

Και στο ριζίτικο τραγουδι έχουμε:

“ Κόρη γαϊτάνι έπλεκε χρόνους και πέντε μήνες,

μέσα 'πλεκε τον ουρανό τ' άστρα και το φεγγάρι,

μέσα 'πλεκε τη θάλασσα, κάτεργα και καράβια”.

          Εισερχόμεθα τώρα στο νέο, αξιόλογο βιβλίο του Βαγγέλη Κακατσάκη, με τον τίτλο “ Όπως το ψωμί”, το οποίο μερικώς θα προσεγγίσουμε, γιατί οι προεκτάσεις του είναι μεγάλες ασφαλώς. Διάβασα και μελέτησα το βιβλίο αυτό του ακάματου φίλου μου. Μού άρεσε η δομή του, η γλώσσα του, οι ιδέες του και η τέχνη του. Λογοτεχνία χωρίς ιδέες είναι ένα σώμα χωρίς ψυχή, δηλαδή ένα πτώμα, είπε πριν 175 χρόνια ο μεγαλύτερος κριτικός λογοτεχνίας και ίσως του κόσμου Βησσαρίων Μπιελίνσκι. Και συνέχισε, αλλά και ιδέες να έχει δεν σώζεται, εάν δεν είναι έντεχνο. Το βιβλίο ετούτο σώζεται, γιατί και ιδέες έχει και έντεχνο είναι. Λόγος απλός και ανεπιτήδευτος, συμπυκνωμένος και ενίοτε αμφίσημος.

           Έδωσαν κάποτε στον Σωκράτη ένα βιβλίο του σκοτεινού Εφεσίου φιλοσόφου, Ηρακλείτου και όταν το διάβασε είπε: Όσα κατάλαβα είναι σπουδαία, φαντάζομαι ότι σπουδαία θα είναι και όσα δεν κατάλαβα.

          Ας μην γελιόμαστε, αγαπητοί φίλοι. Στην ποίηση μεγαλύτερη αξία έχουν αυτά, που ο ποιητής δεν μας τα λέει, που τα υπονοεί, τα κεντρίζει μόνο, τα θεωρεί γνωστά, σιγεί και τα αφήνει τέλος να τα ψηλαφήσουμε ανάμεσα από τις γραμμές ή πίσω απ' αυτές. Ας θυμηθούμε δύο στίχους από την “Ελένη” του Σεφέρη. Ο πρώτος: “Αηδόνι ντροπαλό, μες στον ανασασμό των φύλλων”. Ο στίχος αυτός υποκρύπτει ολόκληρο τον μύθο της αηδόνας και της χελιδόνας, που θέλει κανείς σελίδες να τον γράψει και αποδώσει. Ο δεύτερος; “ τ' είναι Θεός, τι μη Θεός και τι ανάμεσά τους;”. Ο στίχος αυτός, που είναι δάνειος από την “Ελένη” του Ευριπίδη ( τι το θείο, τι το μη θείο, τι το μέσον;), κρύβει ολόκληρα φιλοσοφικά θεωρήματα, για τα οποία θα μπορούσαμε να μιλάμε για ώρες. Ο ποιητής, όμως τέλεψε με αυτά με έναν στίχο κι άφησε εμάς στους δικούς μας στοχασμούς.

          Προσπάθησε επιτυχώς ο ποιητής Βαγγέλης Κακατσάκης, να καλλιεργήσει την ψυχή μας ασμένως και δαψιλώς. Ιχνηλατεί την σύγχρονη κοινωνία και καταγράφει τα τρωτά της με μαχητική διάθεση διόρθωσης. Καταγράφει, αξιολογεί, ορθοτομεί, υποδεικνύει, ραπίζει, ριπίζει. Ο Επίκτητος σημείωσε: “ Άμεινον γαρ εν μικροίς οικήμασιν μεγάλας οικείν ψυχάς ή μεγάλαις οικίαις ταπεινά φωλεύειν ανδράποδα”! ( Θα ευεργετήσεις πολλαπλά την πόλη όχι υψώνοντας τους ορόφους, αλλά καλλιεργώντας τις ψυχές. Προτιμότερο σε μικρά σπιτάκια να κατοικούν αγέρωχες, περήφανες ψυχές, παρά σε πολυτελή οικοδομήματα να κατοικούν ανδράποδα- εξαχρειωμένοι άνθρωποι).

          Πολύ καλό είναι το ποίημα “Παιγνίδι με τις λέξεις”. Γράφει:

“Η κραυγή της σιωπής.

Η σιωπή της κραυγής.

Η κραυγή του θανάτου.

Η σιωπή του θανάτου”.

          Στη σελίδα 35 του βιβλίου εύρηται το ποίημα “ Πατρίδα του ποιητή”. Μας αναφέρει εκεί κάποιες πατρίδες του ποιητή και κλείνει:

“Πατρίδες του ποιητή οι αισθήσεις του.

Πατρίδα του ποιητή η καρδιά του.”

Αυτές στ' αλήθεια είναι οι πατρίδες του ποιητή. Κι άλλες, όμως, οι οποίες πυραμιδώνουν, πυργώνουν και μετεωρίζουν το συνειδός του ανθρώπου, όπως:

Το ουράνιο τόξο, του οποίου η μία του άκρη ακουμπάει στις παρυφές του δρόμου προς την Εμμαούς ή τη Δαμασκό κι η άλλη καθρεπτίζεται πέρα απ' την όχθη της λίμνης. Ένα κυκλάμινο ή ένα λευκό κρίνο στη σχισμάδα του βράχου. Μια δροσσταλιά στης Γεδρωσίας τ' άτυχα μέρη. Το χαμόγελο του διαβάτη στις όχθες του Νείλου. Η αέρινη στράτα για αντάμωμα της περπατησιάς της Κλεοπάτρας. Η αχτίδα του ήλιου που δύει και φωτίζει ένα σύννεφο. Πολλές και ξεχωριστές οι πατρίδες του ποιητή, του δρομοδείκτη της αρετής και του καλού.

          Στη σελίδα 39 το συμβολικό και αμφίσημο ποίημα με τίτλο “ Σε ιστορικό ενεστώτα”. Κάποιοι στίχοι:

“Πέραν του χειμάρρου των Κέδρων,

όπου ην κήπος”,

βρίσκεται να προσεύχεται

ο Χριστός κάθε Μεγάλη Πέμπτη!

Στ' αλήθεια, ο πέραν του χειμάρρου των Κέδρων κήπος, που μας ιστορεί ο Ιωάννης, ΙΗ΄1, που εδέχθη ο Χριστός το φίλημα του Ιούδα, για να τον αναγνωρίσει η σπείρα, είναι ο τόπος του μαρτυρίου, των δακρύων και του αθώου αίματος όλων των απλών και δικαίων ανθρώπων. Εκεί δικάζονται άδικα απ' τους δυνατούς και από τους ευεργετηθέντες φίλους τους. Εκεί τους αρνείται ο Πέτρος τρις, πριν λαλήσει ο πετεινός, εκεί χαίρονται οι εχθροί του, οι φίλοι του λίγου, του άδειου και του τίποτε.

          Στη σελίδα 46 του βιβλίου δημοσιεύεται το καλύτερο ποίημα της ποιητικής συλλογής αυτής, υπό τον τίτλο “Τιτιβίσματα χελιδονιών”. Τέτοια ποίηση, αγαπητοί φίλοι, την τιμώ, την σέβομαι και την προσκυνώ! Ο ποιητής πήρε φράσεις μεγάλων ποιητών μας και τις παρομοίωσε με τιτιβίσματα χελιδονιών στην καθιερωμένη εαρινή τους σύναξη, όπως λέει. Του Σολωμού, του Παλαμά, του Καβάφη, του Σεφέρη, του Ρίτσου, του Ελύτη, του Καζαντζάκη. Ο χρόνος δεν είναι μαζί μου, για να μπορέσω ν' αναλύσω όλες αυτές τις ρήσεις των ποιητών μας και θα σταθώ, ως εκ τούτου σε μία:

“Τη Ρωμιοσύνη μην την κλαις,

εκεί που πάει να σκύψει”,

έγραψε ο Γιάννης Ρίτσος. Μας λέει ο ποιητής ότι η Ρωμιοσύνη είναι ακατάλυτη και ανεξάλειπτη. Η έννοια της Ρωμιοσύνης στην ποίηση εμφανίζεται το πρώτον το 1885 σε ποίημα του Παλαμά για την Κύπρο. Βρίσκουμε:

“ Εσύ κρυφοζωντάψες ωραίο νησί καια φύλαξες,

εσύ τα προσκυνάς της Ρωμιοσύνης τα είδωλα...”.

