ΞΕΣΤΕΡΙΑ

ΠΟΤΕΣ ΘΑ ΚΑΜΕΙ ΞΕΣΤΕΡΙΑ...

 

(Ευχαριστώ από καρδιάς τον και διδάκτορα στο Πανεπιδτήμιο Paris 3 διακεκριμένο σκηνοθέτη Κώστα Νταντινάκη για την αγαπητική παρουσίαση της ΞΕΣΤΕΡΙΑΣ μου στην εφ. Χανιώτικα νέα)

Γράφει ο Κώστας Νταντινάκης*

Επτά διηγήματα εμπνευσμένα από τα χρόνια της Τουρκοκρατίας στην Κρήτη αποτελούν το τελευταίο βιβλίο του Βαγγέλη Θ. Κακατσάκη “Πότες θα κάμει ξεστεριά”, το οποίο εκδόθηκε από τα “Χανιώτικα Νέα” λίγο πριν εκπνεύσει το έτος εορτασμού των 200 χρόνων από την επανάσταση του 1821.
Ο συγγραφέας αξιοποιεί τις μνήμες από τις ιστορίες που άκουγε -όπως ο ίδιος ομολογεί- ως παιδί από τη γιαγιά του, εξ’ ου και η προφορικότητα της γραφής, η οποία συνυπάρχει έντεχνα με έξοχο ποιητικό λόγο:
“μιλούσε μια γλώσσα ίσια, πελεκητή σαν καντουνάδα” / “οι κοπελιές στόλισαν τον Μεγάλο Νεκρό” / “Τα παιδιά σώπαιναν για ν’ αφουγκραστούν το φτεροκόπημα της Λευτεριάς” / “Το φοβερό μαντάτο πέταξε απλοκαμούς” / “Πόσο μορφονιά ήτανε οφέτος η άνοιξη” / “Οι θύμησες έρχονται κοπαδιαστές και κάνουν κατοχή στο νου της…” / “Μεσοπέλαγα του μήνα” / “Ο νους του πήγε σε μια ολόγυμνη κοπελιά που κρυώνει, την Ελευθερία)” / “Είχε φτάσει πια η νύχτα αλαφροπάτητη” κ.ά.
Έξι από τα διηγήματα είναι γραμμένα σε τρίτο πρόσωπο, ενώ το τελευταίο (εκλαϊκευμένη απόδοδη επιστημονικής εισήγησης διεθνούς συνεδρίου για την πολιτιστική κληρονομιά του Αποκόρωνα) είναι σε δεύτερο πρόσωπο. Η γλώσσα είναι μείγμα λόγιας έκφρασης και κρητικής διαλέκτου, με το γλωσσάρι στο τέλος του βιβλίου να βοηθάει στην κατανόησή της. Η πλοκή των διηγημάτων, είτε όταν αυτά αναφέρονται στους εξισλαμισμούς είτε στον ξεσηκωμό, είναι κλιμακούμενη, γεγονός που εντείνει το απολαυστικό στοιχείο της αγωνίας στον αναγνώστη.
Ο λόγος του Βαγγέλη Κακατσάκη παραπέμπει συνειρμικά στον Ιωάννη Κονδυλάκη, με τον οποίο μοιράζονται τις ιδιότητες του δημοδιδασκάλου, του δημοσιογράφου και του γόνου οικογένειας αγωνιστών της Κρήτης. Το δε πατριωτικό στοιχείο καθώς και η ψυχογραφία των ηρώων είναι κοινό στοιχείο και στους δύο.
Στους σημερινούς καιρούς που η ύλη στα εγχειρίδια της Ιστορίας, τόσο στην πρωτοβάθμια όσο και στην δευτεροβάθμια εκπαίδευση, γίνεται ολοένα και πιο συνοπτική, θα ήταν εξαιρετικά ενδιαφέρον να βλέπαμε έστω ένα απόσπασμα από το “Πότες θα κάμει ξεστεριά” στις εκδόσεις του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής.
Τα διηγήματα του βιβλίου επέχουν θέση προφορικής ιστορίας του τόπου στον οποίο αναφέρονται και η γνώση του ιστορικού παρελθόντος αποτέλεσε πάντα εφαλτήριο για μια αναπτυγμένη εθνική συνείδηση. Και εθνική συνείδηση αποκτούν όλοι ανεξαιρέτως “της ημετέρας παιδείας μετέχοντες”.

Χανιώτικα νέα (1.2.2022) 

*Ο Κώστας Νταντινάκης είναι σκηνοθέτης,
δρ Πανεπιστημίου Paris 3

ΠΟΙΗΣΗ

ΣΤΟ ΤΑΜΕΙΟ ΑΝΕΡΓΙΑΣ

 

 

Ανάμεσα στη Σκύλλα και στη Χάρυβδη 

το σαπιοκάραβό τους…

Θα περάσει το στενό τους, 

με μικρές απώλειες,

όπως λέει το σενάριο.

Όμως,

λίγο ακόμα, πολύ λίγο, 

θα κρατήσει το ταξίδι.

Στο στούντιο

έχει ήδη γραφτεί

το επόμενο επεισόδιο

μ’ εκείνον πρωταγωνιστή, 

 τελευταίο σύντροφο του Οδυσσέα.

Πάλι ξεμένει από δουλειά. 

Πάλι στο ταμείο ανεργίας…

ΒΑΓΓΕΛΗΣ Θ. ΚΑΚΑΤΣΑΚΗΣ

 (" Όπως το ψωμί", Εκδ. ΠΥΞΙΔΑ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ, Χανιά 2018) 

 https://www.facebook.com/kakatsakes/posts/10220787305808666?notif_id=1644141118460281&notif_t=feedback_reaction_generic&ref=notif

 

ΠΑΙΔΟΤΟΠΟΣ

11ο ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΧΑΝΙΩΝ

Η ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΑΠΟ ΤΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ

Kαλοί μου φίλοι, καλό Σαββατοκύριακο!

Για τα Εργαστήρια Δεξιοτήτων που λειτουργούν από τη φετινή χρονιά και στα Νηπιαγωγεία της πατρίδας μας, παρά τις πολλές και ποικίλες λόγω κορωνοϊού δυσκολίες ο λόγος στον σημερινό Παιδότοπο. Σ’ αυτά η αναφορά στο κείμενο που μου έστειλαν η ιδιαίτερα γνωστή στους αναγνώστες της στήλης προϊστάμενη του 11ου Νηπιαγωγείου Χανίων Μαρία Σκορδύλη με τις συνεργάτιδές της. Αυτό το κείμενο, ένα κείμενο που απονέει έμπρακτη αγάπη για το δασκαλικό λειτούργημα διανθισμένο με σχετικές φωτογραφίες και ζωγραφιές των νηπιακιών φιλοξενούμε στη σημερινή σελίδα. «Οσο πιο μικρό το ανάστημα του μαθητή, τόσο πιο μεγάλο πρέπει να είναι το ανάστημα του δασκάλου». Και η φράση αυτή ενός παλιού καλού παιδαγωγού στον νου μου, ενώ “εντρυφούσα” στο υλικό που έφτασε στα χέρια μου. Πάντα άξιες, καλές μου συναδέλφισσες!

