ΜΙΑ ΣΤΑΣΗ ΕΔΩ ΜΙΑ ΣΤΑΣΗ ΕΚΕΙ

ΕΜΕΙΣ ΟΙ ΔΑΣΚΑΛΟΙ...

«Οι δάσκαλοι/ δεν είμαστε μόνο συνδικαλιστές του μισθού·/ είμαστε δημιουργοί και φορείς πολιτισμού./ Δεν είμαστε αγαθοί καταναλωτές ιδεολογιών·/ είμαστε ερευνητές της αλήθειας και παραγωγοί ιδεών./ Δεν είμαστε επαγγελματίες διδακτικοί εγχειριδίων·/ είμαστε ποιητές τεχνών και βιβλίων./ Δεν είμαστε το μακρύ χέρι καμιάς εξουσίας·/ είμαστε οι αφουγκραστές της λαϊκής αγωνίας./ Δεν είμαστε ανατροπείς της ειρηνικής κοινωνίας·/ είμαστε οι θεμελιωτές της υπεύθυνης ελευθερίας./ Δεν είμαστε συμβασιούχοι της αρετής·/ είμαστε οι προμάχοι της αξιοπρέπειας και της τιμής./ Δεν είμαστε της εκπαίδευσης ρηχοί τεχνικοί·/ είμαστε των παιδιών του λαού οι δάσκαλοι». Κώστας Καλαπανίδας (“Είπε ο Δάσκαλος”).

Και βέβαια συνυπογράφω, και μάλιστα χωρίς κανένα αστερίσκο, όλα τα παραπάνω που δηλώνει, εκφράζοντας το “εμείς” των Δασκάλων, ο φίλος δάσκαλος – ποιητής Κώστας Καλαπανίδας, προλογίζοντας την ποιητική του συλλογή “Είπε ο Δάσκαλος” (εκδ. “Πάσσαρη”) που κυκλοφόρησε πρόσφατα με την “επίνευση” της Διδασκαλικής Ομοσπονδίας, ωστόσο…

Ωστόσο στον αναπληρωτή δάσκαλο, αυτόν τον “νομάδα” της Εκπαίδευσης, σήμερα, Παγκόσμια Ημέρα του Εκπαιδευτικού, κυρίως ο νους μου. Στον αναπληρωτή Ελληνα δάσκαλο και στην αναπληρώτρια Ελληνίδα δασκάλα των αρχών του 21ου αιώνα, που πρέπει κάθε Σεπτέμβρη να πάρει τη βαλίτσα του (της) στο ένα χέρι και τα παιδιά του (της) στο άλλο για να πάει κάθε χρόνο και αλλού. Από τους Μεταξάδες του Εβρου τη μια χρονιά, στη Γαύδο την άλλη. Οπου υπάρξει θέση για να “πάρει” το μηνιάτικο, που θα του (της) φτάνει ίσα-ίσα για επιβίωση και “μόρια” για να… βελτιώσει την οδύσσειά του…

«Δώσε μου, Κύριε, απλότητα και βάθος. Κάνε να μην είμαι περίπλοκος, ούτε κοινότυπος στο καθημερινό μου μάθημα. Κάνε να υψώνω τα μάτια πάνω από το πληγωμένο μου στήθος μπαίνοντας κάθε μέρα στην τάξη μου. Ας μη φέρνω μαζί μου στην έδρα μου τις μικρές υλικές μέριμνες, τις κωμικές λύπες μου. Κάμε το χέρι μου ελαφρότερο στην τιμωρία και απαλότερο στο χάδι. Ας επιπλήττω απρόθυμα για να ’μαι βέβαιος πως τιμωρώ από αγάπη. Το πλινθόκτιστο σχολειό μου ας είναι καμωμένο με πνεύμα. Οι φλόγες του ενθουσιασμού μου ας γεμίζουν τη φτωχή του είσοδο, τη γυμνή αίθουσά του. Η καρδιά μου ας είναι στήλη του, η πιο δυνατή και η θέλησή μου χρυσάφι καθαρότερο απ’ τις κολώνες των πλούσιων σχολείων». Γκαμπριέλα Μιστράλ (Χιλιανή δασκάλα – ποιήτρια, Βραβείο Νόμπελ 1946.