          Δέκα χρόνια αργότερα, το 1895, ο Βασίλης Μιχαηλίδης στην Κύπρο δημοσιεύει το πολύστιχο ποίημά του με τίτλο: “ Η 9η Ιουλίου του 1821 εν Λευκωσία (Κύπρου) ή το τραούδιν του Κυπριανού”. Εκεί βρίσκουμε:

“- Η Ρωμιοσύνη έν φυλή συνότζαιρη του κόσμου,

κανένας δεν ευρέθηκεν για να την ι-ξηλείψει,

κανένας γιατί σσέπει την που τα 'ψη ο Θεός μου.

Η Ρωμιοσύνη εννά χαθεί, όντας ο Κόσμος λείψει!”.

Και σε δική μας απόδοση στην νεοελληνική γλώσσα:

“Η Ρωμιοσύνη είν' φυλή σύγχρονη με τον κόσμο,

κανένας δεν ευρέθηκε για να την εξαλείψει,

κανείς γιατί από ψηλά την σκέπει ο Θεός μου.

Η Ρωμιοσύνη θα χαθεί όταν ο κόσμος λείψει!”.

          Αργότερα (1955) ο Σεφέρης χρησιμοποιεί για πρώτη και μοναδική φορά στην ποίησή του την έννοια Ρωμιοσύνη:

“ Για μας ήταν άλλο πράγμα ο πόλεμος για την πίστη

του Χριστού

και για την ψυχή του ανθρώπου καθισμένη στα γόνατα

της Υπερμάχου Στρατηγού,

που είχε στα μάτια ψηφιδωτό τον καημό της Ρωμιοσύνης,

εκείνου του πέλαγου τον καημό σαν ήβρε το ζύγιασμα

της καλοσύνης”.

          Στη Ρωμιοσύνη αναφέρεται και ο Κύπριος ποιητής Κώστας Μόντης (1975).

          Τέλος, ο Γιάννης Ρίτσος σε ένα “λιανοτράγουδο της πικρής πατρίδας” αναφέρεται στην Ρωμιοσύνη:

“Τη Ρωμιοσύνη μην την κλαις, εκεί που πάει να σκύψει

με το σουγιά στο κόκκαλο, με το λουρί στο σβέρκο.

Νάτη, πετιέται αποξαρχής κι αντριεύει και θεριεύει

και καμακώνει το θεριό με το καμάκι του ήλιου”.

          Ο πρώτος στίχος του τραγουδιού αυτού ίσως ακουμπάει στο γνωστό ριζίτικο ταργούδι:

“Τον αντρειωμένο μην τον κλαις όντε κι αν αστοχήσει,

μ' αν αστοχήσει μια και δυο πάλ' αντρειωμένος είναι”.

          Στη σελίδα 48 του βιβλίου βρίσκουμε ένα ποίημα, υπό τον τίτλο:

“ Αυτό το υπέροχο -μας-”, ποίημα που φαντάζει απλό, αλλά είναι τρανό, ακριβώς γι΄αυτά, που υπονοούνται ή υφέρπουν. Ο Αρχιεπίσκοπος Κρήτης Ειρηναίος Αθανασιάδης βάζει στο τέλος λέξεων με ειδικό βάρος το “μας”. Η Κρήτη μας, η Ελλάδα μας κ.ο.κ.

          Αυτό το “μας” λέει ο ποιητής είναι μία πλατεία ευθύνης. Και εμείς σημληρώνουμε: Στην πλατεία αυτή, στο αλώνι αυτό χωρούν, περνοδιαβαίνουν και ορχούνται όλοι οι άξιοι της πατρίδας. Εκεί, στο “μας” αυτό και η λεβεντιά των παιδιών της Κρήτης που αποτελεί την καρδιά και τους πνεύμονες της ελευθερίας των Ελλήνων. Δεν υπάρχει άλλο κομμάτι της Ελληνίδος γης ή άλλο υποσύνολο του Γένους των Ελλήνων, που τα τελευταία 600 χρόνια να προσφέρει διαρκώς θυσίες στο βωμό της εθνικής ανεξαρτησίας, της ελευθερίας και της αξιοπρέπειας. Η παρουσία των Κρητών στις επάλξεις του του Γένους των Ελλήνων, στις βίγλες του ηρωϊσμού, της υπέρτατης θυσίας και του ολοκαυτώματος, είναι αδιάλειπτη. Ενώ τα πάντα χάθηκαν την αποφράδα ημέρα της 29ης Μαΐου 1453 και η “Πόλις εάλω”, οι ντάπιες των Κρητικών δεν έπεφταν. Αναγκάστηκε ο Μωάμεθ Β', ο Πορθητής, να παρέμβει ο ίδιος, να επιτρέψει στους μαχητές της ελευθερίας αυτούς, με τα όπλα τους να φύγουν για την Κρήτη και τότε σταμάτησε η μάχη.

          Στο πλατύ αυτό αλώνι, ο Μάρκος Τζανής, ο Γιάνναρης, ο Δασκαλογιάννης, ο Χατζημιχάλης, ο Χαιρέτης, ο ηγούμενος Γαβριήλ, ο Κατεχάκης, ο Γύπαρης, οι επαναστάτες του Θερίσου, του Μπιζανίου οι εθελοντές μαχητές, οι πολεμιστές της Μάχης της Κρήτης και της Αντίστασης. Παντού, σε κάθε περίσταση οι Κρήτες στους αγώνες, με το φλογερό μήνυμα:

“Απού 'χει άρματα ας βαστά κι απού δεν έχει ας εύρει”.

          Στην πλατεία αυτή και η σκιά του μαθητή εκείνου από το Μεσολόγγι, που μας ιστορεί ο Παλαμάς. Λίγο μετά από το Αρκάδι κάποιος δάσκαλος κτύπησε με τον χάρακα στα χέρια έναν αδιάβαστο μαθητή και ο μικρός του είπε: - Δάσκαλε, μην με βαράς, θα πάω στην Κρήτη να πολεμήσω και θα σκοτωθώ!

          Στο αλώνι αυτό, στην πλατεία αυτή, θα διαβούν και τα Ελληνόπουλα, τα οποία στο εγγύς ή απώτερο μέλλον θα αποκαταστήσουν με νόμιμα μέσα την δεινώς τρωθείσα τιμή της Μακεδονίας μας, εθνικής ολιγωρίας ένεκεν τουλάχιστο.

         


Περαίνων την ομιλία μου, θέλω να σημειώσω κάτι που το αξίζει ο ποιητής Βαγγέλης Κακατσάκης. Ότι, δηλαδή, δεν βρίσκεται κάπου ανάμεσα Λιτοχώρου, Ενιππέα κάποιας βουνοκορφής του Ολύμπου. Βρίσκεται κοντά στην κορυφή του Ολύμπου και ατενίζει τον Μύτικα κοντά στα 2917 μέτρα. Και δεν λέω ότι βρίσκεται ακριβώς εκεί, στην ψηλότερη κορυφή, γιατί γνωρίζω ότι ακόμη γράφει και θα μας δώσει και άλλα έργα.

          Και κάτι ακόμη. Συμπληρώνοντας τη ρήση του Οδυσσέα Ελύτη, λέμε: “ Όταν τα πράγματα είναι δύσκολα μέμνησο Αλεξάνδρου Παπαδιαμάντη, Γιάννη Μακρυγιάννη και Βαγγέλη Κακατσάκη ”!

          Αγαπητοί φίλοι,

          Στην αρχαία Κόρινθο ένας ομιλητής κούρασε τους ακροατές του. Ο Διογένης καθόταν στις πρώτες θέσεις και είδε το τελευταίο χαρτί του ομιλητή. Γύρισε ανάστροφα προς τον κόσμο και είπε: “Αδέλφια, σωθήκαμε, πιάσαμε λιμάνι!”

          Πιάσαμε λιμάνι και εμείς και  εσείς λυτρωθήκατε!

          Φίλε Βαγγέλη,

'Ερρωσο και περαιτέρω δημιούργει!

          Ευχαριστώ που με ακούσατε.