Σας χαιρετώ με αγάπη όλους!

Βαγγέλης Θ. Κακατσάκης 

δάσκαλος

Περιοχή συνημμένων

 

 

ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ

Στο πλαίσιο σχεδιασμένων από το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής , εκπαιδευτικών προγραμμάτων που στηρίζονται στα ενδιαφέροντα των παιδιών οργανώνονται τα Εργαστήρια Δεξιοτήτων από τη φετινή σχολική χρονιά.

Η στοχοθεσία των προγραμμάτων έχει προσδιοριστεί βάσει των λεγόμενων δεξιοτήτων του 21ου αιώνα: δεξιότητες της ζωής (life skills), ήπιες δεξιότητες (soft skills) και δεξιότητες τεχνολογίας και επιστήμης. Ενδεικτικά, οι σύγχρονες δεξιότητες περιλαμβάνουν την κριτική σκέψη, τη δημιουργικότητα, τη συνεργασία, την επικοινωνία, την ευελιξία και την προσαρμοστικότητα, την πρωτοβουλία, την οργανωτική ικανότητα, την ενσυναίσθηση και τις κοινωνικές δεξιότητες, την επίλυση προβλημάτων, τον ψηφιακό και τεχνολογικό γραμματισμό.

Πιο αναλυτικά οι δεξιότητες που καλλιεργούνται μπορούν να κατηγοριοποιηθούν στους τέσσερις (4) ακόλουθους Κύκλους Δεξιοτήτων:

Δεξιότητες 21ου αιώνα (4cs)

Δεξιότητες ζωής

Δεξιότητες της τεχνολογίας, της μηχανικής και της επιστήμης

Δεξιότητες του νου.

 

ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΑΣ

Και στο 11^ο Νηπιαγωγείο Χανίων η εφαρμογή εναλλακτικών διδακτικών προσεγγίσεων στο εφαρμοζόμενο πρόγραμμα Δεξιότητες 21+ έχει ως στόχο να γνωρίσουν οι μαθητές/τριες και να αποκτήσουν θετική στάση για τα ανθρώπινα δικαιώματα, τον εθελοντισμό και τη συμπερίληψη.

Τα προγράμματα δράσης να ενισχύουν και να ενεργοποιούν τη δημιουργικότητα, την κριτική σκέψη, την ικανότητα επίλυσης προβλημάτων και τη διαδικασία λήψης αποφάσεων και τους τρόπους εργασίας, που συμπεριλαμβάνουν την επικοινωνία και συνεργασία, την αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών και, τις κοινωνικές και συναισθηματικές δεξιότητες, που βοηθούν τους ανθρώπους να ζουν και να εργάζονται μαζί.

ΕΙΜΑΙ ΕΓΩ! ΕΙΜΑΙ ΜΟΝΑΔΙΚΟΣ

Υλοποιώντας τα Εργαστήρια Δεξιοτήτων ξεκινήσαμε από την ενότητα ΖΩ ΚΑΛΥΤΕΡΑ-ΕΥ ΖΗΝ: ΥΓΕΙΑ:Ευαισθητοποίηση σε θέματα αναπηρίας και ευαλωτότητας επιλέχθηκε το πρόγραμμα βάσει της SWOT ανάλυσης της μονάδας «Είμαι εγώ! Είμαι μοναδικός!!».

Το σχολείο θεωρούμενο ως μια μορφή της κοινωνίας, παρέχει στα παιδιά βιωματική μάθηση μέσα από την διαμόρφωση ενός περιβάλλοντος, πλούσιου σε ερεθίσματα και εμπειρίες, προωθώντας την ευαισθητοποίησή τους σε κοινωνικά θέματα όπως είναι η αποδοχή της ετερότητας. Δημιουργήσαμε το γόνιμο έδαφος για την καλλιέργεια κοινωνικών δεξιοτήτων των μαθητών/ριών και κυρίως για την ανάπτυξη της ενσυναίσθησης, βασικής δεξιότητας συνύπαρξης και επιτυχίας στη ζωή (Golleman,et al, 2002). Η εκπαίδευση της ενσυναίσθησης και της αποδοχής του διαφορετικού χρειάζεται να γίνει στάση ζωής και πρέπει να προστατεύεται. Η διαφορετικότητα είναι αυτή που κάνει κάθε άνθρωπο μοναδικό, και τον ξεχωρίζει από το σύνολο.

 

Στόχος του συγκεκριμένου προγράμματος ήταν να συνειδητοποιήσουν τόσο οι μαθητές/ριες όσο και οι γονείς τους και γενικότερα η τοπική κοινότητα πως η αξία όλων μας δεν σχετίζεται με την κατάσταση της υγείας ή με οποιοδήποτε γενετικό ή άλλο προσωπικό χαρακτηριστικό μας (UNESCO, 2009). Το σχολείο προϋποθέτει την ενσωμάτωση όλων, χωρίς αποκλεισμούς, μέσω της αποδοχής της διαφορετικότητας, της κατανόησης των ιδιαιτεροτήτων κάθε μαθητή/ριας, που μπορεί να αφορούν την σωματική, γνωστική, πολιτισμική, κοινωνική και συναισθηματική του/της ανάπτυξη.

Στοχεύσαμε μέσα από το σχέδιο αυτό, να ενθαρρύνουμε την ανάπτυξη και την κατάκτηση των δεξιοτήτων της ενσυναίσθησης και της αποδοχής του διαφορετικού. Κάθε άτομο είναι μοναδικό και δεν μπορεί να αντικατασταθεί ή να αντιγραφεί με κανένα άλλο. Όλα τα άτομα έχουν το δικαίωμα σεβασμού και η διαφορετικότητα δεν αποτελεί εμπόδιο, αλλά δύναμη. Μέσα από την αλληλεπίδραση και τη συλλογική δράση της σχολικής τάξης περάσαμε στα παιδιά το μήνυμα, ότι όλοι έχουμε στοιχεία που μας διαφοροποιούν, αλλά και στοιχεία που μας κάνουν ίσους καιόχ ίδιους.
Όλα τα παραπάνω πλαισιώθηκαν από πλήθος εργαστηριακών δραστηριοτήτων με τίτλους:

Είμαι εγώ, είμαι μοναδικός, Το αποτύπωμά μου, Βλέπω διαφορετικά, διαβάζω διαφορετικά, Εγώ και εσύ μαζί, μπορούμε καλύτερα, Μπορώ να σε καταλάβω, Μαζί μεγαλώνουμε καλύτερα, Βάζω στόχους και προχωρώ.

ΠΑΜΕ ΜΕ ΜΕ ΤΟΥΣ ΑΕΤΟΥΣ ΚΡΗΤΗΣ!

