ΜΙΑ ΣΤΑΣΗ ΕΔΩ . ΜΙΑ ΣΤΑΣΗ ΕΚΕΙ

ΤΗΣ ΡΟΔΙΑΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΠΟΡΩΝ ΤΗΣ

«Σ’ αυτές τις κάτασπρες αυλές όπου φυσά ο νοτιάς/ Σφυρίζοντας σε θολωτές καμάρες, πέστε μου είναι η τρελή ροδιά/ Που σκιρτάει στο φως σκορπίζοντας το καρποφόρο γέλιο της/ Με ανέμου πείσματα και ψιθυρίσματα, πέστε μου είναι η τρελή ροδιά/ Που σπαρταράει με φυλλωσιές νιογέννητες τον όρθρο/ Ανοίγοντας όλα τα χρώματα ψηλά με ρίγος θριάμβου; […] Σε μεσοφούστανα πρωταπριλιάς και σε τζιτζίκια δεκαπενταύγουστου/ Πέστε μου αυτή που παίζει,/ αυτή που οργίζεται, αυτή που ξελογιάζει/ Τινάζοντας απ’ τη φοβέρα τα κακά μαύρα σκοτάδια της/ Ξεχύνοντας στους κόρφους του ήλιου τα μεθυστικά πουλιά/ Πέστε μου αυτή που ανοίγει τα φτερά στο στήθος των πραγμάτων/ Στο στήθος των βαθιών ονείρων μας, είναι η τρελή ροδιά;» Από το ποίημα “Η τρελή ροδιά” του Οδυσσέα Ελύτη.

«Κάποτε όταν ζούσα στην καρδιά μιας ροδιάς, άκουσα ένα σπόρο να της λέει:/ Κάποια μέρα θα γίνω δέντρο κι ο αγέρας θα τραγουδάει ανάμεσα στα κλωνιά μου. Ο ήλιος θα χορεύει πάνω στα φύλλα μου και θα ‘μαι δυνατό δέντρο κι όμορφο, στις εποχές όλες μέσα./ Ύστερα μίλησε κι άλλος ένας σπόρος κι είπε:/ Οαν ήμουν νιος σαν εσένα είχα κι εγώ τέτοιες απόψεις, μα τώρα που μπορώ να μετρώ και να ζυγίζω τα πράγματα, βλέπω ότι οι ελπίδες μου τρέφονται του κάκου. […] Κι ύστερα ένας όγδοος μίλησε κι ένας ένατος και δέκατος και μια σειρά από άλλους και δεν μπορούσα να βγάλω άκρη πια από τις φωνές τους./ Κι έτσι την ίδια μέρα μετακόμισα στην καρδιά μας κυδωνιάς, εκεί όπου οι σπόροι είναι λιγοστοί και δεν μιλάνε σχεδόν καθόλου» Χαλίλ Γκιμπράν: Ο τρελός και τα ποιήματά του. Η ροδιά.

Η ΜΑΡΙΝΕΛΛΑ ΤΗΣ ΠΟΙΗΣΗΣ

«Στη σιωπή φυτρώνει ο λόγος». Ενας στίχος, ένα ποίημα, “Μόνη βεβαιότητα” ο τίτλος του. Το πρώτο απ’ τα 23, τα περισσότερα ολιγόστιχα, ποιήματα της νέας ποιητικής συλλογής, “ως κάτω στο βυθό” ο τίτλος της (εκδ. “Πυξίδα της Πόλης”), της καταξιωμένης και ως ποιήτριας ξεχωριστής πνευματικής δημιουργού του τόπου μας Μαρινέλλας Βλαχάκη. “Ταγκό χόρεψα./ Στο ζεϊμπέκικο εντρύφησα”. Δυο στίχοι, “Αυτοβιογραφία” ο τίτλος του, το τελευταίο. Εν είδει προλόγου το πρώτο. Πριν από την κατάδυσή της στον βυθό, στα τρίσβαθα του εαυτού της. Εν είδει επιλόγου το 23ο. Μετά την κατάδυσή της. “Στη σιωπή φυτρώνει ο λόγος”. Σε ενεστώτα χρόνο το ρήμα. “Ταγκό χόρεψα./ Στο ζεϊμπέκικο εντρύφησα”. Σε αόριστο εδώ τα ρήματα.