* Αυγερινός Ανδρέου

Δικηγόρος, πρώην Πρόεδρος της Εταιρίας

                    Ελλήνων Λογοτεχνών

ΜΙΑ ΣΤΑΣΗ ΕΔΩ ΜΙΑ ΣΤΑΣΗ ΕΚΕΙ

ΕΓΩ ΔΕΝ ΕΙΜΑΙ ΤΙΠΟΤΑ ΣΠΟΥΔΑΙΟΣ ΠΟΙΗΤΗΣ

Ξεπέρασε κάθε προσδοκία η προσέλευση του κόσμου στην παρουσίαση της ποιητικής μου συλλογής “Oπως το ψωμί” στην Κρητική Εστία, το βράδυ του Σαββάτου 13 Οκτωβρίου. Γράφει σχετικά, μεταξύ των άλλων, στη σελίδα της στο Βιβλίο των Προσώπων η φίλη συγγραφέας Λιάνα Δενεζάκη: «Ο περισσότερος κόσμος (ανάμεσά τους κι εμείς) παρακολουθούσαμε από τη μεγάλη οθόνη στο μεγάλο φουαγιέ, έξω από την αίθουσα. Κι υπήρχε κόσμος μέχρι τις σκάλες. Την επόμενη φορά πραγματικά θα χρειαστεί μεγαλύτερος χώρος για να χωρέσει αναγνώστες και φίλους». Να ‘ναι καλά όλοι! Και, βέβαια, αυτοί που για διάφορους λόγους δεν ήρθαν, ήταν όμως εκεί με τη σκέψη τους, ωσεί παρόντες…

Να είσαι στην είσοδο του Σπιτιού των Κρητικών της Αθήνας και να υποδέχεσαι τον κόσμο που έρχεται για την παρουσίαση του βιβλίου σου… Να βλέπεις όσους χώρεσαν στην αίθουσα εκδηλώσεων, κατά τη διάρκεια της παρουσίασης και να ‘χεις τον νου σου και στους απ’ έξω, ενώ ακούς τους χαιρετισμούς των διοργανωτών, τις ομιλίες των παρουσιαστών, τις απαγγελίες των ποιημάτων σου… Να λες το από καρδιάς ευχαριστώ σου σ’ όλους μαζί και σ’ έναν – έναν χωριστά, τελειώνοντας, όπως πάντα, με το υπέροχο “Χαιρετώ σας κι αγαπώ σας”, που σου έμαθε η μάνα σου… Να περνούν στο τέλος ένας ένας, γνωστοί και άγνωστοι και να σε χαιρετούν… Και να σκέφτεσαι μια “στάση” για τον καθένα… Για τους γνωστούς και τους άγνωστους… Για την ανιψιά σου την Αθηνά, που την πρωτογνώρισες πέρυσι κι ήρθε με τον αρραβωνιαστικό της απ’ την Ανδρο, επί τούτου… Για τον “διαδικτυακό” φίλο σου ποιητή Νίκο Πηγαδιώτη, που ήρθε με ταξί, μια ώρα πριν αρχίσει η εκδήλωση… Για τη συμμαθήτριά σου στο Γυμνάσιο Βάμου, γιατρό σήμερα, Μαρία Βλαβιανού, που είχες να τη δεις απ’ την ημέρα που ξεσκολίσαμε… Για τον, για την…  Υπόχρεως στην αγάπη όλων… “Επισήμων” (μεταξύ των παρόντων και ο βουλευτής Επικρατείας της Ν.Δ. Θεόδωρος Φορτσάκης), ενώ χαιρετισμούς έστειλαν η βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ Βάλια Βαγιωνάκη και ο βουλευτής και γραμματέας Πολιτικού Σχεδιασμού της Ν.Δ. Λευτέρης Αυγενάκης) και “ανεπισήμων”.

Εκεί, στην Κρητική Εστία, σε “ρόλο δημοσιογράφων”, μαζί με τα “συμπράγκαλά” τους, μαζί με άλλους και οι: Σήφης Πετράκης (βλ. δημοσίευμά του στην εφημερίδα μας, Τρίτη 16 Οκτ.) απ’ την Ασή Γωνιά, Γιώργος Γιακουμινάκης απ’ τον Φρε, Νίκος Κοτσιφάκης απ’ το Νίππος, Μπάμπης Τζιγκουνάκης απ’ το Ακρωτήρι και Κώστας Τζαγκαράκης απ’ τον Τζιτζιφέ, για να μείνω μόνο στους εκ Χανίων.

«“Οπως το ψωμί”, που σε χορταίνει και θρέφει το σώμα, έτσι και η ποίηση του φίλου Βαγγέλη Κακατσάκη, χορταίνει και θρέφει το πνεύμα… Ολοι οι δημιουργοί, που σε πείσμα των χαλεπών καιρών που ζούμε, μάς κάνουν να σκεφτόμαστε και να προβληματιζόμαστε, να νιώθουμε πως υπάρχουν πράγματα και αξίες πέρα από την καθημερινή ρουτίνα, μιζέρια και γκρίνια, με συγκινούν ιδιαίτερα. Και δεν θα μπορούσα να λείψω από την αποψινή παρουσίαση της τελευταίας του ποιητικής συλλογής που έγινε στην Κρητική Εστία στο Παγκράτι». Τα που έγραψε ο Κώστας Τζαγκαράκης, με το που τελείωσε η εκδήλωση, στη σελίδα του στο Βιβλίο των Προσώπων.

Εκεί, εκείνο το βράδυ, που πολλοί φίλοι μου έλεγαν ότι είναι “δύσκολο” για εκδηλώσεις, και αρκετοί λογοτέχνες της Αθήνας όπως, ο Γιώργος Αριστηνός, ο Κώστας Καλαπανίδας, η Στέλλα Αρκάδη, ο Κώστας Μάστρακας, η Μαρία Γυφτάκη, ο Βαγγέλης Σπύρου, η Αναστασία Αντύπα, η Αννα Κουτούζη, η Ντίνα Μαρίνη, η Λιάνα Δενεζάκη, ο Νίκος Πηγαδιώτης, κλπ. Και βέβαια ο πρόεδρος της Εταιρίας Ελλήνων Λογοτεχνών Κώστας Καρούσος και οι δύο κεντρικοί ομιλητές Αυγερινός Ανδρέου και Νίκος Νικολόπουλος. Τιμή, τιμή μεγάλη για μένα η παρουσία τους. Όπως και όλων ανεξαιρέτως. Άλλωστε, όπως γράφω και στο ποίημά μου “Μετά φόβου” (βλ. ποιητική μου συλλογή “Οταν γίνεις ποίημα”: “Εγώ δεν είμαι τίποτα σπουδαίος ποιητής,/ δε γράφω κι εύκολα όπως, ίσως γράφουν άλλοι,/ πρέπει της σιωπής να λειτουργήσει ο πυκνωτής,/ να ’ρθει μια παράξενη να με τυλίξει ζάλη”. Για να συμπληρώσω: “Τότε -και μόνο τότε ξεκινώ,/ να κάνω ποίημα το απόσταγμα της σκέψης,/ ντύνοντάς το, όπως μπορώ, να μη μείνει γυμνό,/ μ’ όλες εκείνες που του πρέπουνε τις λέξεις”. 

Χανιώτικα νέα (Παρασκευή, 19.10.2018)

ΟΠΩΣ ΤΟ ΨΩΜΙ

ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ "ΟΠΩΣ ΤΟ ΨΩΜΙ" ΤΟΥ Β. ΚΑΚΑΤΣΑΚΗ 

ΚΑΙ Η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ  ΣΤΗΝ  ΚΡΗΤΙΚΗ ΕΣΤΙΑ ΑΘΗΝΩΝ

Γράφει ο Σήφης Ι. Πετράκης*

Με χαρά πήρα στα χέρια μου το νέο ποιητικό έργο του Βαγγέλη Κακατσάκη, με τον μοσχομυριστό τίτλο «Όπως το ψωμί».