 

Τα νήπια μέσα από αυτές τις δραστηριότητες, τα παιδιά κατανόησαν τη μοναδικότητά τους, αντιλήφθηκαν την ύπαρξή τους στο σύνολο, ανέπτυξαν ενσυναίσθηση και σεβασμό στη διαφορετικότητα, ενίσχυσαν την ομαδικότητα και συνεργασία. Έφτιαξαν την ταυτότητά τους, κινήθηκαν χωρίς να βλέπουν με οδηγό άλλο παιδί, ζωγράφισαν με το στόμα, αναγνώρισαν το αρχικό του ονόματός τους με την αφή, έτρεξαν με τσουβάλια ή κάνοντας κουτσό και τέλος με τη συνδρομή του Παγκρήτιου Αθλητικού Συλλόγου Κινητικά Αναπήρων και Παραπληγικών «Αετοί Κρήτης» τα νήπιά μας γνώρισαν το άθλημα μπάσκετ σε καρότσι και δοκίμασαν τα κινηθούν στα αμαξίδια. Οι «Αετοί Κρήτης» πρόθυμα απάντησαν σε ερωτήσεις των παιδιών που πραγματικά ενθουσιάστηκαν από την επίσκεψη αυτή. Φεύγοντας οι εκπρόσωποι του Αθλητικού Συλλόγου μας άφησαν μπάλες για παιδιά με προβλήματα ακοής από το πρόγραμμα «Μια μπάλα για όλους» όπου είχαμε την τύχη να παίξουμε, βρίσκοντας και εντοπίζοντας την μπάλα από τον ήχο με το κουδουνάκι που είχε. Ευχαριστούμε πολύ τους αθλητές του Παγκρήτιου Αθλητικού Συλλόγου Κινητικά Αναπήρων και Παραπληγικών «Αετοί Κρήτης» για τη συμμετοχή τους στο πρόγραμμα των Εργαστηρίων Δεξιοτήτων «Είμαι εγώ! Είμαι μοναδικός!!» με την ευχή να έχουν υγεία και να εμπνέουν όλους εμάς με το παράδειγμά τους.

Για το 11^ο Νηπιαγωγείο

Σκορδύλη Μαρία, Βλησίδη Ελένη, Κωστούρου Δήμητρα, Σαλαγκούδη Τζένη, Πάσχου Χρύσα,Κατάκη Γιώτα

Χανιώτικα νέα (Σάββατο, 5.2.2022 ) 

 

ΜΙΑ ΣΤΑΣΗ ΕΔΩ, ΜΙΑ ΣΤΑΣΗ ΕΚΕΙ

ΤΟΝ ΘΥΜΑΜΑΙ ΝΑ ΜΕΤΡΑΜΕ Τ' ΑΣΤΡΑ

 

 

Κεριά στη μνήμη του! Λόγια καρδιάς για τον πρωτοξάδελφό μου τον Γιώργη Κακατσάκη, τον γιο του Μανόλη Κακατσάκη και της Σοφίας το γένος Λιλικάκη, που έφυγε τις προάλλες στα 70 του χρόνια για το άλλο ημισφαίριο της ζωής. Έτσι όπως τον ανακαλώ στο κεκλιμένο επίπεδο της μνήμης κι όπως με τη φαντασία μου συμπληρώνω τα κενά. Σαν ένα “γιγαντένιο άνθρωπο”, για να χρησιμοποιήσω τον τίτλο του βιβλίου του αδελφού του, του Αντώνη. Ως έναν άνθρωπο που απέδειξε με την όλη ζωή του τη σπανιότητα του ανθρώπινου είδους στη φύση και στην ιστορία…

Τον θυμάμαι παιδί, παιδί με κουρεμένο κεφάλι και πολλά ακούρευτα όνειρα, όπως θα έλεγε ο Οδυσσέας Ελύτης -ήμουν 3 χρόνια μεγαλύτερος του. Τον θυμάμαι να μετράμε, και μαζί, τ’ άστρα για να χρησιμοποιήσω τον τίτλο του πιο γνωστού βιβλίου του Μενέλαου Λουντέμη. Τον θυμάμαι να μη λέει ποτέ “πεινώ”, κι ας ήταν φορές που πεινούσε. Τον θυμάμαι στον Νίππο, στην αυλή της θείας Ευανθίας και στις Βρύσες, στο χαμόσπιτο που έκτισε με χίλια ζόρια ο πατέρας του, εκεί όπου οι Γερμανοί είχαν αφήσει το αποτύπωμα της θηριωδίας τους, έναν λάκκο δίπλα στον ποταμό -πάντα ορφανό από μάνα. Τον θυμάμαι να φεύγει, παιδί ακόμα, με το που τελείωσε το Δημοτικό στην Αθήνα, όπου τον περίμενε η μεγάλη του αδελφή η Στέλλα και ο μεγάλος αδελφός του ο Αντώνης.

Τον φαντάζομαι να μαθαίνει την τέχνη του ζαχαροπλάστη, δίχως να μιλά, να βάζει μαζί με το σιρόπι στα γλυκά πολλή αγάπη και να ονειρεύεται κάθε βράδυ ένα ζαχαροπλαστείο στις Βρύσες, κάπου εκεί στο Σταυροδρόμι. Τον θυμάμαι έφηβο, με καμπάνα παντελόνι, να παρακολουθούμε μαζί απ’ το ραδιόφωνο στην Αθήνα τον αγώνα μπάσκετ της ΑΕΚ με τη Σλόβαν Μπρατισλάβας. Τον φαντάζομαι φαντάρο στην υπηρεσία της πατρίδας, σκεφτικό και λιγομίλητο, κι αργότερα φαντάρο της καθημερινότητας, σ’ έναν αγώνα διαρκείας για την επιβίωση.

Τον φαντάζομαι γαμπρό, δίπλα στη Βούλα να χαίρεται “χαράν μεγάλην σφόδρα”, όπως και στον ερχομό της Σοφίας και της Μαρίας των παιδιών τους. Τον θυμάμαι να ‘ρχονται μαζί τα καλοκαίρια στα πάτρια. Τον φαντάζομαι στις όποιες κοινωνικές συναναστροφές του -λίγα τα λόγια του- πάντα του ωστόσο ευγενικό και καλοδιάθετο. Τον φαντάζομαι μια ζωή “κρεμασμένο” στο δικό του “έχει ο Θεός”, να μη χάνει ποτέ το θάρρος του, ελπίζοντας πάντα στο καλύτερο. Τον φαντάζομαι να χαίρεται αφάνταστα με τις κόρες του -τα παιδιά μας κι ο κόσμος όλος- μα και για τη γυναίκα του που ήταν πάντα δίπλα της και τη στήριζε. Τον φαντάζομαι να δίνει μόνος τη μάχη με τον θάνατο σ’ ένα νοσοκομείο της Αθήνας και να φεύγει μ’ ένα αδιόρατο χαμόγελο στα χείλη για το Επέκεινα, παίρνοντας την αύρα της αγάπης όλων μας. Τον θυμάμαι πάντα πλήρη χαρίτων με μόνο του ελάττωμα το κάπνισμα…

Και να, πριν από λίγες μέρες το φέρετρο του με το φθαρτό του σώμα, ενώ η ψυχή του, η αγνή σαν μικρού παιδιού ψυχή του, μια πεταλούδα να πετά από κερί σε κερί για την αιωνιότητα… Χαρούμενη που η χωμάτινη συντροφιά της επέστρεψε στην πατρώα γη των Βρυσών, στο Κοιμητήριο των Εισοδίων, με την απεριόριστη θέα, απέναντι στα Λευκά Όρη…