Χαιρετισμός στον Δήμαρχο των δημάρχων




Στον ιστορικό δήμαρχο Βάμου, τον Γιάννη Χατζηδάκη, τον Δήμαρχο των δημάρχων, όπως μου άρεσε να τον προσφωνώ, για να βλέπω να χαμογελούν τα… μουστάκια του, χαιρετισμός. Χαιρετισμός κι όχι αποχαιρετισμός. Τι κι αν έφυγε πριν λίγες μέρες στα 89 του χρόνια για τον Επουράνιο Βάμο, στην αιώνια πρωτεύουσα του Επουράνιου Αποκόρωνα. Πάντα ωσεί παρών θα δηλώνει η Αρχοντοσύνη του στα “γιγνόμενα”, στα όποια γιγνόμενα της πάλαι ποτέ επαρχίας μας.

«Μάς έφερε πάλι δεύτερους ο Χατζηδόγιαννης», μου είπε μεταξύ σοβαρού και αστείου ο διατελέσας και πρόεδρος του Δημ. Συμβουλίου του νεοσύστατου, πρώην δήμου Βάμου (1999-2002), επίτ. εφορος Βυζαντινών Αρχαιοτήτων, Μιχάλης Ανδριανάκης, όταν πήρε το μικρόφωνο, μετά την εξόδιο ακολουθία, ο γιος του Γιάννη Χατζηδάκη και είπε ότι επιθυμία του πατέρα του ήταν να μην υπάρξουν λόγοι κι άρχισε να διαβάζει τον επικήδειο που εκείνος είχε γράψει… Παλιά του αγαπημένη τέχνη να χαράσσει δρόμους. Και στην ιδιωτική του οδό και στον δημόσιο βίο του. Ως πρόεδρος της Κοινότητας Βάμου (1983 – 1998) και πρώτος δήμαρχος του πρώην Δήμου Βάμου. Και όχι μόνο. Και αν άφησε το στίγμα του!

«Ποθώ στον κόσμο τον σωστό, το ορθό κι όμορφο μόνο./ Στο μόχθο τ’ όμορφο χρωστώ, στο ορθό μπρος στω ορθός./ Κλώθω στον κόρφο το σωστό κι ως προχωρώ στο χρόνο/ τ’ όμορφο, το σωστό κι ορθό τ’ ορθώνω προς το φως». Ο,τι καλύτερο για χαιρετισμό στον Δήμαρχο των δημάρχων το παραπάνω τετράστιχο (όλες οι συλλαβές του με “ο”) τού, και ηθοποιού, δασκάλου μου στη Μαράσλειο Ακαδημία Νίκου Παπακωνσταντίνου.http://www.haniotika-nea.gr/emis-i-daskali/

ΜΙΑ ΣΤΑΣΗ ΕΔΩ ΜΙΑ ΣΤΑΣΗ ΕΚΕΙ

“Στην έδρα εγώ, στο θρανίο εσύ”

Με τους πρώτους μου μαθητές (Δημ. Σχ. Στροβλών Σελίνου, 1975)

«Πἀλι στην έδρα εγώ/ και στο θρανίο εσύ,/ παιδί της ελπίδας./ Μη φοβάσαι!/ Δε θα σου πω “πάψε”,/ όταν μου ζητήσεις να μάθεις/ την αλήθεια./ Δε θα σε χαρακτηρίσω ανώριμο,/ όταν μου πει/ πως έχεις δικές σου ιδέες./ Δε θα σου ζητήσω να προσευχηθείς/ σ’ έναν ακίνδυνο Θεό,/ χρήσιμο στην καταναλωτική μας κοινωνία./ Μη φοβάσαι!/ Μαζί θα μπούμε στον ναό,/ που ήρθε ο Χριστός με το μαστίγιο στο χέρι/ και πέταξε έξω τους εμπόρους./ Μαζί θα σκύψουμε να μαζέψουμε τις πεταμένες λέξεις/ και θα τους δώσουμε/ το νόημα που έχουν./ Μαζί θ’ αποκυλίσουμε/ “τον λίθον εκ της θύρας του μνημείου”». Το ποίημα “Δάσκαλος” του γράφοντος (βλ. Ποιητική συλλογή “Όταν γίνεις ποίημα”, εκδ. “Πολιτιστική Εταιρεία Κρήτης Πυξίδα της Πόλης”, Χανιά, 2013).