Όπως βγαίνει το ψωμί από το φούρνο, που τόσο παραστατικά ζωγράφισε στο εξώφυλλο η Αγγέλα Μάλμου, είναι σαν να βγάζει εκείνη, την χαρακτηριστική, ευωδιαστή μυρωδιά που την απολαύσαμε στα μικράτα μας.
Έτσι όπως έβαζε στη σκάφη, το αλεύρι και το προζύμι και ζύμωνε η μάνα του και οι μάνες μας, την ζύμη, να την βάλει έπειτα στο φούρνο να την κάνει ψωμί, έτσι και ο Βαγγέλης στη νέα του ποιητική δουλειά, ζυμώνει με μεγάλη μαστοριά μέσα στη φλόγα της αγωνίας του και στο καμίνι της ψυχής του και πλάθει και δημιουργεί τα ποιήματά του, με τη σιγουριά πανάξιου τεχνίτη!
Εγώ το έχω προ πολλού δηλώσει, πως δεν είμαι ποιητής, εξάλλου δεν έχω δοκιμάσει ποτέ, αν και με έχουν παρακινήσει. Όμως, θαυμάζω απεριόριστα και διακρίνω την καλή ποίηση.
Ο Β.Κ., είναι ένα ανήσυχο πνεύμα. Τα λογοτεχνικά του ενδιαφέροντα απλώνονται σε αρκετούς τομείς. Είναι χρόνια τώρα τακτικός συνεργάτης της αγαπημένης μας εφημερίδας “Χανιώτικα νέα”, γράφει, πεζά, γράφει ποιήματα, δίνει διαλέξεις και οργανώνει βιβλιοπαρουσιάσεις και νομίζω πως το κατορθώνει να βρίσκεται πάντα στο επίκεντρο των πνευματικών εκδηλώσεων στα Χανιά. Κατά τη γνώμη μου, αποτελεί μια από τις καντουνάδες που υποβαστάζουν την πνευματικότητα στον τόπο μας!
Μετά την Κρήτη, λοιπόν, και την Μακεδονία μας (Βέροια), η ποιητική του συλλογή παρουσιάστηκε και στην Αθήνα, το Σάββατο 13 του Οκτώβρη και συγκεκριμένα στο Θεατράκι πολλαπλών χρήσεων, της Κρητικής Εστίας, Στράβωνος 12 στο Παγκράτι.
Από νωρίς και πολύ πριν τις επτά, “ξετρούλιασε” – παραγέμισε, από κόσμο, γιατί ο Βαγγέλης έχει και στην Αθήνα πάμπολλους θαυμαστές της λογοτεχνικής του προσπάθειας και ούλοι τον χαιρετούν και τον αγαπούν!
Η βιβλιοπαρουσίαση για τη νέα ποιητική δουλειά του Β.Κ. «Όπως το ψωμί» ήταν ξεχωριστή. Αποτελείται από 54 ποιήματα ποικίλα θέματα. Σε αυτά εκφράζει τους δικούς του προβληματισμούς που, βέβαια, είναι και προβληματισμοί όλων μας. Είναι ποιήματα με έντονο συναίσθημα, ποιήματα της καρδιάς αλλά και της σκέψης, με βαθιά νοήματα που κεντρίζουν και γοητεύουν τον αναγνώστη.
Σε αρκετά, θα τον βρούμε βαθιά ανθρώπινο. Σε ένα που εγώ ξεχώρισα το «Ενθάδε κείται» πολύ τρυφερό! Εκείνο το «Ωραίος τόπος τα μάτια σου» είναι συγκλονιστικό!!
Στο “ξετρουλιαστό”, λοιπόν, αμφιθέατρο ξεκίνησε η βιβλιοπαρουσίαση με τον Γιάννη Κριαράκη στον ρόλο του συντονιστή, με λίγα λόγια για τον ποιητή. Η οπτικοακουστική κάλυψη, που ήταν καταπληκτική και εντυπωσιακή, έγινε από την Αγγέλα Μάλμου. Μερικά ποιήματα απαγγέλθηκαν από την αισθαντική και γλυκιά φωνή της Ευδοκίας, που τους έδωσε ένα ξεχωριστό, εντελώς δικό της, χρώμα. Μετά την απαγγελία ακούστηκε το ίδιο ποίημα «καμπάνα κάνω την καρδιά», μελοποιημένο και τραγουδισμένο από τον Χρήστο Κοτσαύτη. Σειρά είχε τώρα ο εκπρόσωπος του οικοδεσπότη κ. Σαλβαράκη, Πρόεδρος της Παγκρητίου Ενώσεως κ. Γιώργης Μαριδάκης, να πει μερικά λόγια. Επόμενος ομιλητής που πήρε τον λόγο, ήταν ο Πρόεδρος του συλλόγου Ελλήνων Λογοτεχνών. κ. Καρούσος: «Η ποίηση του Β.Κ., λειτουργεί ως ύμνος ορθόδοξης ανάτασης και προσευχής, χαιρετίζοντας τον άνθρωπο, τον συνοδοιπόρο και συνάνθρωπο».
Η εκδήλωση συνεχίστηκε με μερικά λόγια της καρδιάς από τον Πρόεδρο της Ενώσεως Αποκορωνιώτικων Σωματείων κ. Γιάννη Τερεζάκη: «Αυτός είναι ο Βαγγέλης της ανησυχίας, της μελέτης, της ποίησης και του στοχασμού. Ο Δάσκαλος της παλιάς σχολής… Βαγγέλη, η πένα σου τιμή για τον Αποκόρωνα».
Η εκδήλωση συνεχίστηκε με τον Πρόεδρο της Παγκρήτιας Δημοσιογραφιής Ένωσης κ. Κατσαράκη, με έναν σύντομο χαιρετισμό: «Το βιβλίο του Β.Κ. δεν είναι απλός ένα βιβλίο ποιημάτων. Είναι ένα βιβλίο που μάς βάζει σε πολλές σκέψεις».
Ο Γιάννης Κριαράκης έδωσε τον λόγο, στη συνέχεια, στον Πρόεδρο των Νιππιανών Αττικής, χωριανό του Β.Κ. κ. Βρουβάκη.
Μετά από μια επόμενη απαγγελία της Ευδοκίας, προβλήθηκε ο συγκλονιστικός Κραουνάκης, μαζί με τον πάντα υπέροχο Αεράκη σε ένα όμορφο δίδυμο που ξεσήκωσε την αίθουσα.
Το ποίημα που ο Κραουνάκης μελοποίησε και μετά ο Αεράκης εκτέλεσε, είναι το άκρως ρομαντικό «Ενθάδε κείται», με αφιέρωση «στην Ευδοκία».
Οι δύο κεντρικοί ομιλητές, ο κ. Ανδρέου δικηγόρος, πρώην Πρόεδρος της Πανελ. Ένωσης Λογοτεχνών και ο κ. Νικολόπουλος επίτιμος Σχολικός Σύμβουλος – Λογοτέχνης, έκαναν λεπτομερή ανάλυση του ποιητικού έργου του Β.Κ., με κριτική ευστοχία και γνώμονα την ευαισθησία και την ψυχική καλλιέργεια.
Η αναλυτική προσέγγιση ικανοποίησε πλήρως το ακροατήριο.
Η εκδήλωση έκλεισε με ευγενικές ευχαριστίες από τον ποιητή.
Την εκδήλωση τίμησαν με την παρουσία τους ο Βουλευτής της Ν.Δ. κ. Φορτσάκης, ο πρ. Βουλευτής κ. Πρασιανάκης, ο Πρόεδρος της Παγκρητίου Ενώσεως κ. Μαριδάκης, ο Πρόεδρος της Ενώσεως Αποκορωνιώτικων Σωματείων κ. Τερεζάκης και Πρόεδρος Κρητικών Σωματείων Αττικής.
Την εκδήλωση διοργάνωσαν η Παγκρήτια Ένωση, η Εταιρεία Ελλήνων Λογοτεχνών, η Ομοσπονδία Σωματείων Αποκορώνου σε συνεργασία με την Παγκρήτια Δημοσιογραφική Ένωση, τον Σύνδεσμο Νιππιανών Αττικής και τις Εκδόσεις “Πυξίδα της Πόλης, με την υποστήριξη του Παραρτήματος Αττικής “Ελευθέριος Κ. Βενιζέλος”.
Στο τέλος προσφέρθηκαν γευστικά εδέσματα.

* Συγγραφέας - Λαογράφος. Γνωστός ανά το πανελλήνιο για τις ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΤΗΣ ΑΣΗΓΩΝΙΩΤΙΚΗΣ ΡΙΖΑΣ και όχι μόνο. Τακτικός συνεργάτης της εφ. "Χανιὠτικα νέα".

Χανιώτικα νέα (Τρίτη, 16.10.2018)

http://www.haniotika-nea.gr/parousiasi-tis-piitikis-sillogis-tou-vangeli-kakatsaki-opos-to-psomi/?fbclid=IwAR2jMae2Luxu1jkkC5_dw_U_l76x-luYphEAnWq71RQ_z--ihGOc9w-UXsI

ΜΙΑ ΣΤΑΣΗ ΕΔΩ ΜΙΑ ΣΤΑΣΗ ΕΚΕΙ

ΚΑΜΠΑΝΑ ΚΑΝΩ ΤΗΝ ΚΑΡΔΙΑ... 

Καμπάνα κάνω την καρδιά και λέω της να παίξει/ κατάπολλα ευχαριστώ σ’ όλους εσάς να μπέψει.