ΚΑΙ... ΣΤΑ ΠΕΤΑΧΤΑ

 ΟΧΙ ΑΛΛΑ ΧΙΟΝΙΑ, ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΕ - ΕΚΛΟΓΕΣ ΚΑΘΕ ΛΙΓΟ ΚΑΙ ΛΙΓΑΚΙ... ΛΑΚΚΟΥΒΕΣ ΣΤΑ ΧΑΝΙΑ

 

«Φλεβάρης μήνας του σεβντά και των ερωτευμένων/ αλλά και του καρναβαλιού και των μασκαρεμένων», μας λέει στην πρώτη σημερινή της μαντινάδα η Νεκταρία Θεοδωρογλάκη. Για να μας πει στη δεύτερη: «Ευχή ο Φεβρουάριος μην φέρει άλλα χιόνια,/ ήπιος να ‘ναι και μετά να ‘ρθουν τα χελιδόνια». Τις προσυπογράφω και τις δύο και με τα δυο μου χέρια. Δύο φορές, ωστόσο τη δεύτερη. Φτάνουν τα χιόνια του Ιανουαρίου, κύριε Φεβρουάριε, το ακούς; Δεν θέλουμε άλλη “Ελπίδα”, ακούς; Κάνε ό,τι σου λέει η Νεκταρία, εντάξει; Είπαμε να βρέξεις, αλλά όχι να χιονίσεις…

 

 

“Δεδομένο” ότι οι βουλευτικές εκλογές “πρέπει” να γίνονται κάθε τέσσερα χρόνια στις ευρωπαϊκές χώρες. “Ζητούμενο” στην Ελλάδα της “φαιδράς πορτοκαλέας” αυτό το “πρέπει”. Όχι τόσο πάντως όσο παλαιότερα, να το πούμε κι αυτό.

 

 

Λακκούβες ‘δω, λακκούβες ‘κει, λακκούβες παραπέρα… Για τα Χανιά, την πόλη μας, ο λόγος σ’ αυτόν τον 15σύλλαβο με βάση το προχθεσινό πρωτοσέλιδο “αποκαλυπτικό” δισέλιδο ρεπορτάζ του Ηλία Κάκανου, στο σαλόνι των “Χανιώτικων νέων”. Ζητείται ο δεύτερος 15σύλλαβος για να… δέσει το γλυκό μιας μαντινάδας.

 Χανιώτικα νέα (Παρασκευή, 4.2.2022)

 

 https://www.haniotika-nea.gr/ton-thymamai-na-metraei-t-astra/

 

 

ΞΕΣΤΕΡΙΑ

 ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΣΤΗΝ ΕΚΠΟΜΠΗ " ΚΟΥΒΕΝΤΑ ΝΑ ΓΙΝΕΤΑΙ"

 

 

 

Γράφει η Ανδρονίκη Κοκοτσάκη

 Σάββατο 5 Φεβρουαρίου στις 10:00 το πρωί υποδεχόμαστε στο αληθινό και αγαπημένο Ραδιόφωνο της πόλης μας τον www.zarparadio.gr εξαιρετικούς καλεσμένους .Ο Βαγγέλης Κακατσάκης μας μιλάει για το νέο του βιβλίο "Πότες θα κάμει ξεστεριά", ο Παναγιωτης Ζαφειρης μας προσκαλεί στην θεατρική παράσταση "Πριν κλείσει η αυλαία ", ενώ οι #Γιατροίτουκόσμου μας μιλάνε για το έργο και την δράση τους με αφορμή τα 50 χρόνια ανθρωπιστικής δράσης!Μείνετε συντονισμένοι!#ΚΟΥΒΈΝΤΑΝΑΓΊΝΕΤΑΙ #radiolover #zarparadio896

 

 https://www.facebook.com/tsichgeo/posts/1274628076363488

 ΜΙΑ ΥΠΕΡΟΧΗ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ.... Ευχαριστώ πολύ, Ανδρονίκη! 

 https://www.facebook.com/tsichgeo/posts/1276218729537756?comment_id=1276324009527228&reply_comment_id=1276324829527146&notif_id=1644064841305295&notif_t=comment_mention&ref=notif

 

Στο Zarpa Radio 89.6 και στην Ανδρονίκη Κοκοτσάκη μίλησε ο κύριος Βαγγέλης Κακατσάκης, δάσκαλος, ποιητής, λογοτέχνης, με αφορμή την κυκλοφορία του νέου του βιβλίου “Πότες θα κάμει ξεστεριά “, που εκδόθηκε από το Μουσείο Τυπογραφίας και τα Χανιώτικα Νέα.

Πρόκειται για μία συλλογή επτά διηγημάτων που αναφέρονται στα χρόνια των ξεσηκωμών της Κρήτης ενάντια στον τουρκικό ζυγό. Το εξώφυλλο του βιβλίου που απεικονίζει τον εθνομαμάρτυρα της κρητικής επανάστασης, Δασκαλογιάννη αλλά και την λιτή αλλά μεστή εικονογράφηση ανέλαβε ο Νίκος Μπλαζάκης.

Ο κύριος Κακατσάκης ανέφερε χαρακτηριστικά πως οι ιστορίες αυτές προέκυψαν από το προζύμι των αφηγήσεων της “λάλης” του, της γιαγιάς του. Πρόκειται για ιστορίες άγνωστες αλλά και ιστορίες που έχουν σηματοδοτήσει την ιστορική μνήμη και αναβιώνουν στις σελίδες του βιβλίου. Τα μηνύματα που διαπερνούν τα διηγήματα αυτά είναι πέρα για πέρα διαχρονικά και επίκαιρα. Ο αγώνας του ανθρώπου για ελευθερία, ο σεβασμός στην ανθρώπινη αξιοπρέπεια, η ευθύνη των επιλογών μας, η θρησκευτική πίστη, το συλλογικό φρόνημα και η συλλογική ευθύνη είναι αξίες που σφράγισαν όχι μόνο τον αγώνα των Κρητικών ενάντια στον οθωμανικό ζυγό αλλά και αξίες που πρέπει να μας χαρακτηρίζουν ως Έλληνες στο σήμερα.Ο κύριος Κακατσάκης αφιερώνει το βιβλίο αυτό στον παππού του, Θεοκλή Νικ. Κακάτση, οπλαρχηγού Κρητικών Επαναστάσεων στους εθνικοαπελευθερωτικούς αγώνες 1895 – 1897.

Μάλιστα η αιματοβαμμένη και διάτρητος από σφαίρες σημαία του καπετάν Θεοκλή εκτίθεται σε περίοπτη θέση στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών και Μελετών “Ελευθέριος Κ. Βενιζέλος “.

 https://www.facebook.com/kakatsakes/posts/10220802283863108

 

 

 

 

ΞΕΣΤΕΡΙΑ

  Β. ΚΑΚΑΤΣΑΚΗ: ΠΟΤΕΣ ΘΑ ΚΑΜΕΙ ΞΕΣΤΕΡΙΑ...