«Παιδί μάζευε πέτρες/ από το δρόμο, απ’ τα ερείπια/ κι αυτές που ήταν βαμμένες/ με το αίμα της./ Τις έβαζε τη μια δίπλα στην άλλη/ με σπουδή/ τους άλλαζε θέση ξανά και ξανά/ ώσπου τις ταίριαζε αρμονικά./ Εφτιαχνε γεφύρια με τις πέτρες της/ που στο μεταξύ πολύ είχε αγαπήσει.// Αργότερα μάζευε λέξεις/ οργισμένες, ακατανόητες/ κι αυτές που έκαναν τα μάτια της/ να γίνονται ποτάμια./ Τις έβαζε τη μια δίπλα στην άλλη/ με σπουδή/ τους άλλαζε θέση ξανά και ξανά/ ώσπου τις ταίριαζε αρμονικά/ κι έφτιαχνε στίχους με τις λέξεις της». Το 16ο ποίημα της Μαρινέλλας απ’ την εν λόγω ποιητική συλλογή. Με όλα τα ρήματά του σε παρατατικό. Αν κάτι αυτό σημαίνει. Επιμένει να παίζει κι αυτόν τον χρόνο, στα δάχτυλά της, σαν να ‘ναι πεντόβολα, η Μαρινέλλα. Υπηρετώντας με άκρα συνέπεια και την ποίηση, μέσω της μετα – ποίησης.

Η Μαρινέλλα Βλαχάκη γεννήθηκε στον Κεφαλά Αποκορώνου. Ζει και δραστηριοποιείται στα Χανιά. Το λογοτεχνικό έργο της είναι ποικίλο. Εχει εκδώσει οκτώ ποιητικές συλλογές, δύο συλλογές διηγημάτων, οκτώ βιβλία για παιδιά, το μυθιστόρημα “Σιλάνς σιλβουπλέ” και τρία θεατρικά κείμενα. Ως ηθοποιός έχει εργαστεί στο θέατρο, στην τηλεόραση και στον κινηματογράφο.

ΜΙΑ ΣΤΑΣΗ ΕΔΩ ΜΙΑ ΣΤΑΣΗ ΕΚΕΙ

"Μέσα στο βράχο σύναξα το γαίμα στάλα – στάλα"

Κατάθεση ψυχής, μια ακόμα κατάθεση ψυχή της Μαρινέλλας Βλαχάκη, που της δόθηκε παιδιόθεν η χάρη να θεάται με άκρα ευαισθησία, αλλά και μ’ ένα μοναδικό δυναμισμό ταυτόχρονα, τον κόσμο και τα δρώμενα, και, βέβαια, μια ακόμα προσφορά αγάπης στο πολιτισμικό γίγνεσθαι του τόπου μας, η θεατρική παράσταση “Σιλάνς Σιλβουπλέ” της “Βιολέττας” της, της Θεατρικής Εταιρείας της. Λάβετε φάγετε την αδυναμία μου η φωνή της σ’ ένα πρώτο άκουσμα. Πίετε, πάντες, εκ της δυνάμεώς μου σ’ ένα δεύτερο. Τυχεροί όσοι έχουμε παρακολουθήσει την παράσταση και την ακούσαμε. Είτε είχαμε είτε δεν είχαμε διαβάσει το ομώνυμο βιβλίο της που κυκλοφορήθηκε για πρώτη φορά το 2006 απ’ τον “Κέδρο”, ταράζοντας τα τοπικά, και όχι μόνο, λογοτεχνικά ύδατα. Εξίσου τυχεροί και όσοι θα πάτε στο Ωδείο της πόλεώς μας για να την ακούσετε. Προλαβαίνετε! Σήμερα Παρασκευή στις 9μ.μ., αύριο Σάββατο πάλι στις 9μ.μ. και μεθαύριο Κυριακή στις 7.30μ.μ. οι τελευταίες παραστάσεις…