Ένα χωριό, το Νίππος Αποκορώνου, στις ρίζες των ωραίων Λευκών Ορέων, που βιγλίζει την πιο ψηλή κορφή του Ψηλορείτη, το χωριό μου. Eνα σπίτι στις Πάνω Κατούνες, που στην αυλή του βασίλευαν οι βασιλικοί και ο ασβέστης, το πατρικό μου σπίτι. Ένας γερω – κυπάρισσος που επιμένει να σταυροδένει τις μνήμες με τις ρίζες και να τοξεύει τον ουρανό, το δέντρο της ζωής μου. Από εδώ ξεκινά το γκαρδιακό ευχαριστώ μου, ένα ευχαριστώ με πολλά “ω” στο τέλος, περνά απ’ όλους τους σταθμούς της ζωής μου και καταλήγει σ’ αυτήν την αίθουσα, στο “Εμείς” της εκδήλωσης. Ευχαριστώ! Την πάντα ανοιχτή και φιλόξενη Κρητική Εστία. Τους διοργανωτές. Την Παγκρήτια Eνωση Αθηνών, που επιμένει να υψώνει τη σημαία της Κρητικής ματιάς στον ιστό της Ελληνοσύνης. Ονομαστικά, τον πρόεδρό της Γιώργο Μαριδάκη και για τον χαιρετισμό του. Την Εταιρία Ελλήνων Λογοτεχνών, που ίδρυσε ως γνωστόν ο Νίκος Καζαντζάκης. Ξεχωριστά τον πρόεδρό της, τον φίλο ποιητή Κώστα Καρούσο για την όλη βοήθειά του και τον χαιρετισμό του. Την Ομοσπονδία Σωματείων Αποκορώνου, του ένδοξου πάλαι ποτέ αλλά και νυν και αεί τόπου των Αποκορώνων, ιδιαίτερα τον εξ Αρμένων ορμώμενο φίλο πρόεδρό της Γιάννη Τερεζάκη για το σύνολο βάρος που σήκωσε. Την Παγκρήτια Δημοσιογραφική Eνωση και ειδικά τον δραστήριο πρόεδρό της Γιάννη Κατσαράκη. Τον Σύνδεσμο Νιππιανών Αττικής “Ο Τίμιος Σταυρός” που με αγκάλιασε γι’ άλλη μια φορά με ζεστασιά και ειδικά τον πρόεδρο Στράτο Βρουβάκη και τον Νίκο Κοτσιφάκη. Τον εκδότη μου Μαθιό Φραντζεσκάκη. Το παράρτημα Αττικής του Ιδρύματος “Ελευθέριος Κ. Βενιζέλος” και ονομαστικά τον πρόεδρό του Γιώργο Πρασιανάκη και τον γενικό γραμματέα του Νίκο Σαρρή. Τους συντελεστές της. Τους και καλούς φίλους ομιλητές. Τον δικηγόρο -πρώην πρόεδρο της Εταιρίας Ελλήνων Λογοτεχνών- Αυγερινό Ανδρέου και τον επίτιμο σχολικό σύμβουλο – λογοτέχνη Νίκο Νικολόπουλο για τις αγαπητικές προσεγγίσεις τους στην ποίησή μου. Την και συγγραφέα συντρόφισσα της ζωής μου, την Ευδοκία, για την αισθαντική απαγγελία των ποιημάτων μου. Τον ωσεί παρόντα Σταμάτη Κραουνάκη για την “κραουνάκεια – κακατσάκεια” μελοποίηση του “Ενθάδε κείται”, όπως και τον επίσης ωσεί παρόντα Χρήστο Κοτσαύτη για  τη μελοποίηση των ποιημάτων “Της καρδιάς” και “Ιθάκη μου η ποίηση”. Την και φίλη ζωής συγγραφέα – θεατρολόγο Αγγέλα Μάλμου για την οπτικοποίηση του λόγου. Τον ωραίο ως Κρητικό, συντονιστή της Εκδήλωσης, δημοσιογράφο και ραδιοφωνικό παραγωγό Γιάννη Κριαράκη. Τους ανθρώπους των γραμμάτων που ασχολήθηκαν με την ποιητική μου συλλογή που κυκλοφορήθηκε εφέτος, στις 21 Μαρτίου, Παγκόσμια Ημέρα της Ποίησης (μεταξύ αυτών ο καθηγητής Γλωσσολογίας Γεώργιος Μπαμπινιώτης, ο πρώην πρύτανης του Πολυτεχνείου Κρήτης – συγγραφέας Γιάννης Φίλης, οι ποιητές Γιάννης Κουβαράς, Ηλίας Τσέχος, Γιάννης Ναζλίδης και άλλοι). Τα ΜΜΕ που πρόβαλαν το βιβλίο και την εκδήλωση, ξεχωριστά την εφημερίδα μου, τα “Χανιώτικα νέα” και ειδικά τον φίλο ζωής ιδρυτή Γιάννη Γαρεδάκη. Ολους και όλες που επίσης πρόβαλαν το βιβλίο και την εκδήλωση μέσω των Μέσων Κοινωνικής Δικτύωσης. Και, βέβαια, εσάς φίλες και φίλοι, που μού δώσατε τη χαρά και μου κάματε την τιμή να είστε απόψε εδώ. Εκ βαθέων το ευχαριστώ μου σε όλους μαζί και σ’ έναν – έναν χωριστά. Στους χωριανούς μου, στους συνεπαρχιώτες μου, στους συγγενείς μου και στους φίλους μου, στους συναδέλφους μου της Δασκαλοσύνης και της Πένας, στους αναγνώστες των όποιων πεζών ή ποιητικών γραφτών μου, γνωστούς και αγνώστους, μικρούς και μεγάλους. Υπόχρεως στην αγάπη σας!

Καμπάνα κάνω την καρδιά και λέω της να παίξει/ κατάπολλα ευχαριστώ σ’ όλους εσάς να μπέψει. Πατρίδες του ποιητή οι αισθήσεις του. Πατρίδα του ποιητή η καρδιά του. Χαιρετώ σας κι αγαπώ σας!

Σημείωση: Η αντιφώνησή μου στην παρουσίαση της ποιητικής μου συλλογής “Οπως το ψωμί”, που έγινε στην Κρητική Εστία, το περασμένο Σάββατο 13 Οκτωβρίου.

Χανιώτικα νέα (Τρίτη, 16. 10.2018)

ΌΠΩΣ ΤΟ ΨΩΜΙ

Η ΕΓΝΟΙΑ ΤΟΥ Β. ΚΑΚΑΤΣΑΚΗ ΓΙΑ ΤΟ ΚΑΛΌ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ





Ο Πυρήνας της γραφής του Βαγγέλη Κακατσάκη είναι η έγνοια του για το καλό και το καλύτερο του ανθρώπου. Αυτή η φιλάνθρωπη έγνοια, με τη ριζιμιά σημασία της λέξης, μας είναι γνώριμη κι από στις προηγούμενες συλλογές του, αλλά και από τις πρωτότυπες στήλες «Στα πεταχτά» και  "Μια στάση εδώ μια στάση εκεί" των «Χανιώτικών Νέων», που χρόνια τώρα υπηρετεί. Στην καινούργια συλλογή του όμως η έγνοια αυτή γίνεται ασίγαστη, πολύτροπη και διαρκώς παρούσα ..

Νίκος Νικολόπουλος

«ΟΠΩΣ ΤΟ ΨΩΜΙ»

ΒΑΓΓΕΛΗ ΚΑΚΑΤΣΑΚΗ
ΠΑΡΟΥΣΊΑΣΗ ΤΗΣ ΠΟΙΗΤΙΚΉΣ ΣΥΛΛΟΓΗΣ ΤΟΥ ΒΑΓΓΕΛΗ ΚΑΚΑΤΣΑΚΗ  "ΌΠΩΣ ΤΟ ΨΩΜΙ" ΣΤΗΝ ΚΡΗΤΙΚΗ ΕΣΤΊΑ ΣΤΙΣ 13 ΟΚΤΩΒΡΊΟΥ 2018

Αγαπητοί κυρίες και κύριοι,

σας καλησπερίζω κι ευχαριστώ τον κ, Κριαράκη για τα καλά του λόγια. Εύχομαι η αποψινή παρουσίαση της ποιητικής συλλογής του Βαγγέλη Κακατσάκη: «Όπως το ψωμί», να είναι γόνιμη κι ευχάριστη για όλους μας. Ευχαριστώ ακόμη όσους προηγήθηκαν στο βήμα και με τις προσφωνήσεις τους, που δεν θα επαναλάβω, έδωσαν χρονική ανάσα στη δική μου ομιλία-προσέγγιση για την τιμώμενη συλλογή, αλλά και την ποίηση του Βαγγέλη Κακατσάκη, γενικότερα.