(Μετά τον " ΜΑΧΗΤΗ " , την καλή εφημερίδα του Κιλκίς (http://maxitis.gr/vivlioparousiasi-vaggelis-kakatsakis-potes-tha-kamei-ksesteria/?fbclid=IwAR0ZKTrOY7oUzkJVf93Q5qq9hNUMJEvDih4jL1iCURF8U9mW4_-Dr2GMcFI) και στο ΙΣΤΟΛΟΓΙΟ μου η λίαν αγαπητική προσέγγιση στην ΞΕΣΤΕΡΙΑ μου του καλού μου φίλου και συναδέλφου στη Δασκαλοσύνη, στη δημοσιογραφία και στη συγγραφή Χρίστου Ίντου... Από τα βάθη της καρδιάς το ΕΥΧΑΡΙΣΤΩ ΜΟΥ

ΙΣΤΩ μου!

 

 

 Γράφει ο Χρήστος Π. Ίντος

Πριν τις γιορτές από τα Χανιά της Κρήτης μου ήρθε ένα βιβλίο. Ωραίο σε εμφάνιση, μοναδικό σε περιεχόμενο! Με αφιέρωση θερμή, δείγμα μακρόχρονης φιλίας και αμοιβαίας εκτίμησης. Γραμμένη με λυρική διάθεση, έκφραση θερμών χαιρετισμών από την ηρωική Κρήτη προς εμέ και τη Μακεδονία! Το έστειλε καλός φίλος, συνάδελφος, καταξιωμένος ποιητής και επί δεκαετίες δημοσιογράφος της εφημερίδας “Χανιώτικα νέα”, ο Βαγγέλης Κακατσάκης.

Τίτλος του έργου, στίχος από το γνωστό ριζίτικο, “Πότες θα κάμει ξεστεριά ….”! Έτσι, όπως διαβάζετε, με ξε, κρητική προφορά, στίχος γεμάτος παλμό και αγωνιστικότητα.

Πρόκειται για το ενδέκατο βιβλίο του Β. Κακατσάκη. Τα περισσότερα έργα του είναι ποιητικά. Έχουν ξεχωρίσει και έχουν γραφεί για αυτά πολλά επαινετά από ειδικούς αλλά και αναγνώστες που εντρυφούν στο είδος. Το τελευταίο έργο του συγγραφέα είναι συλλογή διηγημάτων. Επτά εξαιρετικών κειμένων. Στηρίζονται σε ιστορίες που άκουσε από τη γιαγιά του κυρίως, δουλεμένες περίτεχνα.

Ο λεξιλογικός πλούτος μεγάλος, τα κρητικά γλωσσικά στοιχεία ανθούν δίδοντας ξέχωρο χρώμα και άρωμα στην υπέροχη δέσμη των κειμένων. Ρήσεις και βιώματα από την καθ΄ ημάς πίστη και λατρεία, από την αγάπη για την Πατρίδα, από τον πόθο των υπόδουλων για Ελευθερία, από την πορεία της Κρήτης προς την “Ξεστεριά..”.

Πρόκειται για καλαίσθητη έκδοση του Μουσείου Τυπογραφίας Γιάννη και Ελένης Γαριδάκη με την υποστήριξη της καθημερινής εφημερίδας “Χανιώτικα νέα” επ΄ ευκαιρία των 200 χρόνων από την Επανάσταση του 1821. Εντυπωσιακή εικονογράφηση, στο εξώφυλλο και πριν από κάθε διήγημα, του καλλιτέχνη Νίκου Μπλαζάκη και συμβολή πολλών άλλων στην υπέροχη έκδοση.

Κάθε διήγημα και μια ιστορία απλών ανθρώπων ή επώνυμων αγωνιστών. Δοσμένη με τρόπο που συναρπάζει, συγκινεί και εισάγει τον αναγνώστη σε γεγονότα που τον καθιστούν γνώστη μέρους της ιστορίας της Κρήτης. Έτσι, η κρυμμένη καμπάνα του πρώτου διηγήματος και το ανάκρουσμά της την ημέρα της Λαμπρής με την ευρηματικότητα του παπα – Μανόλη έγινε προάγγελος Ελευθερίας. Η αδούλωτη χήρα Μαριγώ στο δεύτερο διήγημα, προτίμησε το τέλος “…. στον γκρεμό που έχασκε μπροστά της …” από την ατίμωση. Ο σκληρός Εμίν – αγάς έπεσε από το βόλι του Θοδωρομανόλη, γιατί ο δεύτερος πίστευε πως “από τη μίζερη ζωή, χίλιες φορές καλλιά ΄ναι ο θάνατος” και η ιστορία του επιγράφεται “Ζωή και θάνατος”. Ακολουθεί “Η εκδίκηση”. Αναφορά στην εποχή που φημολογούνταν ξεσηκωμοί του ελληνισμού και σκέφτονταν ο Βασίλης ο Χάλης: Πως “…. η Κρήτη…. μπορεί να κακοπάθησε, να πλήγιασε, να μάτωσε, μα δε σάπισε, λογάριαζε γι΄ άλλη μια φορά να πάρει τ΄ άρματα και να σηκωθεί…”.

Η “καλόγρια” από το γένος του Δασκαλογιάννη που βρέθηκε στην Πόλη και κατηφόρισε στο Αιγαίο με τις δικές της περιπέτειες, όρισε “ τι πάει να πει χρέος”, φώναξε να ακουστεί το “ πατέρα …. είμαι η Μαρία σου …. που ύφανε τη σημαία του δικού σου Σηκωμού …”. Πολλά ωραία και συναρπαστικά στις αφηγήσεις, όπως η κοινωνία των Αχράντων Μυστηρίων το βράδυ της Ανάστασης από το παλικάρι που μπήκε στο ναό ως Χουσείν και βγήκε καπεταν – Μιχάλης. Τότε που το Χριστός Ανέστη έγινε η Κρήτη Ανέστη. Κλείνει η ωραία εξιστόρηση με τον “Εθελοντή”, “τον άγνωστο της μάχης του Βαφέ”, όπου έπεσαν επώνυμοι και άξιζαν στίχους σαν του Κάλβου τους αφιερωμένους στους Ιερολοχίτες του Δραγατσανίου.

Αντί για επίλογο, αφιέρωμα σε καπετάνιο του σογιού του Βαγγέλη, στον Θεοκλή Νικ. Κακάτση (Κακατσάκη, 1851-1926), αγωνιστή, εκλεγμένο πληρεξούσιο στην Επαναστατική Συνέλευση του Θερίσου. Η Σημαία του σε περίοπτη θέση στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών και Μελετών “Ελευθέριος Βενιζέλος” και η προτομή του στη γενέτειρα των Κακατσάκηδων, στο Νίππος Χανίων.

Μπράβο Βαγγέλη! Ξέραμε πως είσαι ένας μεγάλος ποιητής. Το παραδέχτηκαν πολλοί. Με το τελευταίο βιβλίο σου μας φανέρωσες με τον καλύτερο τρόπο το Θείο τάλαντό σου και στον πεζό λόγο! Να είσαι καλά, καλά να είναι κι ό,τι αγαπάς για να μας δώσεις και άλλα υπέροχα της γραφής σου. Σ΄ ευχαριστούμε!