Στον απόηχο της εκδήλωσης με τίτλο “Στην έδρα εγώ, στο θρανίο εσύ”, που διοργάνωσε την περασμένη Τετάρτη 5 Οκτωβρίου στους ξετρουλιαχτούς από κόσμο πάντα ανοιχτούς και φιλόξενους, υπέροχους χώρους του το Καφέ “Κήπος”, της πόλης μας, σε συνεργασία με την Ένωση Πνευματικών Δημιουργών Χανίων και τη Διεύθυνση Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Χανίων, η σημερινή “Στάση”. Συντελεστές της Εκδήλωσης, που συντόνιζε ο πρόεδρος της Ενωσης Δημήτρης Νικολακάκης και στην οποία απηύθυναν χαιρετισμό ο οικοδεσπότης Βασίλης Σταθάκης, ο προϊστάμενος της Δ/νσης Μανόλης Μηλιαράκης, η πρόεδρος του Συλλόγου Δασκάλων και Νηπιαγωγών Ντίνα Κληρονόμου και οι αντιπεριφερειάρχης Κρήτης σε θέματα “Παιδείας” Παναγιώτης Σημανδηράκης, τρεις δάσκαλοι: ο Σταμάτης Αποστολάκης (“Αναμνήσεις από τη δασκαλική μου ζωή”), ο γράφων (“Τέσσερα ποιήματα για τον Δάσκαλο”) και ο Βασίλης Χαρωνίτης (“Έχω ένα όνειρο”). Για μια ιδιαίτερα φορτισμένη συγκινησιακά εκδήλωση μίλησαν πολλοί, για “πνευματική πανδαισία” έκαμε λόγο σε ανάρτησή του την άλλη μέρα στο Βιβλίο των Προσώπων ο γνωστός τοις πάσι πνευματικός δημιουργός του τόπου μας δρ Γιάννης Πολυράκης.


«Ο ιδανικός δάσκαλος είναι εκείνος που γίνεται γέφυρα για να περάσει αντίπερα ο μαθητής του. Κι όταν πια του διευκολύνει το πέρασμα, αφήνεται χαρούμενα να γκρεμιστεί, ενθαρρύνοντας τον μαθητή του να φτιάξει δικές του γέφυρες». Ήρθαν και αυτές οι φράσεις του Νίκου Καζαντζάκη στο μυαλό μου, αρκετές φορές, ενώ παρακολουθούσα απ’ το ξύλινο θρανίο μου (όλοι οι συντελεστές της εκδήλωσης καθόμαστε σε ξύλινα θρανία, που είχαν έρθει στον “Κήπο” απ’ το Μουσείο Σχολικής Ζωής του Νεροκούρου, χάρις στον υπεύθυνό του δάσκαλο Δημήτρη Καρτσάκη) δασκάλους, συνταξιούχους ή εν ενεργεία δίπλα – δίπλα με παλιούς τους μαθητές να “κρέμονται” απ’ το στόμα των ομιλητών και να παρακολουθούν με κατάνυξη τα “γιγνόμενα”. Προπάντων, όμως, όταν ο Βασίλης Σταθάκης, επέδιδε στον και τακτικό θαμώνα του Καφέ “Κήπος” συνταξιούχο τώρα και πολλά χρόνια δάσκαλό του, στις τελευταίες τάξεις του Δημοτικού Ανδρέα Βαρουξάκη, αναμνηστικό ευχαριστήριο δίπλωμα τιμής κι ευγνωμοσύνης…