1.   Προοίμιο

         Η συμμετοχή σ’ αυτή την εκδήλωση μού δίνει ξεχωριστή χαρά, μιας και με τον ποιητή μας δένουν 40 χρόνια φιλίας, που άρχισε το 1978, όταν και οι δυο, ως εκπρόσωποι των δασκάλων βρεθήκαμε στη Διδασκαλική Ομοσπονδία, συν-εργάτες σε ομάδες εργασίας για το σχεδιασμό γραφής των νέων (τότε) βιβλίων του Δημοτικού. Πιστεύαμε, ομονοημένοι όλοι, ότι οι μεταδικτατορικές συγκυρίες βοηθούσαν ώστε τα «κουρασμένα όνειρα» των εκπαιδευτικών μεταρρυθμίσεων θα μπορούσαν να βρουν δικαίωση και η Παιδεία μας να πάρει του ανήφορου το δρόμο, που, καθώς λέει κι ο Νίκος Καζαντζάκης «είναι ο σωστός» [1]. Κι αυτή η προσπάθεια έφερε τους καρπούς της.

Σε αυτές τις γόνιμες ώρες, λοιπόν, γνωριστήκαμε και,  ανάμεσα σε άλλα, που διαπιστώσαμε ότι μας ενώνουν, ήταν η κοινή «θητεία και λατρεία» μας στην τέχνη του Λόγου, στην οποία εγώ είχα εκτεθεί, πριν από έξι χρόνια (το 1972), και εκδοτικά, με τις «Αναζητήσεις» μου και ο Βαγγέλης, ένα χρόνο αργότερα (1973),  με «τα άλογα του χρόνου», την πρώτη ποιητική του συλλογή. Κι αυτός ήταν, ίσως, ο πιο δυνατούς κρίκος που μας έδεσε και κράτησε θαλερή τη φιλία και συχνή την επικοινωνία μας μέχρι σήμερα.

Πριν τις εφετινές διακοπές ο Βαγγέλης μου μήνυσε την έκδοση της νέας του συλλογής και την προβλεπόμενη παρουσία της στην Αθήνα. Έτσι, με το ποδαρικό του Φθινοπώρου, πήρα κι εγώ την πρόσκληση να μετέχω στη σημερινή εκδήλωση, αλλά και την τιμητική πρόταση να αναλάβω, από κοινού με το καλό φίλο και συνάδελφο λογοτέχνη και τέως πρόεδρο της Εταιρία Ελλήνων Λογοτεχνών, Αυγερινό Ανδρέου, την παρουσίασή της. Δέχτηκα με χαρά κι ευχαριστώ από καρδιάς τον ποιητή, αλλά και τους άλλους συντελεστές της αποψινής εκδήλωσης.

***

Μελέτησα τη συλλογή σε γόνιμες ώρες, έχοντας πλάι μου και τις δυο προηγούμενες, του δημιουργού, «ΚΑΖΟΒΑΡ» και «Όταν γίνεις ποίημα», που έχουν εκδοθεί το 1987 η πρώτη και το 2013 η δεύτερη.  Έτσι, πληροφορημένος και με την ειλικρίνεια του καλοπροαίρετου αναγνώστη θα καταθέσω απόψε σε σας και στον ξεχωριστό μου φίλο ό,τι καλό αποκόμισα από την ευχάριστη και ευλαβική, θα έλεγα, αυτή επικοινωνία με το έργο του. Για να οικονομήσουμε μάλιστα χρόνο, από τον λίγο που μας δίνει το ενδιαφέρον πρόγραμμα της εκδήλωσης, κλείνω το προοίμιο αυτό και μπαίνω στην ουσιαστική προσέγγιση του βιβλίου.

«Από εξωφύλλου, λοιπόν, άρξασθαι».

·      Ο ευρηματικός τίτλος του, «όπως το ψωμί», προ-ϊδεάζει και προδιαθέτει θετικά τον αναγνώστη.

·      Η κοντυλογραμένη εικόνα της Αγγέλας Μάλμου, με το φτυάρι, το καρβέλι και τη δρώσα πύρα της,  «ποίηση σιγώσα» θα την έλεγε ο Αριστοτέλης, προ-εξαγγέλει και υπόσχεται πολλά ευχάριστα στους αναγνώστες του, ιδιαίτερα στους   πεινασμένους και τους εκλεκτικούς.

·      Εδώ θα φάμε καλά ψιθυρίζει, εκ των ένδον, η «σιγώσα» γευστική επιθυμία.

·      Άκρως συμβολικός, τέλος, κι ο λογότυπος των εκδόσεων «πυξίδα της ΠΟΛΗΣ», που με το αναμμένο κερί του οπισθόφυλλου, συμπληρώνει τα εξωτερικά ποιοτικά στοιχεία του βιβλίου.

2. Ο τίτλος

Λένε ότι, συχνά, ένας εύστοχος τίτλος προικοδοτεί τα βιβλία, και τα άλλα έργα τέχνης, με ικανό βαθμό αποδοχής και επιτυχίας τους.

Την ταυτότητα αυτού του τίτλου ο ανάδοχος δημιουργός την καταθέτει, συνήθως, σε κάποιο από τα κείμενά του που, συχνά, στα βιβλία γίνεται σημείο αναφοράς ή «το ήμισυ του παντός» για την αποδοχή τους, λένε κάποιοι άλλοι.

Στην περίπτωσή μας, ο Κακατσάκης, πολύ σεμνά, θα λέγαμε, την καταθέτει στο τελευταίο ποίημα, τυπωμένο στο έσω «αυτί» του οπισθόφυλλου, της συλλογής του, με τη θέληση και την ευχή να γίνει σηματωρός κι οδηγητής της γραφής του και να κάνει το νέο του βιβλίο καλοτάξιδο και καλόδεχτο «Όπως το ψωμί».                             Διαβάζω:

Ψωμί από καλό προζύμι,

Ψωμί ζυμωμένο με έγνοια,

Καλοψημένο ψωμί,

το ποίημα της μάνας μου.

Ποίημα όπως το δικό της,

 άρτον που «καρδίαν ανθρώπου εφραίνει»,

θέλω το ποίημα που γράφω.

Το επτάστιχο αυτό ποιητικό κείμενο ξαφνιάζει, συγκινεί κι εκστασιάζει τον αναγνώστη ή τον ακροατή, στην περίπτωσή μας, προτρέποντάς τον να το ξαναδεί ή να το ξανακούσει. Γι’ αυτό κι εγώ, «οικεία αδεία», θα αντιστρέψω τη μελετημένη σειρά των ποιημάτων της συλλογής και θ’  αρχίσω την παρουσίασή μου από αυτό το συλλεκτικό κομμάτι της, κάνοντας το από «έσχατο» πρώτο.

·      Μια παραδοσιακή συνταγή της μάνας (του) είναι, λοιπόν, το ποίημα, για καλό ποιοτικό ψωμί, που «τα ’χει και τα λέει όλα». Το καλό προζύμι, την έγνοια της ζύμης, το καλό ψήσιμο και, πάνω απ’ όλα, την προσδοκία να στηρίξει και να ευφράνει την καρδιά του ανθρώπου. Της μάνας που, μαζί με τον πατέρα, τόσο απλόχερα μακάρισε ο ποιητής μας στην προηγούμενη συλλογή του: «Όταν γίνεις ποίημα».

Υπερβαίνοντας μάλιστα εδώ τους συμβολισμούς, ο ποιητής,  εκφράζει ρητά τη θέληση και τη βούλησή του να την εφαρμόσει πιστά και, με ανάλογα ποιοτικά στοιχεία, να γράφει κι αυτός τα ποιήματά του, που χρόνια ζυμώνει μέσα του, στη σκέψη του και στην καρδιά του.