Σημείωση:Το βιβλίο διατίθεται από τα γραφεία της εφ.“Χανιώτικα νέα” Καραϊσκάκη 49, Χανιά, τηλ. 2821070563 https://www.haniotika-nea.gr

 https://www.facebook.com/kakatsakes/posts/10220771482333089

 

 

ΞΕΣΤΕΡΙΑ

Να ...ντακάρομε και τα χωρατά

ΚΑΙ ΤΑ ΕΛΤΑ ΣΥΝΤΡΕΜΟΥΝΕ ΓΙΑ ΤΟ ΔΙΠΛΟ ΚΑΝΙΣΚΙ

     (Σημείωση: Σαράντα μέρες έκαμε η ΞΕΣΤΕΡΙΑ να φτάξει... σιγά που θα το άφηνε έτσι ο φίλος μου ο Λαγουδιανός, ο κορυφαίος για μένα διαλεκτόφωνος ριμαδόρος της ΝΗΣΟΣ μας... Να 'σαι πάντα καλά, ΦΙΛΕ!)                        

 Γράφει ο Κωστής Λαγουδιανάκης                                        

 Τα...γοργοπόδαρα ΕΛΤΑ το κάνουνε το θάμα,

’νιμένεις να σου φέρουνε, μ’ αυτά δε φέρνουν πράμα.

Ο Κακατσάκης μου ’πεψε βιβλίο για κανίσκι,

ευγενικό το δώρο ντου, αλλά μπελάς με βρίσκει.

Τρεις του Δεκέμπρη μου ’πεψε το γκαρδιακό πεσκέσι,

μα δεν ελόγιαζ’ η δουλειά πως...θα κοπεί στη μέση.

Με τα ΕΛΤΑ μου το ’πεψε απ’ τω Χανιώ τα μέρη

κι ο ίδιος πού να κάτεχε μπελάδες πως θα φέρει.

Ελόγιαζε πως τα ΕΛΤΑ σαν τον Ερμή πετούνε,

πως είναι γοργοφτέρουγα και ντίπι δεν ξαργούνε.

Περνούνε μέρες δυο και τρεις, περνά και μια βδομάδα,

βιβλίο δεν εφάνηκε, μα φάνηκε...ζαλάδα.

Τηλέφωνα και μια και δυο ρωτά, ξαναρωτά με

«βιβλίο μήμπας φάνηκε; Η έγνοια ντου κεντά με.»

«Βαγγέλη, μην ανησυχείς και μην κακαφοράσαι,

αφού το φέρνουν τα ΕΛΤΑ ήσυχος να κοιμάσαι».

Περνά το ’κοσαήμερο κι ο νέος χρόνος μπαίνει,

μα το βιβλίο ’ν’ άφαντο, κοντό και πού να ραίνει;

Ευκές τση νέας τση χρονιάς πλείσες κανοναρχούνε,

αλλά το «καλώς όρισες» βιβλίου δε θα πούνε.

Τρεις του Γενάρη «αποστολή» βιβλίου ένα μήνα,

τον Κακατσάκη ...ζώνουνε φόβοι και τριμιντίνα.

«Θα ξαναπάω στα ΕΛΤΑ, θα σου το ξαναστείλω,

σε αλλουνού διεύθυνση,πέμπω και σ’ άλλο φίλο.

Τρεις μέρες επεράσανε του νέικου Γενάρη

και να βιβλίο, δεύτερο, στο φίλο μας τον Άρη.

Γέλια, καλωσορίσματα στο δεύτερο βιβλίο

τρεις μέρες ήρθ’ απ’ τα Χανιά...αληθινό αστείο.

Και τα νερά φωτίζουνται πέρα στον Ιορδάνη,

βιβλίο πρώτο... αφώτιστο, αχνιά μιλιά δε βγάνει.

Κι έρχετ’ η μέρα η λαμπυρή, έντεκα του Γενάρη

βιβλίου πρώτου άφιξη έχει σειρά να πάρει.

Σαράντα μέρες φύγανε μέχρι να ξεπορίσει

κι η αφεδιά μου ολόχαρη θα το καλωσορίσει.

Πρωτοφανίστικη χαρά στον ουρανό σκαλώνει

και για τον άγιο Μηνά η στράτα μου ξαμώνει.

Να παίξω τσι καμπάνες του και να το τελαλίσω

τον Κακατσάκη δυο φορές να τον ευχαριστήσω.

Να πα να βρω και τον παπά αν θέλει να κοπιάσει

βιβλίο που «σαράντισε» ευκή να του διαβάσει.

Και στα ΕΛΤΑ ν’ άψω κερί κι ευχαριστώ να ψάλλω

βιβλία δυο είν’ αφορμή στσ’ αγκάλες μου να βάλω

Φιλικά και ...χωρατατζίδικα

 Χανιώτικα νέα (29.1.2022)

ΕΝ ΝΙΠΠΩ...

                                                          ΣΤΗΝ ΠΑΝΑΓΙΑ ΤΟΥ ΚΛΑΔΟΥ

 

Κι εφέτος λίαν πρωί στην Παναγία του Κλάδου. Λίαν πρωί ... Κι ας ψιλοχιόνιζε! Σιγά το πράγμα...

Χαίρε Κεχαριτωμένη Θεοτόκε Παρθένε...

Πέντε από τις φωτογραφίες του Μανόλη Ι. Κοτσιφάκη )

(Εδώ το περυσινό κείμενο μου. στις ΣΤΑΣΕΙΣ (2.2.2021)...

«Επί της κορυφής ενός λόφου/ το ξωκλήσι της Υπαπαντής./ Κάθε μέρα ο όρθρος./ Την άνοιξη από τα χελιδόνια,/ το καλοκαίρι από τ’ αηδόνια,/ το φθινόπωρο από τα κοτσύφια,/ τον χειμώνα από τα σπουργίτια./ Από έναν γέρο – παπά, μια φορά τον χρόνο,/ στις 2 του Φλεβάρη, λειτουργία./ Με όλα τα πετούμενα/ πλην των χελιδονιών που λείπουν στα ξένα,/ παρόντα με τον περιεστώτα λαό.// Χαίρε κεχαριτωμένη, Θεοτόκε Παρθένε…/ Ωσεί παρόντα τα χελιδόνια/ στη λιτάνευση της εικόνας./ Ένα χαμόγελο το πρόσωπο της Παναγίας,/ δάκρυα στα μάτια του γέρο παπά». Το ποίημά μου “Η Παναγία της Υπαπαντής” από την ποιητική συλλογή “Τα χελιδόνια του μοναχού” (έκδοση: Κοινωφελές Ίδρυμα “Αγία Σοφία” και Πυξίδα της Πόλης”).

Όπως τα γράφω… επί της κορυφής ενός λόφου, βόρεια του Νίππους, σε απόσταση 2 χιλιομέτρων περίπου, το ξωκλήσι της Υπαπαντής, που βιγλίζει τα πέριξ, όλον τον Αποκόρωνα κι ένα μεγάλο μέρος απ’ τα Ρεθεμνιώτικα. Παναγία του Κλάδου ακούγεται, γιατί την έκτισαν κατά που λένε οι παλιοί, λίγα χρόνια πριν απ’ τον πόλεμο του Σαράντα, δυο αδελφές, Κλαδοπούλες, στην περιουσία τους με τα χέρια τους – μαστόρισσα, λένε, στο χτίσιμο η μια, μαστόρισσα στο σουβάντισμα η άλλη. Μεγάλη ιστορία που διακλαδίζεται σε πολλές άλλες, και που δεν είναι εδώ ο χώρος για να τις γράψω… Θα πρέπει να συντρέχει σοβαρός λόγος για να μην τύχω τα τελευταία χρόνια στη Χάρη της, στο πανηγύρι της, που μαζεύει ανεξαρτήτως καιρού πολλούς προσκυνητές, ακόμα κι από τα γυρόχωρα. Ακόμα και με τις ομπρέλες αν το επιβάλει ο καιρός. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν ανεβαίνω μέχρις εκεί άλλες φορές… Ν’ ακουμπώ τα μάτια μου στις Μαδάρες, δύοντος του ηλίου, Ιούλιο μήνα, και να ταξιδεύει ο νους μου στα μύρια όσα, το καλύτερό μου.