«Δώσε μου, Κύριε, απλότητα και βάθος/ Κάνε να μην είμαι περίπλοκος ούτε κοινότυπος στο καθημερινό μου μάθημα./ Κάνε να υψώνω τα μάτια πάνω από το πληγωμένο μου στήθος/ μπαίνοντας κάθε μέρα στην τάξη μου./ Ας μη φέρνω μαζί μου στην έδρα τις μικρές υλικές μέριμνες, τις κωμικές λύπες μου./ Κάμε το χέρι μου ελαφρότερο στην τιμωρία και απαλότερο στο χάδι./ Ας επιπλήττω απρόθυμα για να ’μαι βέβαιος πως τιμωρώ από αγάπη./ Το πλινθόκτιστο σχολειό μου ας είναι κανωμένο με πνεύμα./ Οι φλόγες του ενθουσιασμού μου ας γεμίζουν τη φτωχή του είσοδο, τη γυμνή αίθουσά του./ Η καρδιά μου ας είναι στήλη του, η πιο δυνατή και η θέλησή μου χρυσάφι καθαρότερο απ’ τις κολώνες των πλούσιων σχολείων». Και γιατί μου το ζήτησαν πολλοί νέοι δάσκαλοι, το κλείσιμο της “Στάσης” με το ποίημα αυτό της Γκαμπριέλ Μιστράλ (Χιλιανή δασκάλα – ποιήτρια, βραβείο Νομπέλ 1946) στο οποίο επίσης αναφέρθηκα…

Χανιώτικα νέα (11.10.2016)

    

ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ

ΣΕ ΟΛΕΣ ΤΗΣ ΒΑΘΜΙΔΕΣ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

Πολυδιάστατος ο ρόλος των εκπαιδευτικών

«Επισημάνσεις σε εκδήλωση στον "Κήπο"

Γράφει ο Μανόλης Μαρκαντωνάκης

Στο πολυδιάστατο ρόλο των εκπαιδευτικών όλων των βαθμίδων της  εκπαίδευσης στην κοινωνία την οικονομία τον πολιτισμό αλλά και στην πρόοδο των κρατών, ήταν αφιερωμένη η εκδήλωση με τίτλο «Στην έδρα εγώ, στο θρανίο εσύ» που πραγματοποιήθηκε το βράδυ της Τετάρτης στο ιστορικό  “Καφέ - Κήπος”, με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Εκπαιδευτικού.  Στο πρόσωπο λοιπόν τριών  σημαντικών εκπαιδευτικών αλλά και πνευματικών δημιουργών της πόλης μας, του Σταμάτη Αποστολάκη   Βαγγέλη  Κακατσάκη  και  Βασίλη  Χαρωνίτη, τιμήθηκαν όλοι οι μαχόμενους εκπαιδευτικοί όλων των βαθμίδων της εκπαίδευσης σε όλο τον κόσμο. Στη εκδήλωση, οι τιμώμενοι συνταξιούχοι πλέον δάσκαλοι,    ξετύλιξαν το κουβάρι της εκπαιδευτική τους σταδιοδρομίας, με  ανέκδοτες ιστορίες, ποιήματα και αλλά και ενδιαφέροντα στοιχεία, που κράτησαν αμείωτο την κατάμεστη από κόσμο αίθουσα.