3. Θεματική ταξινόμηση

Στις προηγούμενες συλλογές του ο ποιητής, για δική του ίσως εξυπηρέτηση αλλά και για ανακούφιση του αναγνώστη,  είχε ταξινομήσει τα ποιήματά τους σε δυο ή περισσότερες θεματικές ενότητες. Στην «Όταν γίνεις ποίημα», για παράδειγμα, στην ενότητα «ένδον» και στην «εις «οδόν». Στην παρουσιαζόμενη όμως σήμερα συλλογή, « Όπως το ψωμί», την ανακουφιστική αυτή διαδικασία έχει αναλάβει η ζωγράφος κα Αγγέλα Μάλμου, με τις τρείς εύστοχες εσωτερικές εικόνες, (στις σελίδες 9, 33 και 51), αλλά και με τις, παρμένες από συναφή ποιήματα, λεζάντες, που τις συνοδεύουν. Η δεύτερη και η τρίτη εικόνα μάλιστα, καθώς και οι λεζάντες και τα ποιήματα προέλευσής τους, είναι τυπωμένα στη 2^η σελίδα του προγράμματος της εκδήλωσης, που κρατάτε, και, σαν το ψωμί της μάνας του ποιητή, είναι δείγμα νοικοκυροσύνης και πρόταση σε μας για την ευχάριστη παρακολούθησή τους.

·      «Ανάμεσα στη Σκύλα και τη Χάρυβδη το σαπιοκάραβό τους», λέει η πρώτη.

·      «Στο φώς του ονείρου έχουμε ανάψει εμείς το κερί μας», βεβαιώνει η δεύτερη.

·      «Επιστρέφω στον ίσκιο του κυπαρισσιού μου. Σταυρώνουμε τις μνήμες με τις ρίζες», διαμηνύει η τρίτη.

Ο γοητευτικός αυτός συνδυασμός, εικόνας - λεζάντας, υποβάλλει τον αναγνώστη και τον προτρέπει να αναζητήσει στο σώμα των αντίστοιχων ποιημάτων, (9-25, 33-37 και 51-68) της συλλογής τη ριζιμιά τους σχέση αλλά και τους βαθύτερους διαχρονικούς συμβολισμούς και των δύο. Κι αυτή η εσωτερική διεργασία του ακροατή εδώ, αλλά και του αναγνώστη στη γόνιμη μοναξιά του, είναι μια έγνοια αλλά και ένας από τους πρώτους στόχους κάθε δημιουργού.

***

Το κατατοπιστικό πρόγραμμα της εκδήλωσης μας πληροφορεί, ακόμη, ότι δέκα από τα πενήντα τρία ποιήματα της συλλογής θα απαγγελθούν, κατά τη διάρκειά της, από ασκημένους υπηρέτες της γοητευτικής αυτής πτυχής του λόγου∙ ανάμεσά τους είναι και η σύντροφος του ποιητή Ευδοκία Σκορδαλά-Κακατσάκη, διακεκριμένη συγγραφέα κι αυτή στο χώρο του παιδικού βιβλίου.

Η επιλογή των προς απαγγελία ποιημάτων δεν είναι, σίγουρα, αξιολογική. Κύριο κριτήριό της ήταν, πιστεύω, η αντιπροσωπευτική κάλυψη των θεμάτων που προσεγγίζουν τα κείμενα της συλλογής. Όταν μάλιστα σκύψει κανείς προσεκτικά πάνω της, αλλά και στις προηγούμενές της, που προανέφερα, διαπιστώνει ότι κάθε ένα από τα ποιήματα, χωριστά,  αλλά και στο σύνολό τους, έχει τον ίδιο εσωτερικό παλμό, αλλά και πολλές κοινές νοηματικές και συναισθηματικές τομές. Και δεν μπορούσε να γίνει διαφορετικά αφού ίδιας καρδιάς και ίδιας σκέψης είναι γεννήματα και «είναι όλα τους παιδιά του», θα ’λεγε ο ποιητής, παραφράζοντας τον εύστοχο θεατρικό και κινηματογραφικό τίτλο του Άρθουρ Μίλερ.

Απ’ τα πενήντα τρία, λοιπόν, άξια «παιδιά» του ποιητή μας, τα πενήντα ένα είναι γραμμένα σε ελεύθερο στίχο και μόνο δυο,  έτσι για μάρτυρες ( «Στ’ Αγιού Πνευμάτου τις αυλές» και «Της Καρδιάς» (σελίδες 66 και 67 αντίστοιχα) είναι σε παραδοσιακό δεκαπεντασύλλαβο, με ντοπιολαλιά, αλλά και μόνο το δεύτερο με ομοιοκαταληξία. Η μοναδικότητα αυτή, μαζί και με άλλες χάρες που αυτή κρύβει, ίσως, έδωσαν στην «καρδιά» τα πρωτεία για μουσική ερμηνεία της από τον κ. Χρήστο Κοτσαύτη, που μας προετοίμασε να καλοδεχτούμε την αποψινή εκδήλωση, ενώ η γλυκοποταμίδα «Τ’ Αγιού Πνευμάτου» μας εμπιστεύτηκε το μεταφυσικό μυστικό της:        «γιατί ομορφοτραγουδεί, μόλις η νύχτα πέσει (66) ».

Από τα δέκα ποιήματα του προγράμματος, λοιπόν, απαγγέλθηκαν ήδη τα έξι και μας έδωσαν ικανό δείγμα, των ιδεών, της γραφής και της ποιότητας των ιδίων, αλλά και μια εικόνα της ποικιλίας των θεμάτων που προσεγγίζουν τα πενήντα τόσα της συλλογής.

Πυρήνας της γραφής του Βαγγέλη Κακατσάκη είναι η έγνοια του για το καλό και το καλύτερο του ανθρώπου. Αυτή η φιλάνθρωπη έγνοια, με τη ριζιμιά σημασία της λέξης, μας είναι γνώριμη κι από στις προηγούμενες συλλογές του, αλλά και από 
 πωτότυπη στήλη «Στα πεταχτά» των «Χανιώτικών Νέων», που χρόνια τώρα υπηρετεί. Στην καινούργια συλλογή του όμως η έγνοια αυτή γίνεται ασίγαστη, πολύτροπη και διαρκώς παρούσα σε μεγάλο αριθμό των κειμένων του. Κι εντεταλμένο ρόλο κι ευθύνη, για την υλοποίησή της, αναθέτει στον ποιητή.

«Σε ρόλο Σίμωνος Κυρηναίου»: «να άρει τον σταυρό και την οδύνη του σύμπαντος κόσμου», τον ορίζει από το πρώτο του κιόλας ποίημα, που ακούσαμε από την Ευδοκία.  Εδώ ο ποιητής μας, κάνοντας το λόγο του πράξη, τάσσεται και τάσσει πρώτος τον ποιητή-εαυτό του πλάι στον πάσχοντα Ναζωραίο και στους όπου γης πάσχοντες κι αδικημένους.

Φτάνουν όμως μόνο και μόνοι οι ποιητές να γιάνουν και να τελειώσουν όλα τα χωρίς τελειωμό, (κατά Παπαδιαμάντη» πάθη και τους καημούς του κόσμου; Όχι, δεν φτάνουν, διαπιστώνει κι ο ίδιος! Γι’ αυτό και, γύρω από το θαυμάσιο αυτό ποίημα, παρα-θέτει μια σειρά άλλων που το στηρίζουν και, από κοινού, σημαίνουν καμπάνα συστράτευσης για το διώξιμο «των αιμοβόρων λύκων» που μας τριγυρίζουν και μας απειλούν. Τέτοια είναι οι «ρητορικές ερωτήσεις (15)», «της Σταυροπροσκύνησης(22)», το «Ευρώπη μ’ ακούς; (27)», «Το αλλοπρόσαλλο λάμδα (28)»,  «Το βάρος των λέξεων»(32). Στην θλιβερή αυτή λιτανεία μάλιστα μπορούμε να εντάξουμε το ομότιτλο «Μεγάλη Παρασκευή(59)», την ελεγεία «Του ανέμου (65)», για τον αδικοχαμένο Νικόλα Καραβαλάκη, και το «Παντού σταυρωμένος» της σελίδας(23): Διαβάζω το τελευταίο:

«Στους συννεφιασμένους ουρανούς των καιρών μας,

Στα μετέωρα χέρια των ζητιάνων,

Στην καθημερινότητα που μας τρομάζει,

στις βόμβες που σκοτώνουν τους αθώους,

στα τρομαγμένα μάτια των προσφυγόπουλων,

παντού σταυρωμένο σε βλέπουμε, Κύριε!

Κάθε μέρα Μεγάλη Παρασκευή…»,

γράφει σε κάποιες στιγμές δικής του συννεφιάς. Μα πριν τον πάρει η απελπισία, πριν λυγίσει η πίστη του στης ψυχής του τον πόνο, στρατεύει ξανά τον «ένδον» του αισιόδοξο ποιητή και του αναθέτει πρόσθετους ρόλους αγώνα, δράσης,  επαγρύπνησης, αισιοδοξίας και αντίστασης, αν χρειαστεί. Στην «Πρωτομαγιά» του, σελίδα(17), για παράδειγμα, τον προτρέπει:

(να κρεμάσει:)

« Ένα πρωτομαγιάτικο στεφάνι

στην πόρτα της πατρίδας.