«Πάντα όταν η μαμά μιλάει με κάποιον κι εγώ πλησιάζω εκείνη λέει σιλάνς σιλβουπλέ, κι αλλάζει η κουβέντα. Νομίζω ότι το σπίτι μας, το χωριό μας, ο κόσμος όλος είναι χτισμένος από μυστικά… Στο σπίτι μας μιλάμε φανερά και ελληνικά μόνο για την κατσίκα μας, για τις ιστορίες από το Παρίσι,για τους πεθαμένους, για τα μνημόσυνα και για τα κακά όνειρα της μαμάς»… Ενα κορίτσι, σ’ ένα χωριό της Κρήτης. Ενα κορίτσι την κοντινή μα και τόσο μακρινή ταυτόχρονα δεκαετία του 1960. Ενα κορίτσι σημαδεμένο από απώλειες, που αισθάνεται σαν την καλαμιά στον κάμπο, με μόνους φίλους τα ζώα. Ενα κορίτσι που βιώνει στο πετσί του την αμορφωσιά, τις προλήψεις και τις δεισιδαιμονίες και φυτοζωεί κάτω από την κυριαρχία της σιωπής, στο έλεος των εφιαλτών του. Ενα κορίτσι, που κάποια στιγμή, αρχίζει να γράφει τις σκέψεις του σε χαρτάκια που τα κρύβει στη σχισμάδα ενός βράχου, σαν σπόρους ενός μελλοντικού κυκλάμινου, ενός βιβλίου, που θα γίνει και θεατρική παράσταση, λέμε τώρα… Ποιος είπε ότι δολοφονείται η ελπίδα; Ποιος είπε ότι και μέσα στη μαύρη μαυρίλα δεν υπάρχει μια ιδέα φωτός;

«Κυκλάμινο, κυκλάμινο στου βράχου τη σχισμάδα/ πού βρήκες χρώματα κι ανθείς πού μίσχο και σαλεύεις». Η πρώτη στροφή -από το “λιανοτράγουδο” “Κουβέντα μ’ ένα λουλούδι” του Γιάννη Ρίτσου στον νου μου με το που άρχισε η παράσταση κι έκαμαν την εμφάνισή τους μέσα από τη βαθιά σχισμή ενός βράχου τα καλά κρυμμένα μυστικά μιας ζωής σε κοινή θέα. «Μέσα στο βράχο σύναξα το γαίμα στάλα – στάλα/ μαντήλι ρόδινο έπλεξα κι ήλιο μαζεύω τώρα». Και η δεύτερη στροφή απ’ το ίδιο λιανοτράγουδο αμέσως μετά, για να μείνει μόνη της στη συνέχεια μέχρι τέλους. Τι γενναία πράξη η συγγραφή του “Σιλάνς Σιλβουπλέ” και τι γενναία απόφαση η μεταφορά του στο θεατρικό σανίδι από τη συγγραφέα του! «Τίποτα δεν αλλάζει αν εμείς οι ίδιοι δεν σηκωθούμε πάλι όρθιοι και δεν αρχίσουμε να βάζουμε τη μια πέτρα πάνω στην άλλη», γράφει η συγγραφέας Kimberley Freeman στο βιβλίο της “Η σιωπή του Φάρου”, που έτυχε να διαβάζω την ημέρα που είδα την παράσταση.

Για μια παράσταση «ποιητική, υψηλής αισθητικής, παλλόμενη από συγκρατημένη συγκίνηση, δίχως ίχνος βερμπαλισμού, με ρυθμό γρήγορο και συμμετρικό», κάνει λόγο ο και καλός μου φίλος γνωστός σκηνοθέτης (τελευταία δουλειά του το ντοκιμαντέρ “Ο ελκόμενος επί κρημνού, Κρήτη 1947”, που προβλήθηκε πρόσφατα στη Θεσσαλονίκη) Κώστας Νταντινάκης και απονέμει τα εύσημα στη Μαρινέλλα, αποκαλώντας την “μπρεχτική” ηθοποιό, όσο και στη Μυρτώ Τσιγκουνάκη που υποδύθηκε τη μικρή ηρωίδα. Ενθουσιώδης, ωστόσο, ήταν ο σχολιασμός της παράστασης και από όλους που την είδαν. Εχει τον δικό της τρόπο η Μαρινέλλα να λειτουργεί το “εμείς” της “Βιολέττας” της, ποιος την πιάνει προπάντων, όταν έχει, όπως στο “Σιλάνς σιλβουπλέ” και τον γιο της, τον Λεωνίδα Μαριδάκη, μαζί της επί σκηνής, σε ρόλο μουσικού σχολιαστή!

Χανιώτικα νέα (17.03.2017)