Ο ΒΑΓΓΕΛΗΣ ΚΑΚΑΤΣΑΚΗΣ

Στο περιθώριο της εκδήλωσης μιλώντας στα "Χ.Ν." ο Βαγγέλης Κακατσάκης τόνισε ότι  «η σχέση δασκάλου μαθητής ήταν  δαφορετική τα παλιά χρόνια, όπως βέβαια και η σχέση του δασκάλου με την κοινωνία.  Ο δάσκαλος ήταν ένα πρόσωπο σεβαστό απ΄ όλους και ίσως και ο μόνος μορφωμένος της εποχής εκείνης, έτσι οι άνθρωποι ιδιαίτερα δε στις μικρές κοινωνίες και τα χωριά,τον αντιμετώπιζαν με πολύ σεβασμό».Ο κ. Κακατσάκης υπογράμμισε ακόμα ότι «με τα χρόνια όμως ο δάσκαλος έχασε αυτό το κύρος που είχε στην κοινωνία, λόγω βέβαια της αλλαγής που συνέβη στις διάφορες  κοινωνικές δομές. Παρόλα αυτά θεωρώ ότι  ο δάσκαλος την σημερινή εποχή εξακολουθεί να κάνει λειτούργημα και όχι  ένα απλό επάγγελμα, γιατί διδάσκει κυρίως με το παράδειγμα του. Διδάσκει αυτό που είναι και όχι αυτό που λέει». Ο ίδιος σημείωσε χαρακτηριστικά ότι « με χαροποιεί το γεγονός όταν συναντάω στο δρόμο παλιούς μαθητές μου  οι οποίοι μου θυμίζουν πράγματα από την σχολική τους ζωή που τα έχω ξεχάσει, ή και αρκετές φορές να τους θυμίζω εγώ κάποια πράγματα που αυτοί έχουν ξεχάσει».

Ο ΣΤΑΜΑΤΗΣ ΑΠΟΣΤΟΛΑΚΗΣ

 Από την πλευρά του ο Σταμάτης Αποστολάκης επεσήμανε ότι «θεωρώ ότι ακόμα και σήμερα  υπάρχουν δάσκαλοι που βλέπουν το επάγγελμά τους ως λειτούργημα και αυτό με κάνει αρκετά αιδιόδοξο, για το μέλλον της εκπαίδευσης στη χώρα μας». Ο ίδιος επεσήμανε ότι « με ικανοποιεί το γεγονός ότι αρκετοί δασκάλοι με καλούν για να  μιλήσω στα παιδιά, για τα διάφορα ήθη και έθιμα του τόπου μας, για  λαογραφία, και οτιδήποτε που θα πρέπει  που πρέπει να γνωρίζουν οι νέοι μας σήμερα για το τόπο τους και που δεν διδάσκεται στα σχολεία».

Ο ΒΑΣΙΛΗΣ ΧΑΡΩΝΙΤΗΣ

 Για την ξεχωριστή προσωπικότητας τα παλιά χρόνια του δασκάλου, έκανε λόγο ο  Βασίλης Χαρωνίτης σημειώνοντας ότι «ο λόγος του είχε βαρύτητα, ενώ εκτός από την διδασκαλία,προσέφερε πολλαπλά  πράγματα στη κοινωνία. Ο δάσκαλος έτρεφε μεγάλη αγάπη γι΄ αυτό το οποίο είχε κληθεί να κάνει. Εργαζόταν όλη σχεδόν την εβδομάδα, ακόμα και τις Κυριακές, δεν κοιτούσε  ποτέ το ρολόι,  ενώ δεν ήταν λίγες οι περιπτώσεις που δάσκαλοι παρέδιδαν μαθήματα σε σχολεία με χωρίς θέρμανση, με σπασμένα τζάμι και μέσα σε χωρους που δεν θύμιζαν καθόλου σχολείο.Αυτά όμως τα παρέβλεπε γιατί πάνω απ΄ όλα έβαζε την μόρφωση παιδιών».