Όπως παλιά (και) επειγόντως!

                (γιατί)

Χειρότεροι από τους εχθρούς

Που μας περιτριγυρίζουν,

              (είναι)

οι δαίμονες που επιμένουν

να κυκλοφορούν στις φλέβες μας,

γράφει, και στέλνει προς πολλούς αποδέκτες το μήνυμα του.

Στην ομάδα αυτή, μαζί με άλλα συν-άξια τους, μπορούμε να εντάξουμε τα ποιήματα: «Μια ζωή πλατεία», «Πατρίδα του ποιητή», «Στο φώς του ονείρου», που ακούσαμε πριν λίγο, «αυτό το υπέροχο: «μας», του Αρχιεπ/που Κρήτης Ειρηναίου, και το «Ν’ αντισταθούμε», αν χρειαστεί, όπως είπαμε. Σας απαγγέλλω το τελευταίο:

«Στον στόχο τους/ να μας εξαφανίσουν ως πρόσωπα /

και να μας επανεμφανίσουν σαν νούμερα /

ν’ αντισταθούμε!

Όσο υπάρχει ακόμα λίγος χρόνος, / ένας-ένας χωριστά /κι όλοι μαζί, /                 

Ν’ αντισταθούμε!

Κόντρα στους ανέμους των καιρών / με σύμμαχο τον ήλιο /

Ν’ αντισταθούμε!

Στον ίσκιο της σημαίας του ανθρώπου 

χρησιμοποιώντας ο καθείς τα όπλα του,

ν’ αντισταθούμε.

***

Αγαπητοί φίλοι,

τα ποιήματα των καιρών, και της επικαιρότητας που ακούστηκαν ή σχολιάστηκαν, ως τώρα, έκλεψαν πολύ από το χρόνο της αποψινής εκδήλωσης. Πέρα απ’ αυτά όμως, σε χαμηλό τόνο σεμνότητας και σεβασμού, ο καλός μας ποιητής και φίλος έχει καταθέσει στοχαστικά και κάποια που μιλούν για τον εαυτό του, αλλά και για τον φυσικό ή τον ανθρώπινο περίγυρό του. Επικαλούμαι λοιπόν την αγάπη σας, και σας ζητώ λίγη ακόμη υπομονή για να ρίξω μια δέσμη φωτός στα «ποιήματα της καρδιάς» του, όπως θα έλεγα εγώ, που με τους ευρηματικούς συμβολισμούς τους ξεπερνούν τα γήινα και τα καθημερινά κι αναζητούν δικαίωση και βάλσαμο βαθιά μέσα του ή και πέρα από τα σύνορα και τους ορίζοντες. Ως τέτοια θεωρώ: την αφιέρωση της συλλογής στον Νεκτάριο και τον Θεοκλή, εταιρικά ποιήματα του ίδιου και της Ευδοκίας, που απόψε είναι μαζί μας και μοιράζονται τη συγκίνησή μας. Την «Πατρίδα του ποιητή», με τις μοναδικές προσεγγίσεις της έμπνευσής του και τη διαχρονική γεύση του κοκκινάπιδου στον ουρανίσκο μας∙ το «Μια ζωή πλατεία», με τις χαρές και τις χάρες της Σειρήνας της, τόσο εύστοχα διατυπωμένες:

«Μια ζωή πλατεία./Εδώ όλοι οι φίλοι και οι γνωστοί,/εδώ είναι τα σπίτια μας...

Καλημέρα-καληνύχτα, καληνύχτα-καλή μέρα∙

Δόξα τω Θεώ, καλά περνάμε - ποιος θέλει να φύγει! » αναρωτιέται με θαυμαστικό ο ποιητής .

Την επί τραχείας οδού, μια ζωή, «πορεία» του, με αναπεπταμένη – άλλα Σπύρο Καγιαλέ - τη σημαία της ευθύνης του και την αμείωτη επιμονή του ( σ’ αυτήν την πορεία) « να καλημερίζει τον ήλιο / και να καλησπερίζει το φεγγάρι». Στην ίδια  συχνότητα ακόμη εκπέμπουν «η μόνη του επιθυμία», η αφιερωμένη στη ζωγράφο μας «μόνη έγνοια», «τα τιτιβίσματα των χελιδονιών», των μεγάλων ποιητών μας , και το χαρισμένο στην Ευδοκία «Ενθάδε κείται», που μόλις απολαύσαμε με το λόγο του Μιχαλη Αεράκη και τη μουσική Σταμάτη Κραουνάκη.

Κυρίες και κύριοι

Με το καλοψημένο ψωμί-ποίημα της μάνας του Βαγγέλη Κακατσάκη, που στήριξε τις καρδιές μας, άρχισα την αποψινή μου ομιλία. Με το καλογραμμένο όμως από τον ίδιο ποίημα «Μάνα», της σελίδας (63), που ενσωματώνει συναισθηματικά, γραμματολογικά και νοηματικά όλα τα μέρη του λόγου, της σκέψης και της καρδιάς μας, και θα μας απαγγείλει σε λίγο η Ευδοκία, θα τελειώσω. Σας αναφέρω μόνο ότι μια στοχαστική μάνα, που είναι ανάμεσά μας,  εκτιμώντας την τεχνολογική αρτιότητα το κειμένου, είπε: « Η μάνα, πέρα απ’ όσα, καλώς, αναφέρει το ποίημα, είναι: πρόνοια, φροντίδα, δύναμη, πίστη και προπαντός αγάπη. Είναι όλα όσα έχουμε και όσα ονειρευόμαστε».

Καλοί μου φίλοι,

Μια λαϊκή παροιμία, που ταιριάζει στην περίπτωσή μας, λέει:

«Είπαμε πολλά και σώνει, / θα λαλήσει κι άλλο αηδόνι».

Το αηδόνι του Ψηλορείτη, του Νίππος και των Τσικαλαριών, ο Βαγγέλης Θ. Κακατσάκης ήταν απόψε μαζί μας και μας χάρισε ποιήματα και τραγούδια πρωτάκουστα και καληκέλαδα. Νιώθει κανείς τιμή χαρά και ευ-τυχία να τον έχει συνάδελφο, ομότεχνο και φίλο. Με το «Όπως το ψωμί» του μας επιβεβαίωσε ότι, από συλλογή σε συλλογή, πλαταίνει τα σύνορα και τους ορίζοντές του. Ακούραστος Βαλλεροφόντης, πετάει με τον Πήγασό του, με στοχασμό και φρόνηση, σε καινούργιους ποιητικούς δρόμους. Κρατάει όμως πάντα γερά τα χαλινάρια του, γιατί οι καιροί έχουν αλλάξει και οι Μέδουσες έχουν πληθύνει.

Εγώ, κλείνοντας και μιλώντας για λογαριασμό όλων μας, που νομίζω ότι σας εκφράζω, δεν έχω παρά να ευχηθώ, στην οικογένειά του (σύντροφο, παιδιά κι εγγόνια) υγεία πρόοδο και μακροημέρευση και στον ίδιο έμμετρα, έτσι για γούρι:

ΟΛΑ ΤΑ «ΕΥ»

Στο Βαγγέλη Κακατσάκη

Όλα τα «ευ» της γλώσσας μας

 Εύχομαι ν’ ανταμώσεις,

να τα ’χεις πάντα συντροφιά

της σκέψης και της γνώσης.

Στου σπιτικού σου το σκαρί

ακρόπρωρο και δοιάκι∙

και πάντα ανοιχτή η γραμμή

που πάει για Σαμοθράκη.

Νεκτάριος και Θεοκλής

στ’ άρμενα και στα ξάρτια

και συ άγρυπνος ταξιδευτής

στης Ευδοκίας τα μάτια.

«Στα πεταχτά» ταξίδια σου

«χαιρέτα» τη σειρήνα,

που παίρνει τ’ άνθη της ψυχής

και  «σου τα κάνει ποίημα».

Νίκος Α. Νικολόπουλος

Αθήνα, Κρητική Εστία, 13/10/2018

---

[1]. «Σαν πάει για τον ανήφορο είναι σωστός ο δρόμος», γράφει στις «ΤΕΡΤΣΙΝΕΣ» του, στο αφιερωμένο στο Γ. Παπανδρέου λήμμα, ο Νίκος. Καζαντζάκης.

7