«Ανύπαντρη μητέρα η Μαρία -/δεκαπέντε χρονών παιδούλα-/ με το κοριτσάκι της στην αγκαλιά/ ολομόναχη μπαίνει στην εκκλησιά,/ για να τη σαραντίσει ο παπάς,/ που, ωστόσο, λείπει./ Τη βλέπει απ’ την εικόνα της Υπαπαντής/ η συνομήλική της Παναγία και ντρέπεται./ Έχει έναν άνδρα/ που την προστατεύει/ δίπλα της, αυτή/ κι ανοιχτή την αγκαλιά του ιερέα Συμεών,/ για να πάρει τον ακριβό της/ και να τον βάλει στ’ Άγια των Αγίων.// “Μαρία λεν την Παναγιά, Μαρία λεν κι εσένα/ κι αν αρνηθώ την Παναγιά, θα αρνηθώ κι εσένα”./ Η μαντινάδα/ που έλεγε στη Μαρία ο δικός της». Το ποίημά μου “Της Υπαπαντής” από την ποιητική συλλογή “Όπως το ψωμί” (εκδ. “Πυξίδα της Πόλης”, Χανιά 2018)

 

ΕΥΘΥΒΟΛΑ ΚΑΙ ΜΗ

 ΟΡΘΟΔΟΞΟΣ ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΑΡΧΕΙΟ ΚΡΗΤΗΣ

 

Γράφει ο Νεκτάριος Ευ. Κακατσάκης 

 Μια καλή είδηση που έχει να κάνει με τον εκσυγχρονισμό εγκαταστάσεων της Ορθοδόξου Ακαδημίας Κρήτης, μας γέμισε χαρά! Σπουδαίο το έργο της Ο.Α.Κ. και οι δράσεις της που συνεχίζει για πάνω από 50 χρόνια να φιλοξενεί στις εγκαταστάσεις της σπουδαία συνέδρια και τους συνέδρους τους από όλο τον κόσμο· και πάντοτε με πολύ σημαντικές ανακοινώσεις που χαιρόμαστε να διαβάζουμε!
Διαβάσαμε για την υπογραφή της σύμβασης μεταξύ Ο.Α.Κ. και Περιφέρειας Κρήτης η οποία θα χρηματοδοτήσει την ανακατασκευή του παλιού κτηρίου της Ακαδημίας με ποσό 3.100.000. Ένα έργο που αναμένεται να τελειώσει σε 3 χρόνια από σήμερα! Ευχή μας να πάνε όλα καλά και το έργο της Ακαδημίας που ιδρύθηκε από τον αοίδιμο ιεράρχη Ειρηναίο Γαλανάκη, να συνεχιστεί και τα επόμενα 100 και πλέον χρόνια .
Ωστόσο, πληροφορηθήκαμε ότι οι βουλευτές του ΚΚΕ Μανώλης Συντυχάκης, Μαρία Κομνηνάκα και Διαμάντω Μανωλάκου φέρνουν στη Βουλή το ντροπιαστικό -για όλους τους Χανιώτες, όλους τους Κρητκούς- θέμα της κατάστασης στην οποία βρίσκεται το Ιστορικό Αρχείο Κρήτης!
Στις 24 Ιανουαρίου τ.ε. για πολλοστή φορά μέσα από αυτήν την εφημερίδα επανήλθαμε στην κατάσταση της «“Κιβωτού της Ιστορίας” που βυθίζεται» όπως ήταν ο χαρακτηριστικός τίτλος του ρεπορτάζ του Δ. Μαριδάκη ο οποίος σημείωνε μεταξύ άλλων ότι: «εδώ και καιρό, το Ιστορικό Αρχείο Κρήτης, αδυνατεί να παραλάβει νέα αρχεία λόγω έλλειψης χώρου, ενώ ήδη κάποιο από το υλικό που φυλάσσεται στους περιορισμένους χώρους του έχει παραδοθεί στην υγρασία και τη φθορά».
Την ίδια μέρα ο Π. Περάκης σημείωνε στην τελευταία σελίδα των “Χ.Ν.” σημείωνε ότι «η ουσία της Iστορίας μας, βρίσκεται στις σκουπιδοσακούλες και στις χαρτόκουτες από πάνες και τρόφιμα στο Ιστορικό Αρχείο Κρήτης», καλώντας τους Χανιώτες… αρμοδίους να δράσουν! Ουδείς έδρασε, ουδείς απάντησε, ουδείς ενδιαφέρθηκε!
Μήπως τελικά -το έχω πολλές φορές γράψει- δεν γνωρίζουμε πώς να αντλήσουμε χρήματα ή είναι καθαρά θέμα αδιαφορίας;

 Χανιώτικα νέα (Τετάρτη, 2.2. 22)

https://www.haniotika-nea.gr/orthodoxos-akadimia-kritis-kai-istoriko-archeio-kritis/

ΜΙΑ ΣΤΑΣΗ ΕΔΩ, ΜΙΑ ΣΤΑΣΗ ΕΚΕΙ

 Ο ΑΓΙΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ

«Άνθη ανάκατα και χιόνι/ τις αμυγδαλιές φορτώνει./ Κούτσα – κούτσα κατεβαίνει/ όλη η πλάση τον προσμένει!/ Μήνυμα πως δεν αργεί,/ φτάνει η Άνοιξη στη γη./ Στο γαλάζιο το στεφάνι/ του ήλιου κάποια αχτίδα εφάνη./ Το ‘παν και το λένε τόσοι,/ άνθρωποι με τόση γνώση:/ Ο Φλεβάρης κι αν φλεβίσει/ καλοκαίρι θα μυρίσει». Φλεβάρης ο ελπιδοφόρος… Θα μπορούσε να ‘χει κι αυτόν τον τίτλο το ποίημα “Φεβρουάριος” της Ρένας Καρθαίου, σκεφτόμουν, “όταν ήμουν δάσκαλος” και το (τον) έκανα μάθημα στα παιδιά. Κατ’ εξοχήν μήνας της ελπίδας ο Κουτσοφλέβαρος. Μήνα της Ξεστεριάς κυριολεκτικά αλλά και μεταφορικά τον θέλει το πιο γνωστό απ’ τα ριζίτικα τραγούδια μας. Φλεβάρης από σήμερα, καλό μήνα και καλή Ξεστεριά, λοιπόν, με ό,τι σημαίνει η λέξη “ξεστεριά”. Πολλά τα σύννεφα στον ουρανό…