Από αριστερά   Ντίνα Κληρονόμου, Ανδρέας Βαρουξάκης, Βασίλης Σταθάκης ,Βασιλης Χαρωνίτης , Δημήτρης Νικολακάκης , Βαγγέλης Κακατσάκης, Σταμάτης  Αποστολάκης, Μανώλης Μηλιαράκης

ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΙ

 Την εκδήλωση χαιρέτισε  ο προϊστάμενος της Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Ν. Χανίων Μανώλης Μηλιαράκης ο οποίος υπογράμμισε μεταξύ άλλων ότι «βρισκόμαστε μπροστά σε μια νέα εποχή, όπου η παγκοσμιοποίηση της οικονομίας, και οι νέες τεχνολογίες δημιουργούν νέες ευκαιρίες στους πολίτες των «αποεθνικοποιημένων εθνών -κρατών»  αλλά ταυτόχρονα και αποκλεισμούς και πόλωση μεταξύ των κοινωνικών τάξεων και δημιουργία εργαζομένων δυο ταχυτήτων.Στη μεταβατική αυτή κατάσταση η εκπαίδευση παίζει κυρίαρχο ρόλο και καλείται να εφοδιάσει με κατάλληλες γνώσεις και δεξιότητες τους νέους ανθρώπους, με κριτική σκέψη, διάθεση αμφισβήτησης και κοινωνικά αλληλέγγυους. που θα αγωνιστούν για την παγκόσμια ειρήνη, για τη δημοκρατία, την ελευθερία, την ισότητα, την αλληλεγγύη, την κοινωνική δικαιοσύνη».Χαιρετισμό απήυθυνε και η Πρόεδρος του Συλλόγου Δασκάλων και Νηπιαγωγών Ν. Χανίων. Ντίνα Κληρονόμου τονίζοντας ότι «η 5η Οκτωβρίου είναι μια μέρα που θέτει στο επίκεντρο τον Εκπαιδευτικούς, τις ανάγκες και τα προβλήματά τους, τιμώντας το πολύτιμο έργο τους και τον αγώνα που καταβάλλουν για την οικοδόμηση ενός καλύτερου μέλλοντος για  τους μαθητές τους και την κοινωνία.Γιορτάζουν οι άνθρωποι, οι επιστήμονες,  εκείνοι που ασκούν το ωραιότερο επάγγελμα του κόσμου και  δίνουν καθημερινά την ψυχή τους στο απαιτητικό έργο της εκπαίδευσης της νέας γενιάς. Ο ρόλος του εκπαιδευτικού δεν είναι μόνο η μετάδοση των γνώσεων και η διδασκαλία αριθμών και γραμματικής. Είναι πάνω από όλα κοινωνικός και πολιτικός. Ο δάσκαλος βοηθά στην οικοδόμηση ενός καλύτερου μέλλοντος για όλους τους μαθητές του. Είναι  άμεσα συνδεδεμένος με την κοινωνία, μέσα στην οποία λειτουργεί.Θα έπρεπε  λοιπόν  να διασφαλίσουμε το γεγονός ότι οι εκπαιδευτικοί είναι  και καλά προετοιμασμένοι και καλά υποστηριζόμενοι. Χωρίς καταρτισμένους εκπαιδευτικούς δεν μπορεί να υπάρξει ποιοτική εκπαίδευση». «Η μορφωτική λειτουργία των εκαπιδευτικών , δεν πρέπει να προσανατολίζεται μόνο όσον αφορά τις απαιτήσεις της αγοράς. Εξίσου βασική επιδίωξη πρέπει να είναι η συμβολή στη δημιουργία ολοκληρωμένων προσωπικοτήτων , οι οποίες θα είναι σε θε΄ση να συμμετέχουν ενεργά σ΄όλα τα επίπεδα της κοινωνικής δραστηριότητας και να συμβάλλυν στη όσο το δυνατόν πιο ήρεμησυνύπαρξη των ανθρώπων και των λαών». Αυτά επεσήμανε μεταξύ άλλων στη ομιλία του ο πρόεδρος της Ένωσης Πνευματικών Δημιουργών Ν. Χανίων Δημήτηρης Νικολακάκης, ο οποίος είχε αναλάβει  τον συντονισμό  της εκδήλωσης.  Αναμνηστικά διπλώματα για την πολύχρονη προσφορά τους  στη εκπαίδευση,  απένειμε ο υπεύθυνος του ισοτρικού "Καφέ-Κήπος" Βασίλης Σταθάκης.

Χανιώτικα νέα (06.10.2016)