«Ο Φλεβάρης κι αν φλεβίσει, καλοκαίρι θα μυρίσει», η πιο γνωστή απ’ τις παροιμίες για τον δεύτερο μήνα του χρόνου – εκεί τον τοποθέτησαν οι Ρωμαίοι τον Φλεβάρη το 46 π.Χ. Κουτσοφλέβαρος το πιο γνωστό απ’ τα παρωνύμια του, αφού σύμφωνα μ’ έναν μύθο έχασε την ισότιμη θέση του απέναντι στους υπόλοιπους μήνες, παραχωρώντας δύο απ’ τις μέρες του στον παμπόνηρο Μάρτη, επειδή ζήλευε τον όμορφο Απρίλη. Λατινικής, βέβαια, προέλευσης το όνομά του, που προέρχεται από το ρήμα februare που σημαίνει εξαγνίζω, καθαρίζω. «Ο Φεβρουάριος ήταν από τους Ρωμαίους, μήνας αφιερωμένος στον θεό του Άδη Φέβρουο και γι’ αυτό θεωρούνταν μήνας των νεκρών, μήνας πένθους. Επειδή υπήρχε η πίστη πως οτιδήποτε έχει σχέση με τον θάνατο είναι μολυσμένο, επιδίωκαν να το καθαρίσουν, να το εξαγνίσουν με διάφορες τελετές (εξαγνισμούς, καθαρμούς)». Τα που γράφει, μεταξύ των άλλων… για τη χάρη του στο βιβλίο της “Λαογραφικό Ημερολόγιο” η Αικατερίνη Τσοτάκου – Καρβέλη. Και μήνας των νεκρών μα και των καθαρμών, εκτός από μήνας της ξεστεριάς… ο δικός μας. Ας θυμηθούμε τα Ψυχοσάββατά του…

«Στα εννιακόσια δεκαοχτώ/ από τη Μικρά Ασία/ μου ‘στειλες κάρτες με στρατό/ και με την Αγιά Σοφία./ Κι αυτά συμβαίνουν στον καιρό/ Μα από τότε μέχρι εδώ/ σπίτι μείναμε μόνο δυο:/ ο Άγιος Φεβρουάριος κι εγώ./ Πρόσφυγα σ’ έριξαν εδώ/ κι ο χάρος έξι βήματα/ στα χρόνια που ‘ρθα να σε δω/ μέσα στα παραπήγματα./ Κι αυτά συμβαίνουν στον καιρό./ Μα από τότε μέχρι εδώ/ σπίτι μείναμε μόνο δυο:/ ο Άγιος Φεβρουάριος κι εγώ». (Στίχοι: Μάνος Ελευθερίου και Δήμος Μούτσης. Μουσική: Δήμος Μούτσης, 1η ερμηνεία: Πετρή Σαλπέα). Και Άγιος, προπάντων Άγιος ο Φεβρουάριος, λοιπόν, αφού κατά δήλωση του συνθέτη (πηγή: ogdoo.gr) «είναι ένας συμβολισμός μιας τραγωδίας, που περνάμε όλοι κάποτε, αλλά και ο συμβολισμός μιας αναγεννήσεως που ελπίζουμε ότι κάποτε θα έρθει».

ΚΑΙ ΣΤΑ ΠΕΤΑΧΤΑ
 

 ΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΤΟΥ ΚΛΑΔΟΥ - ΤΡΕΙΣ ΙΕΡΑΡΧΕΣ, ΟΙ ΠΡΟΣΤΑΤΕΣ ΤΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΜΑΣ - Η ΤΟΥΡΤΑ ΤΟΥ ΚΟΡΩΝΟΪΟΥ - ΩΣΕΙ ΠΑΡΟΝΤΑ ΤΑ ΧΕΛΙΔΟΝΙΑ

 

 

Της Παναγίας του Κλάδου, αύριο… Καλά κρατεί ακόμη το πανηγύρι της (ΦΩΤΟ: Πριν 2 χρόνια). Στην κορφή ενός απ’ τους εφτά λόφους που ζώνουν και φρουρούν το χωριό μου, τον Νίππο Αποκορώνου, κι αυτός της Παναγίας του Κλάδου στην κορφή του οποίου το εκκλησάκι της Υπαπαντής. Εκεί, θεού θέλοντος, γι’ άλλη μια χρονιά κι εφέτος. Λίαν πρωί. Και για ν’ ακούσω τα γειτονικά πουλιά να ψάλλουν το μεγαλυνάριο. «Θεοτόκε η ελπίς πάντων των χριστιανών, σκέπε, φρούρει, φύλαττε τους ελπίζοντας εις σε»…

 

Στον απόηχο της Μεγάλης των Τριών Ιεραρχών εορτής, που ήταν προχθές 30 Ιανουαρίου οι σημερινές μαντινάδες που μου έστειλε, μέσω κινητού, όπως πάντα η Νεκταρία Θεοδωρογλάκη. «Τρεις Ιεράρχες μέγιστοι, προστάτες των Γραμμάτων,/ Φύλακες Άγγελοι πιστών, φτωχών και αδυνάτων», μας λέει στην πρώτη. Για να συμπληρώσει στη δεύτερη: «Προστάτες της Παιδείας μας, μεγάλο τ’ όνομα τους,/ εμπνέουν κάθε μαθητή με το παράδειγμα τους». Έχει έναν δικό της ξεχωριστό τρόπο η και συνεργάτις μου “Στα πεταχτά”, ξεχωριστή μαντιναδολόγος φίλη μου, να “χωρεί” τα πάντα όλα σε δυο δεκαπεντασύλλαβους.

 

Κερασάκι στην τούρτα… του κορωνοϊού η κακοκαιρία. Να το γράψω στον πληθυντικό. Κερασάκια στην τούρτα του κορωνοϊού οι κακοκαιρίες… Πολλά τα κερασάκια, όσα και οι κακοκαιρίες, μια η τούρτα, αφού ένας -εντάξει με διάφορες μορφές- ο κορωνοϊός. Ένας αλλά κακά κακός διάολος…

 

 

«Επί της κορυφής ενός λόφου/ το ξωκλήσι της Υπαπαντής./ Κάθε μέρα ο όρθρος./ Την άνοιξη απ’ τα χελιδόνια,/ το καλοκαίρι απ’ τ’ αηδόνια,/ το φθινόπωρο απ’ τα κοτσύφια, τον χειμώνα απ’ τα σπουργίτια./ Από έναν γέρο-παπά, μια φορά τον χρόνο,/ στις 2 του Φλεβάρη, λειτουργία./ Με όλα τα πετούμενα,/ πλην των χελιδονιών που λείπουν στα ξένα,/ παρόντα με τον περιεστώτα λαό.// Χαίρε κεχαριτωμένη, Θεοτόκε Παρθένε…/ Ωσεί παρόντα τα χελιδόνια/ στη λιτάνευση της εικόνας. Ένα χαμόγελο το πρόσωπο της Παναγίας,/ δάκρυα στα μάτια του γερο-παπά». Το ποίημα μου “Η Παναγία της Υπαπαντής” (από την ποιητική συλλογή “Τα χελιδόνια του μοναχού”).

Χανιώτικα νέα (Τρίτη, 1.2. 2022) 

https://www.haniotika-nea.gr/propanton-agios-o-fevroyarios/